اقبال بالای شنوندگان به رادیو نمایش در همین مدت کوتاهی که از افتتاحش میگذرد نشان میدهد مردم همچنان مشتاق شنیدن برنامهها در قالب نمایشی هستند.
جهانشاه آل محمود در کتاب «با چشم گوش دیدن» درباره جذابیتهای نمایش رادیویی مینویسد: ویژگی اصلی نمایش رادیویی نوشته شدن آن برای اجرا در رادیو است.
این بدان معناست که شما تنها یک وسیله برای رسوخ در ذهن مخاطب خود دارید یعنی امکانات شنیداری. شاید بتوان اصلیترین قانون نوشتن نمایشنامه رادیویی را قابل شنیدن ساختن همه چیز دانست. آن چنانکه به نظر میرسد قاعده سادهای نیست.
یادمان باشد رسانههای نمایشی دیگر از مجموعه گستردهای از عوامل همچون رنگ، نور،ابزار صحنه و لباس شخصیتها برای بیان مقصود خود سود میبرند و شما باید جای خالی تمام این عوامل را پر کنید.
رادیو نمایش در این مدت سعی کرده علاوه بر تولید و پخش نمایش در ژانرهای کمدی، اجتماعی، ملودرام، تاریخی، دینی و... گوشه چشمی هم به اتفاقات حوزه تئاتر و سینما داشته باشد. اگر خواستید از آخرین فیلمهای در حال اکران با خبر شوید و بدانید کدام فیلمها فروش بیشتری داشته اند با رادیو نمایش همراه شوید.
اطلاعرسانی درباره نمایشهای روی صحنه، مصاحبه با استادان دانشگاه در حوزه هنرهای دراماتیک، نقد و بررسی فیلمها و سریالهای روز از جمله موضوعاتی است که دستاندرکاران این شبکه برای برنامه هایشان انتخاب کردهاند.
استودیو هشت، دیالوگ، مکث، پرانتز باز و این سوی نمایش آن سوی نمایش، تعدادی از برنامههای این شبکه هستند که به حاشیههای دنیای نمایش میپردازند.
در میان این برنامهها «پرانتز باز» با پوشش حرفهای اتفاقات هنری، مخاطبان زیادی برای خودش دست و پا کرده است. این برنامه هر روز به صورت زنده از ساعت 16 تا 16:20 دقیقه روانه آنتن رادیو نمایش میشود. جالب است بدانید تا به حال هنرمندان مطرح و سرشناسی چون مجید مجیدی، رسول صدرعاملی، ترانه علیدوستی، افشین هاشمی مهمان این برنامه شدهاند. خاطره حاتمی و لیلا برخورداری نیز چند بار به عنوان مهمان، اجرای برنامه را عهدهدار شدهاند. قرار است در روزهای آینده صابر ابر و شبنم مقدمی هم بر صندلی مجریگری پرانتز باز بنشینند.
مارال دوستی، سردبیر و تهیهکننده برنامه در این ارتباط به خبرنگار «جامجم» میگوید: ما اصرار نداریم صرفا اخبار هنرمندان مهم را پوشش بدهیم. ما سراغ کسانی میرویم که صاحب خبر باشند، اما طبیعی است که نیمی از اخبار در مشت هنرمندان مشهور است. حامد بهداد وقتی دارد در شمال کشور سریال بازی میکند ما به سراغش میرویم و با او مصاحبه میکنیم. بخش مهمی از برنامه ما به هنرمندانی اختصاص دارد که چهره یا به اصطلاح ویترین هستند. ما گزارشی از مراسم افتتاح اکران زندگی با چشمان بسته تهیه کردیم. در آن مراسم ترانه علیدوستی هم حضور داشت و پس از آن با او گفتوگویی اختصاصی ترتیب دادیم.
چند شب پیش، آخر برنامه پانته آ بهرام با کامران تفتی، مجری پرانتز باز تماس گرفت و خودش درباره فعالیت هایش اطلاعرسانی کرد.
مارال دوستی توضیح میدهد که این برنامه زنده رادیویی به شکل خبری و مستند اجرا میشود.او میگوید: هر اتفاقی که بیفتد ما تا جایی که بتوانیم آن را بیواسطه با مخاطب در میان میگذاریم. هیچ پوششی بین ما و مخاطب وجود ندارد. من وقتی با یک بازیگر تماس میگیرم و جواب منفی برای مصاحبه میگیرم جریان کامل مکالمه را برای شنوندگان پخش میکنم. این جور برنامهسازی شکلی از کار مستند است.
این تهیهکننده رادیو ادامه میدهد: خیلی وقتها مدیران، تلفنهای ما را بر نمیدارند. مصاحبهکننده برنامه ما پشت خط میماند و به صدای آهنگ انتظار گوش میدهد. ما این آهنگ را هم پخش میکنیم. چون نمیخواهیم برنامه مان جعلی به نظر برسد. ما اتفاقات را همانطور که هست روی آنتن میفرستیم و آن را دستکاری نمیکنیم، چون مخاطب را جزیی از خودمان فرض میکنیم. انگار مخاطب خودش برنامهساز است. شعار ما این است که « همیشه خبرها را از ما طلبکار باشید». ما خیلی وقتها اخبار را جلوتر از سایتهای اینترنتی منتشر میکنیم، چون خودمان مولد خبر هستیم. خبرنگاران ما کنجکاو هستند و مدام دنبال اخبار تازه میگردند. البته مرزمان این است که برای هنرمندان مزاحمتی ایجاد نکنیم.
یکی از نقاط قوت پرانتز باز ، تهیه پروندههایی برای موضوعات روز در عرصه سینما و تئاتر است. به عنوان مثال چندی پیش همزمان با برگزاری مراسم فرش قرمز برای فیلم «زندگی با چشمان بسته» دستاندرکاران پرانتز باز گزارش مفصلی درباره تاریخچه فرش قرمز در سینمای ایران و جهان پخش کردند.
این گزارش حاوی نکات مهمی بود؛ اولا توضیح میداد در سینمای ایران برای چه فیلمهایی فرش قرمز پهن شده و هر کدام چه حاشیههایی داشته است. ثانیا گزارشگر به سراغ دهها نفر از موافقان و مخالفان فرش قرمز رفت و نظر هر کدام را جویا شد. در این میان صدای افرادی پخش شد که خودشان جزو اولین برگزارکنندگان این مراسم بودند.
موافقان میگفتند فرش قرمز از ملزومات سینمای تجاری است و مخالفان عقیده داشتند این مراسم با فرهنگ بومی و ملی ما سازگاری ندارد. استعفا و مشکلات مالی تئاتر عناوین دیگر پروندههایی هستند که در این برنامه گشوده شدند. مارال دوستی در این باره میگوید: ما در یک هفته استعفای مدیران سینما و تئاتر را شاهد بودیم.
در پرانتز باز به دنبال این موضوع رفتیم که موج استعفا از کی شروع شده است. متوجه شدیم جواد نوروز بیگی اولین استعفا را داشته است. بعد از آن علی معلم و مجید جوزانی از اصناف سینمایی استعفا کردهاند.
آقای مسافر آستانه هم از مدیران مستعفی تئاتر بود. با او تماس گرفتیم و چون گوشیاش را برنمیداشت شماره ادارهشان را گرفتیم. یکی از کارمندان گفت ایشان استعفا کردهاند. همچنین یک پرونده برای مسائل مالی تئاتر باز کردیم. یکی از کارگردانها نامهای را برای پیگیری فرستاده به مدیران تئاتر و این نامه به اشتباه به یک پلاک دیگر پست و او با مشکل مواجه شده است. میخواهد در آبان اجرا داشته باشد، اما بودجهای برای نمایشش اختصاص ندادهاند.
این جور که مارال دوستی میگوید قرار است در آینده بخشهایی به پرانتز باز اضافه شود. او توضیح میدهد: قرار است یک معاشرت کاملا فرهنگی را به صورت کامل برای شنوندگانمان پخش کنیم. به عنوان مثال با مجری هفتهمان به تئاتر شهر میرویم و یک تئاتر را کنار عوامل میبینیم. از لحظه اول که با عوامل کار همراه میشویم تهیه گزارشمان را شروع میکنیم. مثلا میگوییم بین راه چه اتفاقاتی افتاده است. بعد از دیدن اثر نمایشی به کافی شا پ میرویم و با عوامل کار همصحبت میشویم.
همین ویژگیها باعث شده پرانتز باز به یک برنامه چالشی و جذاب بدل شود؛ برنامهای که از زاویهای متفاوت به اتفاقات هنری روز نگاه میکند. پرانتز باز سعی دارد حضور هنرمندان و منتقدان را در بخشهای مختلف برنامه پررنگتر کند تا طراوت و تازگیاش همواره حفظ شود. این رویکرد باعث انعکاس نظرات و آرای مختلف در برنامه میشود.
احسان رحیمزاده - رادیو و تلویزیون
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم