بررسی رویکرد‌های طراحی اندروید و iOS

برای ایجاد تصویری مناسب در ذهنتان، پایگاه محاسبات را به صورت یک قیف در نظر بگیرید. کاربران که ظرفیت بسیار محدودی برای جذب اطلاعات دارند، در قسمت باریک قیف قرار دارند و بقیه دنیا که شامل وب‌سایت‌ها، دستگاه‌ها، مردم، سازمان‌ها و سایر نهاد‌ها هستند در قسمت دیگر قیف قرار می‌گیرند و کاربر می‌خواهد با آنها تبادل اطلاعات کند. وظیفه پایگاه محاسبات، تحلیل و سازماندهی اطلاعات نامحدود و آماده‌سازی این اطلاعات به گونه‌ای که برای کاربران قابل درک باشد، است.

گوگل و اپل از دو سر مخالف قیف این سرویس را ارائه می‌کنند و این رویکرد‌ها در سیستم‌های عامل ساخت این دو شرکت مشهود است. اپل از قسمت باریک قیف شروع می‌کند و رابط کاربری را در حد امکان ساده، راحت و کاربرپسند می‌سازد، که این کار را با کنترل شدید سلسله مراتب تکنولوژی انجام می‌دهد. آیفون، iOS، فروشگاه iTunes، Mac OS X و iCloud همگی توسط یک شرکت ساخته شده‌اند و این امکان را دارند که بسادگی با یکدیگر هماهنگ باشند.

از طرفی دیگر، گوگل تمرکز خود را به قسمت بزرگ قیف معطوف ساخته است. این شرکت تلاش می‌کند سیستم عامل اندروید را به گونه‌ای بسازد که به زیبایی هرچه تمام‌تر و تا جایی که ممکن است با دنیای واقعی ارتباط بیشتری داشته باشد. وقتی اپل در حال ساختن سخت‌افزار خود بود، گوگل سرگرم بستن قراردادهای متعدد با سازندگان سخت‌افزارها بود. در حالی که اپل برای قراردادی انحصاری مشغول مذاکره با AT&T بود، گوگل در تلاش بود تا با اپراتورهای بی‌سیم قرارداد ببندد. گوگل با این رویکرد توانست فروشگاه‌های برنامه زیادی را به سمت خود جلب کند.

این رویکرد، ضعف‌های بزرگی دارد. همان طور که می‌دانید، تجربه کار با اندروید بخوبی آیفون نیست. اندرویدی که گوگل ساخته است به آراستگی و زیبایی iOS نیست و این مشکل وقتی وخیم‌تر شد که گوگل به شرکت‌های دیگر اجازه داد اندروید را آن‌گونه که می‌خواهند تغییر دهند. همچنین تنوع گسترده سخت‌افزارها و تنظیمات خاص گوشی‌ها، توسعه نرم‌افزار را برای اندروید سخت‌تر کرده است؛ چرا که طراحان برنامه‌ها نمی‌توانند تمام ویژگی‌هایی را حدس بزند که سخت‌افزار می‌تواند پشتیبانی کند.

به طور خلاصه، تمرکز گوگل به سر بزرگ قیف به معنی این است که سر باریک قیف که کاربران هستند ناراضی باشند. با این که این رویکرد باعث شده تا اندروید با بسیاری از سرویس‌ها هماهنگی خوبی داشته باشد، اما این هماهنگی به قیمت نارضایتی کاربران از بعضی ویژگی‌های آن تمام شد. بسیاری از ویژگی‌هایی که در آیفون براحتی کار می‌کنند، مانند به روز کردن آهنگ‌ها و تنظیمات پست الکترونیکی، در اندروید به توجه زیادی برای راه‌اندازی نیاز دارند.

مشکل اپل دقیقا بر عکس مشکل گوگل است. این شرکت برای این که تجربه کار با آیفون را برای کاربران خود بهتر کند، اصرار دارد همه تکنولوژی‌های مورد استفاده از سوی کاربر را تحت کنترل خود بگیرد، که در نتیجه موفق به تولید رابط کاربری ساده و کاربرپسندی شده است. از سوی دیگر این کار باعث شده است تا هماهنگی محصولات اپل با شرکت‌هایی که حاضر نیستند کنترل را به اپل واگذار کنند بشدت کاهش یابد. در واقع تمرکز بیش از حد اپل به قسمت باریک قیف، بزرگی قسمت دیگر را برای کاربرانش محدود کرده است.

این یکی از دلایل مهمی است که باعث شده iOS بسیاری از طرفداران خود را از دست بدهد و بازی را به اندروید ببازد؛ هر چند هنوز به عقیده بیشتر کاربران، آیفون بهترین گوشی هوشمند موجود در بازار است. ده‌ها میلیون نفر بیشتر به قسمت باریک قیف اهمیت می‌دهند. آنها از یک گوشی هوشمند، بهترین رابط کاربری را انتظار دارند و حاضرند به خاطر به دست آوردن آن، ویژگی‌هایی را که در طرف دیگر قیف ارائه می‌شود، از دست بدهند. بیشتر این کاربران آیفون را به دیگر گوشی‌های اندروید ترجیح می‌دهند. از سوی دیگر صد‌ها میلیون کاربر هستند که عوامل دیگر را در انتخاب گوشی مدنظر قرار می‌دهند. آنها ترجیح می‌دهند از اپراتور خود گوشی‌ای بگیرند که صفحه کلیدی فیزیکی و باتری جداشدنی داشته باشد یا بتوانند فروشگاه برنامه‌های خود را انتخاب کنند و بسیاری انتخاب‌های دیگر که اپل به کاربران خود نمی‌دهند.

با جهانی شدن بازار گوشی‌های هوشمند، رقابت برای اپل چالش برانگیزتر می‌شود. اکثریت بالقوه خریداران گوشی‌های هوشمند خارج بازار آمریکا هستند و این برای اندروید گوگل بازاری ایده‌آل برای ارائه محصولات خود است و عرصه را برای اپل در این بازار تنگ می‌کند. این موضوع در آسیا که بیشتر جمعیت جهان را در بر دارد، شدیدتر می‌شود و این در حالی است که میانگین درآمد پایین‌تر در این قاره، خریداران را نسبت به قیمت‌ها حساس می‌کند و بر انتخاب آنها تاثیر می‌گذارد. در کل با گسترش و افزایش پیچیدگی بازار گوشی‌های هوشمند، تمرکز گوگل به قسمت بزرگ‌تر قیف، به خودی خود به آن یک نقطه قوت می‌بخشد.

محمد علی زارعی فر

منبع