زلزله، خشکسالی و سونامی، کشور را تهدید می‌کند

دکتر بهرام عکاشه، استاد زلزله‌شناسی دانشگاه تهران و کسی که همواره به اظهارنظرهایش استناد می‌شود، از ناتوانی شهرها و روستاهای کشور در مقابل زلزله سخن گفت و با بیان این‌که منطقه البرز و زاگرس، پتانسیل وقوع زلزله‌های 8 و 7 ریشتری را دارد، اعلام کرد اگر روزی در تهران یا هر شهر بزرگ دیگر کشور، زلزله‌ای بزرگ رخ بدهد، قادر به انجام هیچ اقدام دفاعی نخواهیم بود.

او که از بی‌برنامگی 60 شهرداری که تاکنون سکان شهر تهران و ساخت‌وساز در آن را به دست گرفته‌اند، ابراز تعجب می‌کرد با قاطعیت گفت روستاهای ایران با زلزله 5 ریشتری و شهرها با زلزله 6 ریشتری ویران می‌شوند و اگر زلزله‌ای 8 ریشتری در تهران اتفاق بیفتد، پایتخت برای ماه‌ها تعطیل خواهد شد.

به گفته عکاشه، وقتی حادثه‌ای در کشور رخ می‌دهد، همه از بدشانسی گلایه می‌کنند؛ در حالی که عملکرد ضعیف سازمان‌ها و نبود تفکر مبتنی بر مدیریت بحران ـ که اجرا نشدن آیین‌نامه مقاوم‌سازی ساختمان‌ها در برابر زلزله از مثال‌های عینی آن است‌ـ باعث آسیب‌پذیر شدن کشور در مقابل زلزله می‌شود.

قدمی، رئیس سازمان مدیریت بحران کشور در واکنش به این گفته‌های عکاشه ترجیح داد تا از تدوین طرح جامع خطرپذیری زلزله، تلاش برای اجرایی شدن آن و تخصیص 100 میلیارد تومان برای تهیه اقلام مورد نیاز هنگام زلزله (بیمارستان و آشپزخانه صحرایی، نانوایی، دستگاه آب شیرین‌کن و...) سخن بگوید و به مردم نسبت به آمادگی این سازمان هنگام بروز زلزله امیدواری بدهد؛ اما پرویز کردوانی، استاد سرشناس محیط‌زیست دانشگاه تهران در این نشست، بار دیگر بر ناایمن بودن ساختمان‌ها در شهرها و روستاها تاکید کرد.

کردوانی در این نشست از بحران آب و خشکسالی هیدرولوژیک در کشور هم سخن گفت و نسبت به عواقب آن هشدار داد. وی گفت: ما آب‌های زیرزمینی‌مان را تمام کرده‌ایم و هنوز هم نمی‌دانیم که وضعیت آب در کشور بسیار بحرانی است در حالی که همچنان با سوءمدیریت بر مشکل خشکسالی دامن می‌زنیم.کردوانی برای اثبات گفته‌هایش به وضعیت دریاچه ارومیه اشاره کرد و افزود: متاسفانه تصمیم‌گیران، دریاچه ارومیه را نمی‌شناسند و در حالی که در اتاق نشسته‌اند برای آن برنامه می‌ریزند، در صورتی که ارومیه 14 سال است که با این مشکل دست و پنجه نرم می‌کند.

به عقیده این جغرافیدان برجسته، با ادامه روند کنونی، دریاچه ارومیه تا 5 سال دیگر به طور حتم کاملا خشک خواهد شد.

وی که معتقد است به جای تمرکز بر تامین آب دریاچه ارومیه باید ابتدا به حال نمک آن که کشاورزی منطقه را تهدید می‌کند فکری کرد، ادامه داد: متاسفانه عده‌ای می‌گویند برای نجات ارومیه باید سدها را باز کرد ولی من می‌گویم اگر سد که ذخیره‌گاه آب است را باز کنیم پس مردم برای گذران زندگی چه کار باید کنند؟

وی افزود: عده‌ای هم ایده انتقال آب رود ارس به دریاچه ارومیه را مطرح می‌کنند در حالی که رود ارس خودش آب کافی ندارد و اگر همین میزان آب نیز به دریاچه بریزد، مردم و کشاورزان باید چه کار کنند؟

برای همین به اعتقاد کردوانی بهترین راه نجات دریاچه ارومیه استفاده از آب رود زاب صغیر است که در حال حاضر بدون استفاده در کشور به سد دوکان عراق می‌ریزد.

مریم خباز / گروه جامعه