گامی به سوی‌آینده دندانپزشکی

جوانه دندانی، جایگزینی برای‌ کاشت دندان

جوانه دندانی یا Tooth Germ در حقیقت بدنه اصلی و اسکلت دندان است. دندان عضوی از بدن است که تقریبا با تمامی اعضای دیگر تفاوت دارد. از این بابت که مثلا دست از ابتدا شکل می‌گیرد و فقط در سایز و اندازه تغییر می‌کند، ولی دندان در ابتدا یک بافت نرم است و بتدریج، بافت سخت روی آن رسوب می‌کند. پس جوانه دندانی یک بافت نرم پیش‌ساز دندان است که در داخل استخوان فک شکل و فرم می‌گیرد و بعد بر اساس زمان‌بندی خاص، تکامل پیدا کرده و در دهان رشد می‌کند.
کد خبر: ۳۷۰۱۶۶

این فکر که بتوان جوانه دندانی را مجددا در دهان کاشت از دهه‌های 1950 و 1960 در ذهن دانشمندان وجود داشته است و روی آن پروژه‌های تحقیقاتی فراوانی انجام شده است.

اگر این روش به طور کامل عملی شود، دقیقا دندان ایجاد شده مثل دندان از دست رفته فرد می‌باشد و نیازی به درمان‌های دیگر پروتزی مثل کراون، بریج و ایمپلنت نخواهد بود.

پیشرفت علوم و تکنولوژی مدرن، زیست فناوری، نانوتکنولوژی و پیشرفت‌های جدید علم ژنتیک باعث شده است که این تفکر و کار ایجاد جوانه دندانی انجام شود. از طریق استخراج کد ژنتیکی رده‌های سلول‌های خونی و استفاده از ترکیب ژنتیکی و اسیدهای آمینه، این ترتیب و ترکیب استخراج شده و در حال بررسی و تحقیق برای تشکیل و ایجاد جوانه دندانی انجام گرفته است. در ارتباط با رشد دادن و ایجاد جوانه دندانی جدید، از سلول‌های مزانشیمی تمایز نیافته پالپ دندان استفاده می‌شود که یکی از سلول‌هایی است که به سلول مادری جنینی خود از همه نزدیک‌تر و شبیه‌تر
است.

بر این اساس تحقیقات همچنان ادامه دارد. اشکالی که در ساخت جوانه دندانی انسانی وجود دارد این است که دندان‌ها از هر سه رده سلولی اکتودرم، مزودرم و اندودرم منشأ می‌گیرند و یک رده سلولی ساخت جوانه دندان را به عهده ندارد و پیدا کردن ترکیب ژنی (Sequence) که القاهای دندانی را به دنبال دارد بسیار سخت و پیچیده است و به همین دلیل هنوز جوانه دندان ساخته نشده است. مشکل بعدی این است که تمامی دندان‌ها شبیه به هم نیستند و هم از نظر شکل تاج، محل ساخت ریشه، تعداد ریشه‌ها و شکل دندانی فرق دارند و این هم مشکل بزرگی است که درآوردن کدهای ژنتیکی و دستورهای حاصله را سخت می‌کند.

جوانه دندانی در آینده جایگزین کاشت دندان (ایمپلنت) می‌شود که این امر تحولی عظیم در علم دندانپزشکی به شمار می‌رود. بهره‌گیری از جوانه دندانی برای جایگزینی دندان‌های از دست رفته با کمک علم ژنتیک در راستای همانندسازی ارگان‌های بدن در حال گذراندن مراحل پژوهشی است.

به عبارت دیگر، ساخت جوانه دندانی انسانی، مراحل متعدد و مختلفی را باید طی نماید. در وهله اول استخراج کد ژنتیکی و مشخص نمودن کروموزوم‌هایی که مسوول ساخت جوانه‌های دندانی هستند و در مرحله بعد یافتن کدهای ژنتیکی جهت القاهایی که روی رده‌های جنینی ایجاد می‌گردد.

مثل القای اکتودرم روی مزودرم و برعکس و نهایتا پیدا کردن مدهای ژنتیکی که تعیین‌کننده تشکیل و فرم شدن ریشه‌های دندان است و در نهایت تمام این کدها را هماهنگ کردن و ترتیب و توالی آنها را به دست آوردن و این‌که اندازه دندان، طول ریشه و شکل تاج در ارتباط با هر دندانی همخوانی داشته باشد.

از آن گذشته بحث میزبان و محیطی که جوانه دندانی در آن کاشته یا تلقیح می‌گردد نیز مهم است که از فاکتورهایی که مهارکننده رشد جوانه دندانی یا فاکتورهای ایمنی پس‌زدن بافت جدید و پیوند جوانه دندانی انسانی است و این تازه اول کار است و مراحل آزمایشگاهی کاملی را باید طی نماید.

دکتر عباسعلی پایدار / جام جم
رئیس کنگره هنر و تکنولوژی دندانپزشکی مدرن

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها