به نظر شما باز پخش فیلمهای قدیمی تاکنون چقدر توانسته با موفقیت روبهرو شود؟
پخش سریالهای قدیمی سبب میشود بخشی از مخاطبان تلویزیون که درگذشته آن برنامهها را دیده و دوست داشتهاند در مواجهه با برنامهای قرار بگیرند که برایشان خاطرهانگیز است و این میتواند نکته جذابی باشد، یعنی پخش برنامهای قدیمی همیشه در همه شبکههای دنیا روشی بوده که استقبال گروهی از تماشاگرانی را در پی دارد که تماشاگران فعال و قدیمی بودهاند و حالا دوباره همین تماشاگران میتوانند در گروه تماشاگران فعال و جدید یک شبکه جدید قرار بگیرند؛ چراکه خاطرهانگیز بودن، یکی از عناصر جذابیت است.
از بازتاب باز پخش مجموعه وضعیت سفید که شما نویسنده آن بودید، راضی هستید؟
در اولین پخشی که این سریال از سیما داشت به دلیل همزمانی با برنامههای دیگر، پوشش وسیع و آنچنانی نداشت، اما در پخش مجدد آن از شبکه آیفیلم و تماشا بازخوردهای خوبی گرفته و متوجه شدیم خیلی از دوستان ما و کسانی که با آنها در تماس هستیم و پیغامشان به ما میرسید، توانستند این اثر را دوباره ببینند و بخشی از مخاطبان که در پخش اول موفق به دیدن این سریال نشدند در باز پخش آن موفق به تماشای سریال شدند.
به نظر شما آیفیلم چگونه برنامهریزی کرده که توانسته است در این مدت میان انبوه سریالهایی که بدون ممیزی از شبکههای ماهوارهای مختلف پخش میشوند، برای خود مخاطب دست و پا کند؟
تکرار میکنم اصلیترین تدبیری که برای این شبکهها به کار رفته، استفاده از موضوع نمایشی بودن کارهاست و این که به هیچ وجه از این قضیه و تصمیم خارج نشده است. اکنون این تعریف برای تماشاگر مشخص است، وقتی میخواهد سریال ببیند به سراغ شبکه آیفیلم، تماشا و نمایش میرود. این که از چنین تصمیمی سرپیچی نکرده و خارج نشده و برنامههای دیگری را پخش نکرده باعث شده تماشاگر با کارکرد و تعریف این شبکه کاملا آشنا شود و بداند اگر برنامه نمایشی میخواهد میتواند سراغ این شبکهها برود. البته کیفیت خوب پخش هم بسیار موثر است.
برای جذب بیشتر عرب زبانها یا افزایش بازتاب شبکه آیفیلم میان مردم دیگر کشورها چه پیشنهادی دارید؟
بازتاب را باید از طریق آمار به دست آورد. به طور مثال در شبکه آیفیلم پیامهای بینندگان که به صورت زیرنویس پخش میشود یا میان برنامههای کوتاه شبکه آیفیلم که به مصاحبه از بینندگان عرب زبان این شبکه میپردازد و دیدگاه و پیامهایی که از سوی مجری در برنامه خوانده میشود، همه نشاندهنده توجه این شبکهها بویژه شبکه آیفیلم دید گاههای بینندگان است، اما آمار و بازتاب قطعی را باید خیلی دقیق، فنی و علمیتر به وسیله آمارگیری به دست آورد.
پخش پشت صحنهها و گپ و گفت با عوامل برای مخاطبان جالب است؟
بله، استقبال میکنند و من خودم شاهد این بودهام، چراکه با هنرمندان و سازندگان کار نمایشی مرتبط است و حالا این بار از پشت صحنهاش استقبال میکنند، اما اگر به گونهای باشد که به موضوع نمایش ارتباطی نداشته باشد، تعجب میکنند و این تعریف شبکه را برای تماشاگر به هم میریزد.
موضوع پشت صحنه یا پرداختن به هنرمندانی که در آن برنامهها مشغول فعالیت هنری یا تولیدکننده یا بازیگر آن هستند، چون صد درصد مرتبط با موضوع و تعریف این شبکه است، جذابیت آن را بیشتر میکند. به هر حال با نحوه ساختهشدن کارها آشنا شده و باعث میشود مخاطبان متوجه شوند این آثار در یک فرآیند جدی تولید شدهاند؛ یعنی اگر فرض کنید در همین برنامههای پیش پا افتاده که ما در شبکههای عربی شاهد آنها هستیم اگر پشت صحنهشان را (در شبکههای دیگر) نشان دهند کاملا دافعه ایجاد میکند، اما وقتی میبینند همین فیلمهای ایرانی که از شبکههای آیفیلم، تماشا و نمایش پخش میشود با چه دقت، سختگیری، سختکوشی و با چه سلیقهای ساخته میشود، توجه بیشتری نشان داده و متوجه میشوند فیلمهای ایرانی با جدیت ساخته میشوند و جلو میروند. نمایش این پشت صحنهها به تماشاگر میگوید این آثار با سهلانگاری ساخته نشدهاند و به همین علت با احترام بیشتری به این آثار نگاه میکنند. بهطور مثال شبکههای عربی که برنامه سطح پایین و نازلی تولید میکنند، هیچ وقت پشت صحنههایشان را نشان نمیدهند، چون تماشاگران متوجه میشوند با چه سهلانگاری ساخته شدهاند.
معیارهای مدیران را برای انتخاب سریالها قبول دارید؟ گاهی یک مجموعه قدیمی را به نمایش میگذارید و گاهی سریالی که زمان زیادی از پخش اولش نگذشته است.
معیار اصلی، حدسی است که برای استقبال میزنند؛ یعنی فرض کنید برنامهای که تازه پخش آن از شبکههای سراسری مانند شبکه یک یا دو به اتمام رسیده و از آنها استقبالشده به دلیل استقبال زیاد، در شبکه آیفیلم نیز مورد استقبال قرار خواهد گرفت. نمونههای دیگری هم که کارهای قدیمی هستند عموما در گذشته از آنها استقبال شده است. مثلا سریال پاییز صحرا که در حال پخش است یا تفنگ سرپر که پخش آن بتازگی پایان یافته در زمان خودشان بسیار مورد استقبال قرار گرفتند و فکر میکنم معیار اصلی، همین استقبال باشد و به نظرم درست است. یعنی کارهایی که خوب بوده و تماشاگران از آن استقبال کردهاند، پخش میشوند و کارهای ضعیف یا آنها که در زمان خود مورد استقبال قرار نگرفتهاند باز تکرار تجربه قبلی است و معیار برای انتخاب باید همان استقبال باشد.
ممکن است این شبکهها در درازمدت تازگیشان را از دست دهند، بنابراین به نظر شما بهتر نیست این شبکهها اقدام به تولید کنند؟
هر کسی که توان تولید دارد به نظرم میتواند تولید کند. هدف از تولید، گسترش و ایجاد برنامههای تازه است. تصورم بر این است همین یک دلیل کافی باشد.
تولید یک فیلم یا سریال از سوی شبکههای یاد شده به شما پیشنهاد شده است؟
بله. با یکی از شبکههای برون مرزی گفتوگوهایی برای تولید کار داشتم که به دلیل مشغله کاری موفق نشدم، این همکاری را آغاز کنم؛ اما یکی از تصمیمهای خودم این است که هر وقت توانستم برای این شبکهها کار کنم.
مهرداد حبیبی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم