عقب نشینی پلکانی نو محافظه کاران

این روزها ، دونالد رامسفلد وزیر دفاع امریکا به دلیل اعمال سیاست هایی که از سوی وزیرخارجه آن کشور ، اشتباهات فراوان تاکتیکی خوانده می شود ، بشدت تحت فشار افکار عمومی و نخبگان خصوصا در داخل امریکا قرار گرفته است.

کد خبر: ۹۳۵۹۴

فرهاد کلینی ، کارشناس مسائل استراتژیک در گفتگوی اختصاصی با جام جم ، پیامد فشارهای موجود بر روی کابینه بوش را ، عقب نشینی پلکانی نومحافظه کاران قلمداد می کند.

هم اکنون فضای داخل امریکا در سطح مردم و نخبگان ، به شدت سیاست های دونالد رامسفلد ، وزیر دفاع این کشور را مورد انتقاد قرار داده است. از دیدگاه شما ریشه این انتقادها در کجاست؛
قبل از هر چیز باید گفت که انتقاد از رامسفلد ، موضوع جدیدی نیست ، هر چند که شاید این امر برای افکار عمومی تازگی داشته باشد. اما با توجه به رفتار و اشتباهات امریکا هر عرصه نظامی ، نظام بین الملل این انتقادها را در گذشته مطرح کرده بود. ملاحظه می کنیم که بعد از اشاره رایس وزیرخارجه امریکا مبنی بر وجود هزاران اشتباه تاکتیکی در عراق نقطه نظرات بخشهای نظامی و سیاسی فعال می شوند که این موضوع می تواند بیانگر تفاوت نگرش نومحافظه کاران و حلقه های درونی آن نسبت به تحولات باشد. چنانچه مشاهده می شود ، هم اکنون بخشهای جناح موسسه «امریکن اینترپرایس» که نقش مهمی در ایده سازی دارد ، در یک شرایط تقریبا انزوا قرار می گیرد که تاکید بنده تنها بر روی بخشی از این موسسه است . یقینا در آینده شاهد توانگری بیشتری از جانب رایس در مقابل همکاران قدیمی اش خصوصا جان بولتون خواهیم بود و قولی را که رایس در گذشته پیرامون کنترل بولتون داده است را نباید فراموش کند لذا همچنان که شاهد افزایش برخی از نگرشها برحوزه جمهوری خواهان هستیم ، به نظر می رسد که جناح سنت گرای جمهوری خواهان ، خود وظیفه اصلی پالایش سیاسی را به عهده گرفته است . به هر حال در حوزه پنتاگون و سناریوسازی هایی که در گذشته برای تغییر جهت سیاست های امریکا توسط جریانات فوق العاده مشکوک صورت گرفته و پرونده آن هنوز به انتها نرسیده ، می تواند این موضوع تبدیل به یک افتضاح سیاسی شود که پرونده هنوز موجود است . به همین خاطر رامسفلد باید تلاش کند تا محور دیالوگ جدید با خاورمیانه را براساس واقعیت های جدید ، مجددا مورد ارزیابی قرار دهند.

آیا این فشارها باعث ایجاد تغییر در کابینه بوش یا حداقل تغییر سیاست های کاخ سفید خواهد شد؛
در اثر این فشارها رئیس جمهور امریکا مجبور شد که برای حفظ شرایط و دفاع مستقیم وارد صحنه شود و حداقل با توجه به حضور نیروهایش در صحنه درگیری ، شرایط رامسفلد را به صورت باثبات تعریف کند. اما در درون ساختارهای نظامی امریکا و خصوصا در میان نیروها و در محیط ماموریت هایشان ، شرایط بسیار متفاوت است و آثار این سیاست های جنگی را که دولت بوش دنبال کرده ، مدتها گریبانگیر جامعه امریکا خواهد بود. ناراحتی های روحی و روانی موضوع بسیار مهمی است که امروزه ارتش امریکا از انتشار اخبار آن بشدت خودداری می کند و میزان نتایج به دست آمده برابر با هزینه هایی را که مردم امریکا متحمل شده اند، نیست . در چارچوب همین موضوع سیاست هزینه و سود، جدا از بحث جامعه سیاسی امریکا ، امروزه نظامیان هم واکنش های جدیدی از خود نشان می دهند. به هر حال در چارچوب این پرسش ، امریکا تلاش می کند تا بتواند به شکلی یک برون رفت آبرومندانه را برای خود تدارک ببیند و تاکید برای حضور زیربنایی در منطقه در بخشهای نظامی و کیفیت سازماندهی سیاست ها ، دچار یک نوع تناقض شده است . این احتمال وجود دارد که بوش تلاش کند تا یک عقب نشینی پلکانی را به تدریج فضاسازی کند. البته تجربه نشان داده که همواره دولتهای دومرحله ای در امریکا در دور دوم حکومت خود نظریات مطروحه و نقش مردم و افکار عمومی را از یک ارزش گذاری بیشتری برخوردار کنند. لذا باید دید که امریکا بسته به سرعت و پیشرفتش در تعاملات فراآتلانتیکی خصوصا در بخشهای نظامی چگونه می تواند سیاست تک روی خود را به دست خود تعدیل کند. در این چارچوب الزاما دولت بوش مواجه با مخالفت های صرفا داخلی نیست بلکه فشار چندجانبه گرایی در نظام بین الملل خود یکی از عوامل سرعت دهنده به تغییر رفتار امریکا حداقل در بخشهای نظامی است . امروزه بوش نیاز دارد تا برای حفظ آبرو بتواند با کارت نتایج به دست آمده از اقدامات خود در عراق محصول و کالایی را در جامعه سیاسی امریکا معرفی کند لذا در این چارچوب این به نفع جمهوری خواهان خواهد بود که تعریف و رویکرد خود نسبت به امنیت جهانی با ابزار نظامی را هر چه سریعتر تصحیح کنند البته به اعتقاد بنده یک نوع تجدیدنظرطلبی در سیاست های امریکا در حال رشد است. خروج برخی از تولیدکنندگان تفکر در جامعه امریکا مانند فوکویا از تیم نومحافظه کاران بهترین نشانه است .