مکث

«ما می‌توانیم» اینجا معنا می‌شود

زمانی که در مسیر فرودگاه اهواز به سمت سد کارون 3 از ارتفاعات تند و پیچ‌های 180 درجه زاگرس مرکزی عبور می‌کردیم، هنوز نمی‌دانستیم که قرار است از ششمین نیروگاه برق آبی جهان بازدید کنیم. نمی‌دانستیم که کارون 3 جایگاه ایران را در سدسازی دنیا از رتبه بیست و ششم به جایگاه سوم ارتقاء داده است. خبر نداشتیم قرار است مهمان پروژه‌ای باشیم که خارجی‌ها و حتی آمریکایی‌ها از آن الگوبرداری می‌کنند. 28 کیلومتری شرق شهرستان ایذه، منطقه‌ای کوهستانی و صعب العبور در شمال شرقی استان خوزستان، محلی است که شعار «ما می‌توانیم» برای تمام ایرانیان معنا می‌شود. سد کارون 3 بدون تعارف، نماد خودباوری و توان بالای مهندسان و کارگران ایرانی است. پروژه‌ای که خارجی‌ها می‌گفتند شما نمی‌توانید، اما توانستیم آن هم با نصف هزینه آنها. آن‌گونه که مسوولان پروژه می‌گفتند مناسب‌ترین قیمت پیشنهادی از سوی کنسرسیوم‌های خارجی 6/1 میلیارد دلار بود در حالی که این سد را متخصصان داخلی باهزینه‌ای بالغ بر 850 میلیون دلار یعنی نصف قیمت پیشنهادی شرکت‌های خارجی تحویل دادند.

کد خبر: ۲۱۴۴۰۳

کمی آن طرف‌تر، شانه سمت راست سد شاهکار دیگری خودنمایی می‌کند. نیروگاهی به ظرفیت 2000 مگاوات که تماما در دل کوه ساخته شده است. برای احداث 8 واحد نیروگاهی هر کدام به ظرفیت 250 مگاوات سالنی به طول 251 متر ( معادل طول 2 زمین فوتبال) و عرض 26 متر در دل کوه حفاری شده است. ارتفاع این سالن به بیش از 47 متر می‌رسد؛‌ معادل یک ساختمان 15 یا 16 طبقه. برای احداث سالن نیروگاه بیش از 15 میلیون متر مکعب حفاری در داخل کوه انجام شده یعنی چیزی حدود کل حفاری‌هایی که برای احداث تمام تونل‌های جاده‌ای در ایران انجام گرفته است. سیستم تغذیه واحد‌های هشتگانه به گونه‌ای طراحی شده که با هدایت آب از پشت سد کارون به زیر کوه کانالی از آب به قطر 5/5 متر توربین‌های 960 تنی تولید برق را با سرعت بیش از 180 دور در دقیقه به گردش در می‌آورد.

کارون 3 اما روزهای غم انگیزی را هم پشت سر گذاشته است. برای احداث بزرگ ترین سد ایران 61 نفر جان باخته‌اند. خانه‌های زیادی زیر آب رفته و برخی آثار باستانی منطقه هم ناپدید شده است، اما اینها هزینه‌های توسعه است؛ باید بپردازیم.

ای کاش کارون 3 الگویی می‌شد برای تمام بخش‌های صنعتی ایران.