در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
سرطان تیروئید اگرچه نسبت به سرطانهای ریه، پستان، پوست و کولون خیلی شایع نیست، اما جزو سرطانهای با شیوع متوسط است به طوری که بروز آن حدود یک در ده هزار نفر در سال است، یعنی در یک شهر متوسط با جمعیت 500 هزار نفر در هر سال حدود 50 نفر به این سرطان مبتلا میشوند. این سرطان در سنین جوانی و میانسالی شیوع دارد و در خانمها شایعتر است، اما قسمت خوب ماجرا این است که این سرطان چندان بدخیم نیست و کاملا درمان میشود.
بیشتر انواع سرطانهای تیروئید که به پاپیلری و فولیکولر معروف هستند، بعد از این که شناسایی شدند، به روش جراحی خارج میشوند و سپس با ید رادیواکتیو سلولهای باقیمانده آن از بین میروند و بیمار کاملا پاک میشود.
اولین نشانه سرطان تیروئید وجود یک گره یا ندول در غده تیروئید است که معمولا خود بیمار یا اطرافیان متوجه آن میشوند. در این زمان روش استاندارد نمونهبرداری سوزنی از این گره توسط پزشک فوقتخصص غدد است. در صورتی که سلولهای سرطانی در گره وجود داشته باشند، پاتولوژیست آن را تشخیص میدهد و گزارش میکند؛ البته باید دانست که در صد بسیار کمی از ندولها بدخیم و بقیه کاملا خوش خیم هستند که این موضوع با یک سونوگرافی دقیق از تیروئید و بعد از نمونهبرداری مشخص میشود.
در صورتی که سلول سرطانی در گره تیروئید تشخیص داده شود، باید قسمتی یا کل غده تیروئید با جراحی خارج شود. اکنون نوبت به ید رادیواکتیو یا ید 131 میرسد که پاکسازی را انجام دهد. خاصیت مهم سلولهای سرطانی تیروئید که آنها را از بقیه سرطانها جدا میکند، این است که ید را بشدت جذب میکند و به این ترتیب وقتی مقدار کمی ید رادیو اکتیو به بیمار خورانده میشود، بیشتر آن در سلولهای سرطانی باقیمانده متمرکز شده و باعث از بین رفتن آنها میشوند، این در حالی است که بیشتر سلولهای سالم بدن که ید را جذب نمیکنند در امان میمانند. بعد از جراحی و دادن ید رادیو اکتیو بیمار با هورمون تیروئید درمان میشود تا هم جبران نداشتن غده تیروئید شود و هم با دادن هورمون تیروئید به بیمار سلولهای باقیمانده سرطان (احتمالی) فرصت رشد پیدا نکنند.
آزمایش خون که در آن یکی از مواد موجود در سلولهای تیروئید به نام تیروگلبولین چک میشود، از روشهای راحتی است که برای پیگیری سالهای بعد این بیماران کمک خوبی میکند. سخن آخر این که سرطان تیروئید سرطان کشندهای نیست و در صورتی که بموقع تشخیص داده شود، بیمار مبتلا عمر طولانی و تقریبا طبیعی خواهد داشت.
دکتر رضا کریمی / متخصص بیماریهای داخلی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: