دانش حقوقی
مخترعان و مبتکران بخوانند
بعضیها فکر میکنند به محض اینکه ذهنشان جرقهای زد و چیزی متفاوت از آن چیزهایی که قبلا بوده، ساخته یا طراحی کنند مخترعاند، بعضیها هم حاضر نیستند بپذیرند که نه مخترع بلکه فردی مبتکرند و بعضیها نیز نمیدانند هر اکتشاف و اختراعی قابلیت حمایت شدن ندارد.
اما قوانین موجود در کشور برای هر کدام از این گروهها حرفهایی برای گفتن دارد. قانون میگوید اختراع نتیجه فکر فرد (یا افراد) است که برای اولین بار فرآیند یا فرآوردهای خاص را ارائه میکند و برای حل مشکلی در یک حرفه، فن، فناوری، صنعت و... راهکار ارائه میکند به طوری که تنها اختراعاتی قابل ثبتشدن هستند که حاوی ابتکار و دارای کاربرد صنعتی باشند.
این در حالی است که مطابق تعریف قانون، ابتکار آن چیزی است که تا پیش از این در فن یا صنعت وجود نداشته و برای دارنده مهارت عادی (در فن مذکور) معلوم و آشکار نباشد و از نظر صنعتی، کاربردی محسوب شود و در رشتهای از صنعت (صنایعدستی، کشاورزی، ماهیگیری و خدمات) قابل ساخت یا استفاده باشد.
در این میان، تنها بخشی از اختراعات و اکتشافات مورد حمایت قرار میگیرند به طوری که کشفیات، نظریههای علمی، روشهای ریاضی و آثار هنری، طرحها و قواعد یا روشهای انجام کار تجاری و سایر فعالیتهای ذهنی و اجتماعی، روشهای تشخیص و معالجه بیماریهای انسان یا حیوان، منابع ژنتیک و اجزای ژنتیک تشکیلدهنده آنها، آنچه قبلا در فنون و صنایع پیشبینی شده باشد و اختراعاتی که بهرهبرداری از آنها خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی و اخلاق حسنه باشد از حیطه حمایت از اختراع خارج هستند.
چند پرسش
آیا انشاء اختراع مانع ثبت اختراع میشود؟
در صورتی که انشاء اختراع ظرف مدت 6 ماه قبل از تاریخ تقاضا یا در موارد مقتضی قبل از تاریخ حقتقدم اختراع صورت گرفته باشد، مانع ثبت نخواهد بود.
آیا نام مخترع در گواهینامه اختراع ثبت میشود؟ در صورت تعهد مخترعین این امر چگونه صورت میگیرد؟
بله، نام مخترع در گواهینامه اختراع قید میشود مگر آن که به طور کتبی از اداره مالکیت صنعتی درخواست کند که نامش ذکر نشود. همچنین حقوق اختراع ثبت شده فقط به مخترع آن تعلق دارد، ولی اگر افرادی به صورت مشترک اختراعی کرده باشند حقوق ناشی از اختراع به طور مشترک به آنها تعلق میگیرد. همچنین اگر دو یا چند نفر، مستقل از دیگری اختراع واحدی کرده باشند شخصی که اظهارنامه اختراع خود را زودتر تسلیم کرده است یا در صورت ادعای حق تقدم هر کدام بتوانند اثبات کنند که در تاریخ مقدم، اظهارنامه خود را به صورت معتبر تسلیم کردهاند مشروط بر این که اظهارنامه مذکور مسترد یا رد نشده یا مسکوت گذاشته نشده باشد حق ثبت اختراع را خواهند داشت.
معاونت آموزش و تحقیقات قوهقضاییه
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
