کاشف داروهای ضدعفونی‌کننده

در آن سال‌ها ابتلا به عفونت‌های جدی و خطرناک پس از عمل جراحی که اغلب موجب مرگ بیماران می‌شد اتفاقی کاملا عادی بود. همین اتفاق به ظاهر ساده موجب می‌شد بسیاری از بیماران پس از این که تحت عمل جراحی قرار می‌گیرند نتوانند به حیات خود ادامه دهند. بسیاری از پزشکان و همکاران لیستر بر این باور بودند که بخار داروهایی که در حین عمل جراحی و مراقبت‌های پس از عمل جراحی مصرف می‌شوند موجب بروز چنین عفونت‌هایی می‌شوند تا این که در سال 1865 لیستر بخشی از مقالات لویی پاستور را مطالعه کرد و با بیماری‌های میکروبی بیشتر آشنا شد و به این فکر افتاد که شاید بهترین راه برای جلوگیری از بروز عفونت‌هایی که پس از انجام اعمال جراحی اغلب بیماران با آن مواجه می‌شوند این باشد که قبل از هجوم عوامل میکروبی به زخم باز ناشی از انجام جراحی این عوامل را به روشی از بین برد. بنابراین لیستر تصمیم گرفت برای نخستین بار از اسید کاربولیک به عنوان داروی میکروب‌کش، برای ضدعفونی‌ ابزارها و دست‌های خود پیش از انجام عمل جراحی استفاده کند.

پس از اقدامات لیستر، مرگ و میر بیماران در بخش جراحی بیمارستان به میزان قابل‌توجهی کاهش یافت.

کشف بزرگ لیستر در انجام اعمال جراحی تحولاتی اساسی به وجود آورد و جان میلیون‌ها انسان‌ را از مرگ نجات داد. انجام جراحی به روش استریل زمینه‌ای را ایجاد کرد تا بسیاری از افرادی که به علت ابتلا به عفونت‌های پس از انجام عمل جراحی حاضر به انجام آن نبودند، نسبت به انجام این گونه جراحی‌ها که می‌توانست سلامت از دست رفته را به آنها بازگرداند اطمینان بیشتری داشته باشند. اگر خطر ناشی از بروز عفونت همچنان وجود داشت بسیاری از اعمال جراحی بزرگی که امروزه نجات‌بخش جان بسیاری از انسان‌هاست انجام نمی‌شد. به‌رغم این که به نظر می‌رسد روش‌هایی که امروزه برای استریل ابزارهای پزشکی قبل از انجام جراحی مورد استفاده قرار می‌گیرد بسیار متفاوت از آن چیزی است که لیستر در جراحی‌هایش انجام می‌داد، اما حقیقت این است که روش‌های امروزی بر پایه اصول اولیه‌ای که لیستر برای نخستین‌بار مورد توجه قرار داد انجام می‌شوند و به همین علت باید گفت بسیاری از پیشرفت‌هایی که امروزه در زمینه پزشکی و درمان بیماران به ‌آن دست یافته‌ایم مدیون تلاش‌ها و زحمات لیستر باشد که توانست انجام بسیاری از اعمال جراحی را بدون احتمال ابتلا به عفونت‌‌های ناشی از انجام جراحی امکان‌پذیر سازد.

ام‌البنین خان‌وردی