ضرورت توجه بیشتر به وحدت ادیان

ادیان ابراهیمی در اصولی مثل توحید، نبوت، معاد و باور به پاداش و عذاب الهی مشترک هستند و این نکته در جای خود قابل تامل است که هرگونه آیت نگری و ذات نگری در گرو باور به یک تکیه گاه و یک اصل مستحکم و بنیادین است که در میان ادیان الهی به نام «خدا» شناخته می‌شود.

امروزه شاهد ظهور و بروز آیین‌ها و مکاتبی هستیم که به گونه‌ای و به قیمت غایت‌زدایی و ذات‌زدایی و طبعا اصل‌زدایی عرصه را بر بشر تنگ کرده‌اند و بشر امروزی را با انواع و اقسام رخدادها و حوادث ناگوار مواجه ساخته‌اند.

این گونه مکاتب به دلیل بن بست‌های متعددی که با آن روبه‌رو شده‌اند و تضادهای تودرتویی که با آن دست به گریبان هستند می‌کوشند تا برای برون رفت از این تضادها و پیش برد منافع و مصالح خود توجیهی دینی دست و پا کنند.

این توجیهات ناموجه، هم در قالب مسیحیت صورت می‌گیرد هم در قالب آیین یهود و هم متاسفانه در قالب گرایش به اسلام و حال آن که باور به ادیان ابراهیمی التزام‌های عقیدتی و رفتاری در بر دارد که با مانورها، سیاست‌ها و رفتارهای مکاتبی از قبیل نئولیبرالیزم، صهیونیزم و طالبانیزم هیچ سازگاری و تناسبی ندارد و ادعا مبنی بر تناسب فوق به این می‌ماند که بوش را مسیحی دانسته، صهیونیزم را منتسب به آیین یهود قلمداد کرده یا طالبان را مسلمانی واقعی بدانیم.حال آن که نه بوش مسیحی است و نه صهیونیزم یهودی و نه طالبان مسلمان است و اینها هریک مستمسک‌هایی برای خرید توده‌ها و توجیهاتی برای پیشبرد منافع و فرار از تضادها هستند.

در لسان ادیان و به ویژه قرآن کریم تمام ادیان ابراهیمی منتسب به حضرت حق سبحانه و تعالی هستند.

کتاب آسمانی آنها بایستی مورد تایید پیروان سایر ادیان قرار گیرد برای نمونه به آیه 46 از سوره عنکبوت اشاره می‌شود:

وَلَا تُجَادِلُوا أَهْلَ الْکِتَابِ إِلَّا بِالَّتِی هِیَ أَحْسَنُ إِلَّا الَّذِینَ ظَلَمُوا مِنْهُمْ وَقُولُوا آمَنَّا بِالَّذِی أُنزِلَ إِلَیْنَا وَأُنزِلَ إِلَیْکُمْ وَإِلَهُنَا وَإِلَهُکُمْ وَاحِدٌ وَنَحْنُ لَهُ مُسْلِمُونَ

و با اهل کتاب جز به [شیوه‏اى] که بهتر است مجادله مکنید مگر [با] کسانى از آنان که ستم کرده‏اند و بگویید به آنچه به سوى ما نازل شده و [آنچه] به سوى شما نازل گردیده ایمان آوردیم و خداى ما و خداى شما یکى است و ما تسلیم اوییم.پس بپذیریم که مبنایی ترین اصل مشترک بین آحاد و اقشار و پیروان ادیان و آیین‌های مختلف توحید است.

قرآن کریم به صراحت می‌فرماید: وَإِلَهُنَا وَإِلَهُکُمْ وَاحِدٌ / خدای ما و خدا شما واحد است و در این آیه از سوره عنکبوت آمده است که به اهل کتاب بگویید که ما به کتاب آسمانی خود و شما ایمان آورده‌ایم؛ این مستحکم‌ترین مبنای وحدت است و اگر ادیان الهی و ابراهیمی با یکدیگر وحدت نداشته باشند با چه کسی وحدت داشته باشند؟

امروز ضروری‌ترین گام و اقدام وحدت ادیان است و تمام رفتارهایی که بوی اختلاف مبنایی بدهد و به اشتراک‌ها بی‌توجه باشد و پیروان ادیان را به جان یکدیگر بیندازد، هیچ ربطی به پیروی از ادیان ندارد.

پیروی از ادیان ابراهیمی و الهی لوازم و ملزوماتی دارد که مهم‌ترین آن پرهیز از رفتارهای خشونت‌آمیز و اختلاف افکن و خدای نکرده توهین به کتاب‌های مقدس دیگر آیین‌های ابراهیمی است.

از سوی دیگر هیچ نسبتی بین واقعه 11 سپتامبر با قرآن و اسلام نیست همان طور که اشاره شد نه بوش مسیحی است و نه صهیونیزم یهود و نه طالبان و طالبانیزم و مرتکبان چنین حادثه‌ای را می‌توان به اسلام نسبت داد و بزرگان و رهبران واقعی دین اسلام این عمل را محکوم کردند؛ هرچند هنوز در ارتباط با عاملان ارتکاب فاجعه 11 سپتامبر حرف و حدیث‌های بسیاری باقی است.

به علاوه موضعگیری به اصطلاح کشیشی که اعلام کرده است می‌خواهد گستاخی کند و به کتاب مقدس و متعالی و نورانی قرآن مجید اسائه ادب کند، هیچ ربطی به مسیحیت و مذاهب شناخته شده آن همچون کاتولیزم، پروتستانیزم و ارتودوکس ندارد.

همه ما می‌دانیم که شخصیت‌های برجسته دینی امروزه خود از منادیان اصلی گفتگوی ادیان هستند و به طور قطع مسلمانان نباید اقدام محتمل چنین به اصطلاح کشیشی را به پای مسیحیت و کلیساهای شناخته شده بنویسند،اما برای پیشگیری از تکرار و نتایج غیر مترقبه و مخرب آن که ممکن است کل جهان را در بر گیرد باید از سوی این شخصیت‌های برجسته دینی اقدام به موقع صورت گیرد.

محکوم کردن پیشاپیش یک چنین اقدام شیطانی از سوی ادیان مختلف و خویشتنداری و پرده‌برداری از نیت‌ها و مقاصد شوم پشت این رفتار محتمل می‌تواند گامی شایسته در جهت تحکیم بیشتر وحدت ادیان و افشای مقاصد شوم دنیاطلبان و شیطان صفتانی باشد که در پوشش‌های به ظاهر موجه و انسانی اقدام به چنین اعمال زشت و گستاخانه‌ای می‌کنند.

عماد افروغ