نشست علمی مخاطبان نوجوان و فکرپروری

در ابتدای این نشست عباس طارمی، قائم مقام مرکز تحقیقات، در سخنانی با اشاره به ویژگی‌های وضعیّت جمعیّتی و اقتصادی کشورمان در 40 سال آینده، گفت: ماباید برای نسل نوجوان فعلی و نسل بعدی، سبک زندگی مطابق با مقتضیات زمانه خودشان تعریف کنیم تا آمادگی‌های لازم برای پیشرفت روزافزون کشور را کسب کنند. ایشان به اهمّیّت اهتمام به فکرپروری و آموزش مهارت‌های حل مسأله، ارزیابی استدلال‌ها، کشف و تحلیل مفاهیم، انتخاب بهترین تصمیم، مسئولیت‌پذیری و...به عنوان مقوله‌های مهم در تربیت کودکان و نوجوانان؛ بر نقش برنامه‌های رسانه ملّی در شکل‌دهی به افکار و رفتار کودکان و نوجوان (تربیت رسانه‌ای) تأکید کرد.

قائم مقام مرکز، با اشاره به فرمایشات رهبر معظّم انقلاب «مدّظلّه‌العالی» درخصوص لزوم خردورزی و تفکر در کودکان و احیای روحیّه پرسشگری، کاوش و پژوهش در ابعاد مختلف زندگی، گفت: زنده نگهداشتن روحیه کنجکاوی و تفکر در کودکان در ابعاد مختلف تربیتی، اجتماعی، فرهنگی و علمی باید در دستور کار برنامه‌سازی رسانه ملّی قرار گیرد و به نیازهای این گروه‌های سنّی با ساخت برنامه‌های جذّاب، آموزنده، متنوّع و سرگرم کننده پاسخ داده شود و یک ژانر جدید در برنامه‌سازی‌های کودک و نوجوان به نام سبک و ژانر «پرسش و کاوش»ایجاد شود.

در ادامه دکتر مهرنوش هدایتی عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی با اشاره به آموزش فلسفه برای کودکان و نوجوانان گفت: هدف این برنامه فراگیری چگونگی تفکر مستقل در راستای نیاز‌های جمعی بر اساس ملاک‌ها و معیار‌های معتبر و تصمیم گیری خود کودکان در امور و حل مسائل و مشکلات خودشان است. در این برنامه به تقویت چهار نوع تفکر که هم در زندگی شخصی، هم در زندگی اجتماعی و هم از لحاظ علمی به آنها نیاز است توجه می شود چرا که کودکان می بایست فرا بگیرند چگونه تفکر خلاق، انتقادی، تفکر جمعی و تفکر مسئولانه داشته باشند.

هدایتی در ادامه با تاکید بر این که فلسفه برای کودکان به آنها کمک خواهد کرد تا نسبت به گذشته تفکری بهتری داشته باشند، افزود: در دوره های فلسفه برای کودکان آنها مهارت تفکر و تغییر نگرش را خواهند آموخت به طوری که این مهارت سبب بهبودعزت نفس و توانایی برقراری ارتباط سالم‌تر آنها با دیگران می شود.

در ادامه جلسه دکتر سعید ناجی عضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی خاطر نشان کرد: به دلیل کثرت مشکلات و فزونی مسائل و دغدغه های افراد در جامعه کنونی و به دلیل غلبه فردگرایی در جامعه حاضر و افزایش روز افزون اطّلاعات و مّدها ما باید قدرت پردازش و تفکر را در کودکان تقویت نمایم تا آنها با توجه به آموزش هایی که فراگرفتن اقدام به تصمیم گیری و انجام امور داشته باشند و توانایی انتخاب بین خوب و بد، توانایی مقاومت در برابر فشارها و جوسازی ها، توانایی حل مسأله و پیدا کردن راه حل برای مشکلات و توانایی شناخت ارزش‌ها را داشته باشند.

وی همچنین عنوان کرد: فلسفه برای کودکان به آنها خواهد آموخت چگونه کشف کنند آنها فرا خواهند گرفت چه درست و چه چیز غلط است. چرا که تلاش آموزش فلسفه برای کودکان تقویت توانایی هایی همچون استدلال، قدرت تمیز، داوری، تفکری خلاق و انتقادی و مسئولانه است تا آنها بهترین و مناسب ترین تصمیمات را اتخاذ نمایند.

ناجی با بیان شیوه های نوین آموزشی به کودکان یادآور شد: شیوه های گذشته و سنتی در آموزش و یادگیری کودکان امروزه تاثیر چندانی نداشته و آنها در این عصر بیشتر به صورت غیر مستقیم همچون انیمیشن، فیلم، نمایش و... مباحث را درک و استدلال می کنند به عبارتی دیگر باید به کودکان اجازه کشف در مسائل علمی، اخلاقی و اجتماعی داده شود تا راحتر مسائل درک شود.

وی در پایان خاطر نشان کرد: مباحث اخلاقی باید توسط اشخاص و عواملی عنوان شود که خود مبادی اخلاق بوده و آنچه که خود سعی در تلقین و آموزش داشته را نیز خود باور و به آن عمل نماید.

گفتنی است؛ مرکز تحقیقات صدا و سیما در جهت شناساندن فلسفه برای کودکان و نوجوانان (p.4.c)به مسئولان و دست اندرکاران حوزه برنامه سازی کودک و نوجوان در رسانه ملی اقدام به برگزاری این نشست علمی و تخصصی نموده است.

نشست علمی آشنایی با کاربرد علوم اعصاب در رسانه برگزار شد

حوزه‌های مطالعات عصب‌‌شناسی رسانه‌ای، سطح اثربخشی رسانه‌ها، درجه مصرف رسانه و تأثیرات آن بر مغز، در نشستی با حضور دکتر مجید ملکی‌تبار، رئیس مرکز تحقیقات ،مدیران و  جمعی از پژوهشگران امروز سه‌شنبه 30/8/91 در مرکز تحقیقات صدا و سیما بررسی شد.

دکتر سید محسن بنی‌هاشمی، مدیر گروه ارتباطات دانشکده صداوسیما، سخنران این نشست، به بررسی بنیاد فیزیولوژیک درک و تأثیر رسانه‌ها پرداخت.

وی با تشریح عملکرد در نیمکره مغز و مهارت‌های مربوط به هر یک از آنها گفت: سه انتقال‌دهنده عصبی (دوپامین، سردتونین ونوراپی‌نفرین)، نقش مهمی در حالات فیزیکی و روحی افراد دارند و تماشای برنامه‌های خشن یا مهیج بر میزان ترشح آنها تأثیر می‌گذارد. برای مثال سردتونین در اثرپذیری از رسانه مؤثر است و در داروهای ضدافسردگی تلاش می‌شود، سطح این انتقال‌دهنده افزایش یابد.

دکتر بنی‌هاشمی در ادامه افزود: اعتیاد رسانه‌ای به معنای افزایش غیرعادی خواستن چیزی با عملکرد بخش مشخصی از مغز مرتبط است.

این استاد دانشگاه گفت: در علوم ارتباطات نیز می‌توان از ابزارهایی که در حوزه اعصاب کاربرد دارند استفاده کرد. وی همچنین از راه‌اندازی آزمایشگاه عصب‌شناسی رسانه در دانشکده سازمان صدا و سیما خبر داد و گفت:‌ایران جزو محدود کشورهایی است که به مسئله کاربرد علوم اعصاب در رسانه توجه داشته است و در این زمینه موفّقیت‌هایی کسب نموده‌اند.