زمان استفاده از راه‌حل دیپلماتیک

اگر چه رئیس‌جمهور آمریکا اشاره‌ای کوتاه به ایران داشت؛ اما در این سخنان خود بار دیگر مواضع گذشته خود را درباره فعالیت‌های هسته‌ای ایران تکرار کرد و گفت: آمریکا از هیچ کاری برای جلوگیری از آنچه دستیابی ایران به تسلیحات هسته‌ای خواند، مضایقه نخواهد کرد. اوباما در نطق سالانه خود در کنگره آمریکا گفت: «مقامات ایران باید بدانند الان زمان یافتن راه‌حلی دیپلماتیک است؛ زیرا ائتلافی متحد در برابر آنها ایستاده است و از آنها می‌خواهد به تعهداتشان عمل کنند.» اظهارات اوباما نشان می‌دهد که ایران همچنان چالش اصلی سیاست خارجی آمریکاست و حل مسأله هسته‌ای ایران برای وی اهمیت ویژه‌ای دارد. با این حال لحن اوباما نشان داد که وی همچنان سیاست‌های گذشته یعنی سیاست دیپلماسی همراه با فشار یا همان چماق و هویج را دنبال می‌کند و تغییری در روش خود نداده است. این سخنان در حالی ابراز می‌شود که ایران و گروه 5+1 قرار است بیست و ششم فوریه برای انجام دور تازه‌ای از مذاکرات نمایندگان با یکدیگر دیدار کنند و مقامات آمریکایی که خواستار مذاکره با ایران در حاشیه این دیدار شده‌اند، این درخواست را به حساب رویکرد دیپلماتیک خود گذاشته‌اند. با وجود این می‌توان از چنین سخنانی آنچه را که در میز مذاکره فرضی با این مقامات طرح می‌شود، ارزیابی کرد. به عبارت دیگر رویکرد آمریکا درخصوص برنامه هسته‌ای ایران به فرض مذاکره نیز سیاستی همراه با تهدید و فشار خواهد بود و چیز تازه‌ای برای ارائه وجود ندارد. از این رو باید گفت اگر آمریکایی‌ها ژست ارائه راه‌حل دیپلماتیک را به خود می‌گیرند باید در عمل نیز به آن اعتقاد داشته باشند و همان‌گونه که رهبر معظم انقلاب تاکید کردند اینک توپ در زمین آمریکایی‌هاست و آنها هستند که باید پاسخ دهند مذاکره با فشار و تهدید و بدون حسن‌نیت چه معنایی دارد؟ آمریکا سال‌هاست که در مواجهه با ایران به نمایش چماق‌ها به تمام و کمال پرداخته، اما امتیازها یا همان استراتژی این کشور در دادن مشوق به طرف مقابل چندان واضح نبوده است. آمریکا نه برای افکار عمومی خود و نه برای جهانیان توضیح نداده است که در این طرح دیپلماتیک خود حاضر به اعطای چه امتیازاتی به ایران خواهد بود. از این رو بهتر است تا واشنگتن در ارائه پیشنهادهای خود به ایران ابتکار عمل جذابی نشان دهد و ایران را با فعالیت‌های هسته‌ای صلح‌آمیز خود بپذیرد. در چنین صورتی می‌توان خوشبینانه‌تر به ادعاهای آمریکا درباره تلاش برای حل دیپلماتیک موضوع هسته‌ای ایران نگاه کرد.

کتایون مافی / گروه سیاسی