کمبود نیروی انسانی؛ مهم‌ترین مشکل ساخت آثار طنز

سریال بخت برگشته را سعید آقاخانی کارگردانی می‌کند و بازیگرانی مانند سیروس گرجستانی و مرجان گلچین در آن نقش‌های اصلی را بازی می‌کنند. این سریال را مهران مهام و ایرج محمدی برای پخش در پاییز تهیه می‌کنند. این دو تهیه کننده، نوروز امسال سریال «زن بابا» را برای شبکه 3 تهیه کردند.

سریال ساختمان پزشکان را سروش صحت کارگردانی می‌کند. این بازیگر و نویسنده پیش از این سریال چاردیواری را برای شبکه 3 کارگردانی کرده است. سرپرست نویسندگان سریال ساختمان پزشکان، پیمان قاسمخانی است که نویسندگانی که تاکنون با او همکاری داشته‌اند، متن بخش‌های مختلف این سریال را می‌نویسند که از میان آنها می‌توان به محراب قاسمخانی و شقایق دهقان اشاره کرد. تاکنون حضور بهنوش بختیاری و هوشنگ حریرچیان به عنوان بازیگر در سریال ساختمان پزشکان قطعی شده است.

محراب قاسمخانی در باره این سریال به «جام‌جم» گفت: نام سریال به احتمال خیلی زیاد تغییر خواهد کرد. اتفاقات سریال در یک آپارتمان می‌گذرد. سریال تقریبا 6 شخصیت اصلی دارد که یکی از آنها در ساختمان پزشکان کار می‌کند.

سریال‌های کمدی مانند باغ شیشه‌ای و نون و ریحون نشان دادند که تلویزیون برای ساخت آثار خوب طنز باید دقت خیلی زیادی را به خرج بدهد تا اعتماد مخاطب به این آثار از بین نرود و تلویزیون بتواند مخاطبان میلیونی سریال‌های طنز را مانند سابق پای تلویزیون نگه دارد؛ اما آیا ضعف سریال‌های کمدی به فیلمنامه‌های آنها مربوط است؟

محراب قاسمخانی با این گفته موافق نیست. او در توضیح مخالفت خود گفت: مگر سریال‌های کمدی در زمینه کارگردانی، بازیگری، تصویربرداری و.... در موقعیت بسیار خوبی قرار دارد که در زمینه فیلمنامه‌نویسی در این موقعیت قرار داشته باشد؟

وی با ذکر این نکته که سریال‌های طنز پر طرفدارترین آثار تلویزیونی هستند، تاکید کرد: سال‌هاست تلویزیون سریال کمدی می‌سازد، اما همیشه هم در ساخت این آثار مشکل داشته و کمتر زمانی بوده که یک اثر کامل و بی نقص را روی آنتن بفرستد.

این مشکل از آنجا ناشی می‌شود که در این سال‌ها در تربیت نیروی انسانی برای ساخت آثار طنز موفق نبوده‌ایم.

قاسمخانی در پاسخ به این پرسش که برای تربیت نیروی انسانی چه باید کرد؟ گفت: به نظر من تلویزیون باید استعدادهای طناز را کشف کند و آنها را برای آموزش به کشورهایی بفرستد که در زمینه ساخت آثار طنز تلویزیونی موفق عمل کرده‌اند. نویسنده سریال ساختمان پزشکان یادآور شد: در کشور ما آموزشگاه‌ها و دانشگاه‌های زیادی وجود دارند که نویسندگی، کارگردانی و... را آموزش می‌دهند، اما آموزش آنها فقط در کلاس‌های درس است و جنبه کاربردی و عملی ندارد.

خشایار الوند، یکی دیگر از نویسندگان سریال‌های طنز که کار خود را با گروه قاسمخانی آغاز کرد و اکنون با مهران مدیری همکاری می‌کند هم کمبود نیروی انسانی را مهم‌ترین مشکل ساخت آثار طنز ذکر کرد و گفت: واقعیت این است که در سال‌های اخیر شبکه‌های تلویزیونی گسترش پیدا کرده‌اند، اما نیروی انسانی لازم برای کار در این شبکه‌ها تربیت نشده‌اند و تعداد محدودی از آدم‌هایی که تخصص آنها طنز است بین شبکه‌های مختلف می‌چرخند.

وی افزود: خود من حدود 12 سال پیش کارم را با گروه قاسمخانی شروع کردم، اما در سال‌هایی که گذشت فقط یک نفر به گروه ما افزوده شد و آن هم امیر مهدی ژوله بود.

الوند در پاسخ به این سوال که با این همه جوان علاقه‌مندی که در جامعه وجود دارد پس چرا نیروی تازه نفس و خلاقی جذب گروه‌های تولید سریال‌های طنز نشده‌اند؟ گفت: جدی‌ترین تهدید برای سریال‌های طنز که باعث شده نیروی انسانی جذب گروه‌های تولید آثار طنز نشوند، اعمال سلیقه است.

سلیقه‌هایی که معمولا بر کارها اعمال می‌شود و تهیه‌کنندگان سریال‌های طنز و سرپرست نویسندگان را وادار می‌کند تا از نیروهای قدیمی که با اما و اگرها آشنا هستند، استفاده کنند.

وی افزود: سریال‌های طنز جای آزمون و خطا نیست. چون این آزمودن‌ها باعث می‌شود مخاطبان این آثار اعتماد خود را به این‌گونه آثار از دست بدهند.

نمی‌توان انتظار داشت کارگردانی که سریال‌های ملودرام و اجتماعی خوب می‌سازد در زمینه ساخت سریال‌های کمدی هم موفق عمل کند. بنابراین خوب است در زمانی که تلویزیون با کمبود نیروی انسانی در زمینه طنز مواجه است، مدیران حداقل با عینک بدبینی به طنزپردازان قدیمی نگاه نکنند و بگذارند آنها با فراغ بال بیشتری کار کنند.

طاهره آشیانی 
گروه رادیو و تلویزیون