تحصیل رایگان دانشجویان نخبه بودجه ندارد

حسن زیاری، رییس دانشگاه پیام نور در پاسخ به پرسش خبرنگار «جام‌جم» مبنی بر دلایل اجرانشدن قانون تحصیل رایگان نخبگان در دانشگاه‌های دولتی، می‌گوید: برای تحصیل دانشجویان نخبه در نوبت‌های شبانه و پولی دانشگاه‌های دولتی، بودجه‌ای در اختیار این دانشگاه‌ها قرار می‌گیرد اما برای دانشگاه پیام نور، تاکنون چنین بودجه‌ای اختصاص داده نشده است؛ ما که نمی‌توانیم شهریه سایر دانشجویان را بالاتر ببریم تا بتوانیم بودجه شهریه دانشجویان نخبه را تامین کنیم.

وی بیان این که ما یک دانشگاه دولتی هستیم که از طریق دریافت شهریه، امورات مالی دانشگاه را اداره می‌کنیم، ‌اظهار می‌کند: ما برای مشکل تحصیل رایگان دانشجویان نخبه، دو راه‌حل بیشتر سراغ نداریم؛ یا باید دولت یا وزارت علوم برای تحصیل رایگان دانشجویان، تامین اعتبار کنند یا این‌که خود دانشجوی نخبه، شهریه تحصیلی خودش را پرداخت کند؛ زیرا در غیر این صورت ما نمی‌توانیم با وجود شرایط موجود، دانشجویان نخبه را به صورت رایگان پذیرش کنیم.

زیاری اضافه می‌کند: بودجه‌هایی که از طریق دولت به دانشگاه پیام نور اختصاص داده شده است، تنها گوشه‌ای از هزینه‌های جاری دانشگاه ـ همچون بخشی از حقوق کارکنان و قسمتی از بودجه فعالیت‌های عمرانی ـ را پوشش می‌دهد اما عمده درآمد دانشگاه پیام نور از طریق شهریه است؛ به همین دلیل نیز ما از دانشجویان نخبه‌ای که امسال به دانشگاه وارد شده‌اند، تعهد گرفته‌ایم که شهریه‌های تحصیل خود را پرداخت کنند.

«قبولی صددرصد در دانشگاه»، «تضمین ورود به دانشگاه دولتی بدون کنکور» و ده‌ها وعده و وعید دیگر، حالا دیگر رفته رفته به یکی از رایج‌ترین تبلیغات موسساتی تبدیل شده است که به پذیرش و آموزش متقاضیان دوره‌های فراگیر پیام نور اقدام می‌کنند.

در حالی که زیاری با صراحت در یک نشست خبری با رسانه‌ها می‌گوید: «هیچ کدام از این موسسات، ارتباطی با دانشگاه پیام نور ندارند و اصلا قبولی بدون کنکور در پیام نور، کذب محض است» اما ضعف نظارتی در این حوزه به حدی مشهود است که بسیاری از این موسسات به صورت علنی در رسانه ها، به تبلیغات غیرواقعی موسسات خود ادامه می‌دهند.

رییس دانشگاه پیام نور با بیان این که تنها آن دسته از موسساتی مجاز به برگزاری کلاس‌های آمادگی فراگیر پیام نور هستند که از طریق دفتر آموزش‌های آزاد وزارت علوم مجوز رسمی گرفته باشند، اضافه می‌کند: حتی این دسته از موسسات هم اجازه ندارند که قبل از صدور دفترچه‌های فراگیر پیام نور، فعالیتشان را شروع کنند.

زیاری همچنین در خصوص شرایط و استانداردهای موسسات پذیرش متقاضیان فراگیر هم تاکید می‌کند: این موسسات حتما باید در تبلیغاتشان عنوان کنند که یک موسسه خصوصی هستند و ارتباطی با پیام نور ندارند، همچنین قول قبولی صددرصد در کنکور را به متقاضیان ندهند و نرخ‌های آموزشی وزارت علوم و استانداردهای مطلوب آموزشی را هم رعایت کنند؛ البته حق پیام نور هم محفوظ است که از موسسات متخلف شکایت کرده و موضوع را پیگیری کند.

اعتبار علمی اعضای هیات علمی واحدهای دانشگاه پیام‌نور، همواره محل چالش و بحث بوده است، به گونه‌ای که در برخی از شهرها و بخصوص نقاط دور افتاده کشور، اعضای هیات علمی واحدهای پیام نور را حتی از بین فارغ‌التحصیلان لیسانس هم انتخاب می‌کنند؛ ‌اتفاقی که گاه به صورت استادان حق‌التدریس لیسانس در برخی واحدهای پیام نور شهرهای مرکزی بارها مشاهده شده است.

زیاری تصریح می‌کند: ما در حال حاضر 40 هزار استاد حق‌التدریسی داریم و 200 نفر از استادان ما هم به صورت بورسیه دانشگاه در حال تحصیلند اما استفاده از استادان لیسانس در تمام مقاطع بجز استثنائاتی همچون استادان شاغل در آزمایشگاه یا کارگاه‌ها تخلف است و در صورت مشاهده چنین مواردی، با آن برخورد خواهد شد.

وی اولویت دانشگاه پیام نور برای جذب اعضای هیات علمی را از بین استادان دکترا دانست و در خصوص وضعیت اعضای هیات علمی دانشگاه پیام نور نیز اضافه می‌کند: در سال گذشته موفق شدیم اعضای هیات علمی دانشگاه را به 3200 نفر عضو هیات علمی تمام‌وقت برسانیم و در نظر داریم که تا پایان برنامه پنجم توسعه هم 1200 نفر دیگر نیز به این مجموعه اضافه کنیم.

زیاری با بیان این‌که با تشکیل هیات‌های جذب استانی، بررسی صلاحیت اعضای هیات علمی دانشگاه پیام نور به استان‌ها واگذار شده است، اضافه می‌کند: در مرحله سوم فراخوان اعضای هیات علمی دانشگاه پیام نور، بررسی صلاحیت اعضای هیات علمی واحدهای این دانشگاه به استان‌ها واگذار شده است و فقط یک کنترل نهایی هم در مرکز جذب هیات علمی دانشگاه پیام نور صورت خواهد گرفت.

دانشگاه پیام نور علاوه بر گزینش دانشجو از طریق آزمون سراسری، از طریق دوره‌های فراگیر نیز دانشجو می‌پذیرد، اما یکی از عمده انتقاداتی که به سیستم جذب دانشجو در واحدهای دانشگاه پیام نور وجود دارد، بحث ذوب شدن کیفیت آموزشی در افزایش کمیت پذیرش دانشجو است.

در واقع به این دلیل که در دانشگاه پیام نور، محدودیت فضای آموزشی یا کمبود استاد در کلاس درس وجود ندارد و دانشجویان می‌توانند به صورت خودخوان در منزل هم درس بخوانند، محدودیت مالی برای جذب دانشجو توسط دانشگاه پیام نور وجود ندارد و به همین دلیل گاه سطح کیفی آموزش در برخی از واحدهای پیام نور بشدت افت می‌کند.

در سال گذشته دانشگاه پیام نور طی دو نوبت آزمون فراگیر، دانشجویان ورودی بهمن و مهر خود را گزینش کرد اما به گفته معاون آموزشی دانشگاه پیام نور، این رویه گزینش دانشجو در سال 91 تغییر خواهد کرد.

عبدالله معتمدی با اعلام این خبر که ثبت‌نام دانشجویان فراگیر از نیمه‌دوم مهر امسال آغاز خواهد شد، افزود: آزمون فراگیر امسال در نیمه‌دوم آذر انجام می‌شود و دانشگاه پیام‌نور برخلاف سال گذشته، ورودی‌های بهمن و مهر خود را از طریق همین یک آزمون، گزینش خواهد کرد.

امین جلالوند‌ ‌- ‌‌گروه جامعه