لیزر در خدمت حفاظت از آثار هنری

 دکتر سالواتوره سیانو از انستیتو فیزیک کاربردی فلورانس ایتالیا که فناوری نوینی از ماشین‌آلات را با تیم همراهش ارائه کرده، می‌گوید: سال‌هاست که از لیزر برای مصارفی نظیر طیف‌سنجی یا پوست‌شناسی استفاده می‌شود، اما مشکل اینجاست که نمی‌توان این نوع لیزر را برای پاک کردن پیکره‌های گرانقیمت هنری از اجرام و رسوبات به کار گرفت. با این حال این لیزر جدید به محققان امکان می‌دهد تا نه‌تنها پالس‌ها بلکه طول دوره به‌کارگیری پرتوها را نیز براحتی تحت کنترل داشته باشند. این قابلیت به معنای آن است که هنگام استفاده از لیزر، تنها اجرام و رسوبات از میان می‌روند و به بدنه اصلی پیکره آسیبی وارد نمی‌شود. در حال حاضر پرتوهای لیزری که برای چنین منظوری به کار گرفته می‌شوند، چندان تحت کنترل محققان و کارشناسان امور هنری قرار ندارند و به همین دلیل معمولا آسیب‌های زیادی به پیکره‌ها وارد می‌شود، اما با ورود این فناوری نوین گفته می‌شود بزودی نسخه‌های زیادی از آن در بسیاری از موزه‌ها و گالری‌های شناخته شده جهان به کار گرفته شود. این فناوری هم‌اکنون در ابتدای راه خود قرار دارد، اما سالواتوره امیدوار است که بتوان در آینده‌ای نه‌چندان دور از آن برای طیف گسترده‌ای از آثار هنری نظیر تابلوها، پیکره‌ها و حتی آثار هنری سنگی نیز استفاده کرد.

این فناوری نوین با طول موج مخصوصی، برای رسوب‌زدایی از پیکره به کار گرفته می‌شود که هیچ آسیبی به آن وارد نکرده و تنها اجرام رسوب یافته روی آن را از میان می‌برد. این در حالی است که استفاده از مواد شیمیایی ممکن است موجب ایجاد تغییراتی در ساختار پیکره و تابلوی نقاشی در سال‌های بعدی شود.

به این ترتیب کارشناسان امور هنری دیگر هیچ گونه نگرانی از بابت استفاده از این فناوری نوین در رسوب‌زدایی از آثار هنری نخواهند داشت، چون هم پالس‌ها و هم طول دوره به‌کارگیری آن را تحت کنترل دارد و در این میان تنها اجرام رسوب یافته از بین می‌روند.

با استفاده از این تکنولوژی در جهت از بین رفتن اجرام رسوب یافته، کثافات و اجرامی که روی پیکره و آثار هنری رسوب کرده‌اند با قرار گرفتن در مسیر پرتو لیزری، داغ شده و از بین می‌روند. در این فرآیند پیوندهایی که میان مولکول‌های رسوب یافته و پیکره ایجاد شده بتدریج سست شده و از بین می‌روند.