آینده بازارمسکن در‌مرحله‌دوم‌هدفمندی

هر چند آمار منتشره حاکی از رشد‌نسبی معاملات مسکن است، اما سوال اینجاست که آیا این رونق همیشگی و ماندگار خواهد بود؟!

بر اساس آمارهای سامانه رهگیری املاک و مستغلات در دو ماه مهر و آبان 90، 36 هزار و 900 فقره انواع قرارداد در بنگاه‌های مسکن شهر تهران به ثبت رسیده است که در‌مقایسه با 36 هزار و 400 فقره قرارداد ثبت شده در مدت مشابه سال گذشته،1.4 درصد افزایش را نشان می‌دهد.

جزئیات این اطلاعات نشان می‌دهد از کل معاملات آپارتمان‌های مسکونی در تهران طی دو ماه ابتدای فصل پاییز 28 هزار و 400 فقره مربوط به خرید، هفت هزار و 300 فقره مربوط به اجاره و 1220 قرارداد نیز در قالب پیش خرید واحدمسکونی تنظیم و منعقد شده است که به این ترتیب حجم خرید مسکن در این مدت، نسبت به دو ماه اول پاییز 89 حدود هشت درصد کاهش داشته، اما در مقابل نقل و انتقال اجاره‌نشین‌های پایتخت بیش از 60 درصد و پیش‌خرید‌ها نیز نزدیک به 37 درصد افزایش یافته است.

نگاهی به آمار استخراج شده نشان می‌دهد با وجود کاهش هشت درصدی در حجم خرید ملک در‌این‌مدت، در مجموع معاملات مسکن نسبت به سال گذشته از رشد برخوردار بوده که علت عمده آن نیز به رونق پیش‌‌خرید مسکن بازمی‌گردد که در این مدت 37 درصد افزایش یافته است، اما با ورود به ماه آذر که مصادف با ماه محرم است، تحلیلگران اعلام می‌کنند میزان معاملات مسکن در این ماه کمتر شده و افرادی که با هدف سرمایه‌گذاری اقدام به‌خرید ملک می‌کنند به سمت بازارهای با سود کوتاه‌مدت همچون طلا و ارز رفته‌‌اند.

اما در بازار اجاره نیز مشاوران املاک از کاهش 10‌درصدی نرخ اجاره در فصل پاییز خبر می‌دهند.

یکی از مشاوران املاک در بلوار میرداماد به جام‌جم گفت: خرداد و ماه‌های تابستان 90 به دلیل افزایش نقل و انتقالات و افزایش تقاضا معمولا قیمت‌ها با افزایش روبه‌رو می‌شود، اما با پایان این فصول و بازگشایی مدارس حجم متقاضیان در بازار اجاره مسکن افت پیدا می‌کند و همین مساله باعث کاهش 10 درصدی قیمت اجاره در بخش مسکن می‌شود.

یکی دیگر از بنگاه‌داران نیز گفت: بعد از آن‌که زمزمه تغییر قیمت مسکن مهر شنیده شده، قیمت مسکن 100 تا 150 هزار تومان بالا رفت، اما این افزایش قیمت‌ها کاذب است.

وی افزود: وضعیت معاملات مسکن هنوز بی‌رونق است و وقتی بازار راکد باشد سازنده‌ها مجبورند برای تامین نقدینگی خود خانه‌های ساخته شده را حتی با قیمت‌پایین‌تری به فروش برسانند.

یکی دیگر از مشاوران املاک غرب تهران نیز گفت: قیمت مسکن در بسیاری از مناطق میانی و شمال تهران طی مهر و آبان در مقایسه با شهریور، کاهش پیدا کرده است، با این حال مقایسه قیمت مسکن در مهر امسال با سال گذشته حاکی از افزایش حدود 11درصدی است.

اما از سوی دیگر مصطفی‌قلی خسروی، رییس اتحادیه مشاوران املاک کشور تمایلی به اظهارنظر در مورد وضعیت بازار مسکن در سه ماه گذشته ندارد.

وی دراین‌باره به جام‌جم گفت: ترجیح می‌دهم در این مورد صحبتی نکنم، زیرا هر‌وقت اظهارنظر کردم قیمت‌ها بالا رفته است.

وی پیش از این با تایید افزایش قیمت مسکن در امسال گفته بود مالیات بر ارزش افزوده و اجرای هدفمندی یارانه‌ها توهماتی را برای برخی از مالکان به‌وجود آورد و این موضوع منجر به افزایش قیمت مسکن شد و قیمت مسکن الان به‌اندازه‌ای رسیده که دیگر مردم توان خرید خانه را ندارند و به همین جهت رکود در بازار خرید و فروش مسکن ایجاد شده است.

از سوی دیگر مجتبی بیگدلی، رییس کانون سراسری انبوه سازان ایران نیز به جام‌جم گفت: قیمت مسکن در‌ماه‌های اخیر حدود 17 تا 18 درصد در کلانشهر‌ها بخصوص تهران نسبت به اوایل سال افزایش یافته است.

وی افزود: ما در حال گذار از مرحله اول هدفمندی یارانه‌ها به مرحله دوم هستیم که می‌توان به جرات گفت یکی از جراحی‌های بزرگ کشور است و صنعت ساختمان نیز در این برهه از حساسیت و آسیب‌‌‌پذیری بالایی برخوردار بوده به طوری که در خیلی از اقلام و مصالح شاخص ساختمانی حدود 40 تا 50 درصد افزایش قیمت داشتیم، اما با وجود این، فعالان صنعت ساختمان و تولیدکنندگان با وجودی که با تورم دو رقمی روبه‌رو بودند، مقاومت کردند.

بیگدلی با اشاره به اثرات منفی افزایش 30 تا 40 درصدی نرخ دلار در صنعت ساختمان گفت: افزایش نرخ دلار باعث افزایش هزینه‌ها و متاثرشدن بازار مسکن شده است.

وی در پاسخ به این سوال که با توجه به روند کنونی قیمت‌ها وضعیت بازار مسکن را در آینده چگونه ارزیابی می‌کنید، گفت: در حال حاضر زمزمه افزایش قیمت‌ها شروع شده و این موضوع باعث می‌شود که خیلی‌ها به سمت این بازار بیایند، اگر بتوانیم تولید را حفظ کنیم، قیمت زیاد افزایش نمی‌یابد، اما اگر نتوانیم حمایت‌های لازم را از بخش تولید انجام دهیم ممکن است باعث افزایش شدید قیمت‌ها شود.

بیگدلی در پاسخ به این سوال که آیا ما از وضعیت رکودی در بخش مسکن خارج شده‌ایم، گفت: با توجه به وضعیت تورمی در کشور و سیاست‌های اشتباه بانکی که سود بانکی را دستکاری کردند می‌توان گفت رونقی که وارد آن شدیم خیلی طبیعی نیست.

رئیس کانون سراسری انبوه‌سازان ایران گفت: ما انبوه‌سازان مسکن چه در بخش مسکن مهر و چه غیر مهر باید تولید کنیم و اگر می‌خواهیم عرضه مسکن کاهش نیابد باید تسهیلات ساخت و حتی خرید به میزان حداقل 50‌میلیون‌تومان در نظر گرفته شود، زیرا اگر نتوانیم تولید را حفظ کنیم بازار مسکن با شرایط بدی روبه‌رو خواهد شد.

در همین حال ابوالفضل صومعلو، معاون وزیر راه و شهرسازی پیش از این در گفت‌وگو با جام‌جم در رابطه با وضعیت قیمت‌ها در آینده گفته بود: آمار و اطلاعات گذشته حاکی از آن است که همسویی نزدیکی میان تورم عمومی و رشد قیمت و اجاره مسکن وجود دارد با این حال با اتخاذ سیاست تحریک عرضه ‌‌ـ ‌و نه تقاضا‌ ‌ـ‌ در دو سال گذشته، نرخ رشد قیمت‌ها در این بخش کمتر از تورم عمومی بوده است.

وی اضافه کرد: بر این اساس و با توجه به وضعیت مطلوب صدور پروانه‌های ساختمانی در این مدت و همچنین پیشرفت مناسب طرح مسکن مهر، در کوتاه‌مدت و میان‌مدت با عرضه گسترده مسکن مواجه خواهیم بود، لذا پیش‌بینی می‌شود شاهد همزمانی رونق در تولید و ثبات در قیمت‌ها باشیم.

ضمناً با توجه به این که در سال 89 و 90 وزارت راه و شهرسازی اجرای بیش از یک میلیون و 850 هزار واحد مسکن شهری را راهبری کرده است بنابراین بتدریج و با ورود واحدهای مسکن مهر به بازار، تعدادی از مستاجران به سمت واحدهای مسکن مهر می‌روند و در نتیجه تعدادی از واحدهای مسکونی موجود در بازار خالی می‌شوند که این موضوع می‌تواند به کنترل بازار مسکن کمک کند.

سیما رادمنش -‌ گروه اقتصاد