در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
جنگ قدرت - جنگ نفت روایت هایی که نو می شوند
در روز 29اسفند ماه سال 1381 ، عجیبترین جنگ عصر تمدن نوین و مدرنیته آغاز شد.
الف - چرا این جنگ در سالروز ملی شدن صنعت نفت ایران آغاز شد؛
این موضوع را شاید بیش از آن که از روی عمد و برنامه ریزی بدانیم ، می توان نتیجه رویدادهای ناخواسته در سیر تحولات شرایط پیش از جنگ فرض کرد. اما در هر حال ، تقارن این دو رویداد با یکدیگر ، همواره در حافظه تاریخ باقی خواهد ماند؛ چرا که یکی از اهداف غایی در جنگ سلطه ، در حوزه امور نفت است که در ادامه به آن خواهیم پرداخت . در پاسخ به سوال مطروحه یعنی علت شروع جنگ در روز 29اسفند ، می توان گفت که شواهد امر در تحولات سیاسی نظامی در نیمه دوم سال 1381 حاکی از آن بود که متخاصمان ، خود را برای ورود به یک جنگ تمام عیار در فصل زمستان آماده کرده اند که علی رغم تلاش و مساعی امریکا و انگلیس ، عوامل بازدارنده مانع از این امر شد تا آنجا که سردمداران حکومت امریکا و انگلیس ، پیش از آن که منتظر به نتیجه رسیدن تلاشهای سیاسی برای تصویب قطعنامه دوم سازمان ملل به منظور اخذ مجوز بین المللی برای حمله به عراق شوند ، حمله خود را در روز آخر زمستان آغاز کردند.
ب - آیا هدف غایی از بروز جنگ ، دستیابی به منابع نفتی عراق است؛
بی تردید ، اگر تحلیلگری در صدد انکار این گزینه باشد ، نشان می دهد که با الفبای بازار جهانی انرژی ، آشنایی ندارد. این استدلال که امریکا می توانست با دولت فعلی حاکم بر عراق به توافقات موردنظر خود برسد ، بی آن که در صدد تغییر حاکمیت در عراق باشد ، استدلالی بسیار ناقص است ؛ چراکه در ملاحظات استراتژیک یا راهبردی ، تامین امنیت عرضه انرژی برای امریکا که تا یک دهه آینده مواجه با افت شدید ذخایر و منابع فعلی نفت این کشور ، با توجه به روند تولید و مصرف جاری نفت خواهد شد ، مساله ای حیاتی تلقی می شود. متاسفانه ، امریکا که خود را قدرت بلامنازع جهان می داند ، با عدول از منطق تفاهم در اصول تجارت آزاد ، با پیش دستی و سبقت گرفتن از رقبا در اروپا و شرق دور ، با همراهی انگلستان ، جنگ را علیه عراق آغاز کرد تا بتواند هم در منطقه خاورمیانه و خلیج فارس به صورت اعم و هم در کشور عراق که دارنده دومین ذخایر نفتی در میان کشورهای جهان است ، به صورت خاص به زعم خود اعمال حاکمیت کند ذکر چند نکته در این مجال ضروری است :
1- با آن که نفت از اهداف غایی در شروع جنگ بر علیه عراق بوده است ، اما نمی توان آن را اصلی ترین هدف ، قلمداد کرد. دیگر اهدافی که در شروع جنگ سلطه مدنظر بوده است ، برای مهاجمان از درجه اهمیت بیشتری برخوردار است که در ادامه مورد بررسی قرار می گیرد.
2- با آن که امریکا ، ذخایر فعلی نفت خود را در آینده ای نه چندان دور غیرقابل استحصال می بیند ، اما انتظار بهره برداری از منابع کشف نشده یا بهره برداری نشده وجود دارد ولی باید دانست و اذعان کرد که مقدار این ذخایر و هزینه بهره برداری از آن ، به لحاظ مطالعات زمین شناسی و اقتصادی صورت گرفته ، به موازات رشد استفاده از سایر حاملهای انرژی جایگزین ، نگرانی های جدی امریکا را در تامین امنیت عرضه مورد نظر انرژی ، مرتفع نمی سازد. 3این بار نیز همانند جنگ اول امریکا علیه عراق قیمت های جهانی نفت پس از اولین روز شروع جنگ شاهد افت شدیدی بود. این پدیده ، شاید درس عبرتی برای آن گروه از کارشناسانی باشد که خواسته یا ناخواسته تاکید بر پیش بینی های اشخاصی مانند «احمد زکی یمانی» می کردند که مدعی بود با شروع جنگ ، قیمت های نفت به سطح 50 تا 100 دلار در هر بشکه خواهد رسید.
بهروز پورسینا
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
