گردشگری دریایی؛ سرآغاز توسعه توریسم در گیلان

با وجود تمام چالش‌های پیش روی این نوع گردشگری در کشورمان به دلایل مختلفی سفر به سواحل خزر در شمال کشور و در استان‌های گیلان و مازندران بخصوص برای ساکنان استان‌های مرکزی کشور و بخصوص تهرانی‌ها از جاذبه زیادی برخوردار است.

با این حال جای بسی تاسف است که با وجود متحول شدن نیازها و انتظارات توریسم ساحلی امروز، حتی در کشورمان که آن را صرفا از مورد توجه بودن برای افرادی که تنها برای دیدار از سواحل دریا مراجعه می‌کنند، بدون آن که انتظاراتی در زمینه سرویس‌ها و خدمات اقامتی، امنیتی و تفریحات ساحلی و دریایی داشته باشند، خارج ساخته است، متاسفانه نه زیرساخت‌های لازم، نه برنامه‌ریزی و مدیریت اجرایی و نه سرمایه‌گذاری‌های ضروری برای توسعه آن در سواحل شمالی کشور در نظر گرفته نشده است. کما این که در بیشتر موارد این مناطق ساحلی با وضعیت آشفته و اسفباری از نقطه نظر توریستی مواجه هستند.

حسن خسته‌بند، نماینده مردم بندرانزلی در مجلس در این باره به خبرگزاری مهر گفته است: دریای خزر یکی از ظرفیت‌های مغفول‌مانده استان گیلان است که قابلیت سرمایه‌گذاری در عرصه‌های مختلف گردشگری، اقتصادی، فرهنگی و ورزشی را دارد اما متاسفانه از این دریا خوب استفاده نمی‌شود.

خسته‌بند می‌افزاید: برای استفاده بهینه از این پهنه آبی باید برنامه‌ریزی صحیح انجام شود تا سرمایه‌گذاران با رغبت برای سرمایه‌گذاری در این منطقه حضور به هم رسانند و از این مواهب طبیعی به نحو مطلوب استفاده شود. بی‌شک عدم بهره‌برداری از مواهب خدادادی در استان گیلان بیانگر ضعف برنامه‌ریزی و مدیریت است که باید فکر اساسی در این زمینه انجام شود.

نماینده انزلی همچنین می‌گوید: در هر نقطه‌ای که تجارت و کشتیرانی فعال است، گردشگری نیز از رونق بالایی برخوردار بوده که خوشبختانه بندرانزلی از این ویژگی بهره‌‌مند است. با توجه به مزیت‌های ممتاز گردشگری بندرانزلی همچون وجود دریای خزر و ساحل زیبا و تالاب بین‌المللی باید برای فعال‌‌سازی خط مسافری دریایی در این شهر بندری گام‌های اساسی برداشت. تبیین استراتژی ویژه برای جذب سرمایه‌گذاران بخش گردشگری بویژه گردشگری دریایی و حمایت از بخش خصوصی تاثیر بسزایی در تسریع فعال‌‌سازی این بخش دارد.

عضو کمیسیون اقتصادی مجلس تاکید می‌کند: توسعه و گسترش حمل و نقل دریایی مسافر نیازمند حمایت‌های ویژه همه‌‌جانبه از سرمایه‌گذاران بخش خصوصی در این حوزه است.

محمدحسین جعفری، کارشناس مسائل گردشگری نیز در این ارتباط بر لزوم کسب جایگاه ویژه گردشگری دریایی در خزر تاکید می‌کند و می‌گوید: برای تحقق این امر سرمایه‌گذاری در این بخش باید تشویق و موانع موجود سر راه فعالیت و استقرار کشتی‌‌های مسافربری رفع شود. برای توسعه گردشگری دریایی تسهیلات ارزان‌قیمت باید از سوی سازمان میراث فرهنگی و سازمان بنادر و دریانوردی در اختیار علاقه‌‌مندان قرار گیرد.

جعفری تاکید می‌کند: برای توسعه گردشگری دریایی تخصیص اعتبارات ویژه اعم ‌از ایجاد زیرساخت‌ها مانند ساخت اسکله و خرید و توسعه شناورها از سوی بخش خصوصی و همین‌طور تشکیل کارگروهی با همکاری سازمان حفاظت محیط زیست، بنادر و کشتیرانی، شیلات و سایر ارگان‌های مرتبط ضرورت دارد.

بی‌شک توسعه گردشگری در هر سطحی به اقتصاد، اشتغال و جوامع محلی و بازار آن ناحیه و رونق‌بخشی گردشگری، هتل‌ها و مراکز اقامتی و سایر مراکز خدماتی و بندر، فواید بسیار و ارزش افزوده زیادی خواهد داشت.

با این حال گیلان به رغم برخورداری از امتیازات ویژه دریایی از جایگاه مطلوبی در گردشگری دریایی برخوردار نیست از این رو باید درخصوص توسعه گردشگری دریایی توجهی ویژه شود زیرا گردشگری دریایی سرآغاز توسعه گردشگری در استان گیلان است.

استاندار گیلان نیز با اشاره به تقویت زیرساخت‌های استان می‌گوید: بحث تقویت زیرساخت‌ها بیشترین دغدغه استان است و باید ارتباطات جاده‌ای، ریلی، دریایی و هوایی توسعه یابد. روح‌الله قهرمانی تاکید می‌کند: از میان تمام فعالیت‌هایی که در مناطق ساحلی انجام می‌گیرند، هیچ کدام از نظر گستردگی و تنوع به اندازه مبحث توریسم و تفریحات ساحلی نیست، به طوری که طبیعت پویای این بخش و وسعت تقاضا، اغلب طرح‌های مربوط را در زمره طرح‌های ملی و منطقه‌ای قرار می‌دهد و تمامی سواحل به صورت مستقیم و غیرمستقیم تحت تاثیر آن قرار می‌گیرند.

علی محمدی به عنوان یک توریست می‌گوید: دستیابی به توسعه پایدار گردشگری ساحلی نیازمند ایجاد امکانات، تسهیلات و انجام تبلیغات برای شناساندن چگونگی دستیابی و استفاده سالم و بهینه از دریا با مدیریت و کنترل صحیح از سوی نیروهای متخصص است. بی‌شک برگزاری تورهای غواصی‌، برگزاری مسابقات ورزشی آبی در سواحل کشور، فروش صنایع دستی، پرواز بادبادک‌ها، جشنواره‌های ساخت مجسمه‌های شنی و نقاشی غروب دریا، والیبال ساحلی، ماهیگیری و... می‌‌تواند توریسم دریایی را رونق دهد.

به هر حال قابلیت‌های دریا در بخش گردشگری یکی از فرصت‌های اساسی برای تحول اقتصادی استان است و سرمایه‌گذاری در سواحل با هدف ایجاد انگیزه و جذابیت برای اقامت مسافران و گردشگران می‌تواند سهم قابل توجهی در ایجاد اشتغال داشته باشد البته برای تحقق این موضوع، تدوین قانونی جامع برای ملی کردن دریا و ایجاد مدیریت یکپارچه‌سازی برای ارائه خدمات مناسب به مسافران و گردشگران ضروریست.