ابقای دشوار لاریجانی در کرسی ریاست

در انتخابات دیروز علی لاریجانی، محمدرضا عارف و حمیدرضا حاجی‌بابایی به ترتیب از فراکسیون‌های مستقل، امید و ولایی برای ریاست مجلس نامزد شده بودند.

در دور نخست رای‌گیری از میان 272 رای ماخوذه، محمدرضا عارف 114 رای، علی لاریجانی 101 رای و حمیدرضا حاجی‌بابایی 54 رای آوردند که با توجه به این‌که هیچ‌یک از نامزدهای ریاست موفق به کسب اکثریت مطلق آرای نمایندگان نشدند رای‌گیری به دور دوم کشیده شد.

در این زمان حاجی‌بابایی اعلام کرد با توجه به جمع‌بندی موجود به نفع لاریجانی از انتخابات ریاست مجلس کنار می‌کشد و بنابراین انتخابات در دور دوم میان لاریجانی و عارف برگزار شد که در نهایت از مجموع 279 رای ماخوذه، لاریجانی با کسب 147 رای از محمدرضا عارف با 123 رای گوی سبقت را ربود و برای سومین سال در مجلس دهم به عنوان رئیس مجلس انتخاب شد.

تفاوت‌های انتخابات امسال

تفاوت انتخابات امسال با سال‌های گذشته در این بود که در ابتدا هر سه فراکسیون به صورت جداگانه در انتخابات حضور یافتند و حاضر نشدند مانند سال‌های گذشته با یکدیگر ائتلاف کنند.

در مجلس دهم، فراکسیون اصلاح‌طلبان (امید) حدود 110 عضو، فراکسیون اصولگرایان (ولایی) حدود 100 عضو و فراکسیون مستقلان حدود 80 عضو دارد، اما ائتلاف فراکسیون‌های ولایی و مستقلان در دو سال اول، موجب شد تا علی لاریجانی با آرای بالایی در این دو سال کرسی ریاست را کسب کند.

اما امسال با توجه به برخی انتقادات در میان اصولگرایان نسبت به مدیریت لاریجانی، اعضای این فراکسیون تلاش کردند شانس خود را به صورت مستقل امتحان کنند و از همین رو حاجی‌بابایی را به عنوان نامزد اعلام کردند که البته نتوانست رای بالایی بیاورد اما همین پراکندگی آرا باعث شد تا محمدرضا عارف که از حمایت فراکسیون امید برخوردار بود در مرحله اول رای گیری دیروز بالاترین رای را کسب کند. پس از این مرحله حاجی‌بابایی به نفع لاریجانی کنار رفت تا لاریجانی که که قرابت بیشتری نسبت به عارف با اصولگرایان دارد به ریاست برسد هرچند انتقادات برخی اصولگرایان نسبت به لاریجانی آنقدر شدید است که پس از این کار، حاجی‌بابایی را برای این اقدام خود مورد انتقاد قرار دادند چراکه معتقد بودند مدیریت عارف نسبت به لاریجانی، ارجحیت دارد. در داخل مجلس هم انتقاداتی نسبت به نحوه کنار کشیدن حاجی‌بابایی مطرح شد و مصطفی کواکبیان در تذکر شفاهی خطاب به لاریجانی گفت: آقای حاجی‌بابایی به نفع شما کنار کشیدند و این را هم اعلام کرد. آقای حاجی‌بابایی نباید از تریبون مجلس تبلیغ می‌کرد.

لاریجانی هم در پاسخ گفت: هیچ اشکال قانونی برای انصراف آقای حاجی‌بابایی وجود نداشت. در این هنگام کواکبیان خطاب به لاریجانی عنوان کرد: در هر صورت ما این را پذیرفتیم. لاریجانی هم گفت: این‌که شما بپذیرید قبول کنید یا نکنید برای ما مهم نیست که کواکبیان در پاسخ به وی گفت همین رفتار و اخلاق‌تان بد است.

دیروز همچنین پس از انتخاب دوباره لاریجانی به عنوان رئیس مجلس، محمدرضا عارف با حضور در جایگاه هیات رئیسه، این انتخاب را به وی تبریک گفت.

رقابت میان گزینه‌های نایب‌رئیسی مجلس

برای تعیین نواب رئیس هم چهار نماینده شامل مسعود پزشکیان و علی مطهری از سوی فراکسیون امید و عبدالرضا مصری و هادی قوامی از سوی فراکسیون مستقلین کاندیدا شدند که پس از رای‌گیری، پزشکیان به عنوان نایب‌رئیس اول و علی مطهری به عنوان نایب‌رئیس دوم ابقا شدند.

برای کرسی‌های دبیری هیأت رئیسه نیز 22 نماینده رقابت کردند که محمدعلی وکیلی، یوسف‌نژاد، قاضی‌زاده هاشمی، علیرضا رحیمی، امیرآبادی فراهانی و رنجبرزاده توانستند اکثریت آرا را به دست آورند. در این انتخابات محمدحسین فرهنگی و اکبر رنجبرزاده به طور مساوی 95 رأی کسب کرده بودند که اکبر رنجبرزاده به قید قرعه برای دبیری هیأت رئیسه انتخاب شد.

نمایندگان مجلس همچنین اسدا... عباسی، بهروز نعمتی و محمد آشوری تازیانی را به عنوان ناظران هیأت رئیسه در سال سوم مجلس دهم انتخاب کردند.

به این ترتیب در ترکیب هیات‌رئیسه سال سوم مجلس، علیرضا رحیمی و علی‌اصغر یوسف‌نژاد به عنوان دبیر جایگزین غلامرضا کاتب و محمدحسین فرهنگی شدند. براساس گرایش‌های اعضای هیات رئیسه در ترکیب امسال، از فراکسیون امید 5 نماینده، از فراکسیون ولایی 4 نماینده و از فراکسیون مستقلان 3 نماینده حضور دارند و این در حالی است که در هیات رئیسه پارسال، 3 نماینده از فراکسیون امید، 5 نماینده از فراکسیون ولایی و 4‌نماینده از فراکسیون مستقلان حضور داشتند. کاهش سهم اعضای فراکسیون ولایی در هیات رئیسه امسال را می‌توان یکی دیگر از نتایج اختلاف میان دو فراکسیون ولایی و مستقل ارزیابی کرد.