احترام به یادگارهای دفاع مقدس

تصاویر آشنایی از جبهه‌ها و رزمندگان، شهدا و ایثارگران برای نسل‌هایی به تصویر کشیده می‌شود که آن روزها را به چشم خود ندیده و تجربه نکرده‌اند. نسلی که زندگیش پس از پایان یافتن جنگ تحمیلی آغاز شده باید به شکلی با حال و هوای گذشته و تاریخ کشورش آشنا شود. بنابراین نوع روایت هم برای او متفاوت‌تر خواهد بود. تصاویر جبهه‌های جنگ، شور و حال رزمندگان، روحیه ایثار و شهادت‌طلبی، عملیات رزمی مختلف و... موضوعاتی نیستند که به تاریخ منحصر شوند، بلکه این اسناد یادآور روزهایی است که یک ملت در نبردی نابرابر با دشمن درگیر شد. مقطعی که در سرنوشت هر ایرانی تاثیرگذار و حساس بود و بیش از پیش هویت اسلامی او را تقویت کرد.

فقط دو سال پس از پیروزی انقلاب اسلامی بود که جنگی ناخواسته به ایران تحمیل شد. ثبت تصویری رویدادهای آن، اوضاع اجتماعی آن دوره، نماهایی از عملیات جنگی، همه و همه به همت تصویرگرانی ضبط شد که سلاح‌هایشان تنها دوربین، قلم و میکروفن بود. آن روزها از دوربین‌های سبک ویدئویی، عکاسی و فناوری‌های دیجیتال، امکانات رسانه‌های مجازی و هزاران تکنولوژی باکیفیت خبری نبود. تصاویر نشان‌دهنده روزهای جنگ و نمایش زوایای مختلف و ابعاد آن، تلاش همگانی مردم و بسیج شدنشان برای پشتیبانی از رزمندگان، با امکاناتی محدود و استفاده از دوربین‌هایی سنگین است. صحنه‌هایی که گاه به قیمت از دست رفتن جان برخی فیلمسازان به دست آمده است. کم نیست شمار شهدای خبرنگار، تصویربردار، عکاس، صدابردار و گزارشگرانی که حین انجام مسئولیت به خیل شهدای دفاع مقدس پیوسته‌اند.

بنابراین هریک از این فریم‌ها، از آثار باستانی و میراث تاریخی که امروزه در موزه‌ها جای دارند، چیزی کم ندارد. باید ارزش این تصاویر را بدانیم و آنها را ارج نهیم. نگهداری این اسناد در بهترین شرایط و تهیه آرشیوی کامل از آنها یک ضرورت به نظر می‌رسد و باید در به‌کارگیری چیدمانشان کنار هم و ارائه نوع روایتی خاص از دفاع مقدس و به تصویر کشیدن خاطرات آن دوران برای نسلی که پوتین به پا نکرده است، ظرافت و دقت خاصی به خرج داد. هرچند مناسبت‌های مذهبی و ملی می‌تواند بهانه خوبی برای یادآوری ارزش‌های دفاع مقدس و تکریم مقاومت‌ها و پیروزی ملت ایران باشد، اما محدود و منحصر کردن این یادآوری به یک هفته خاص کم‌لطفی است. در ضمن باید متذکر شد خوشبختانه تلاش‌های زیادی برای ارتقای کیفیت آثار تصویری و صوتی باقیمانده از سال‌های دفاع مقدس صورت گرفته و کیفیت فیلم‌های نگاتیو جنگی و تصاویر عکاسان با استفاده از فناوری‌های روز بالا رفته است. این تصاویر می‌تواند دستمایه‌هایی برای نوشتن فیلمنامه‌های داستانی و همین‌طور تهیه برنامه‌های تلویزیونی باشد.

اصغر قهقرایی