تقابل دو دیدگاه هسته‌ای در نیویورک

این که چرا کشورهای غربی بویژه آمریکا به‌محض اطلاع از شرکت احمدی‌نژاد در نشست نیویورک خط تبلیغاتی مشترکی اتخاذ کردند تا به‌گونه‌ای مانع از شرکت او در این نشست شوند را باید در دیدگاه‌های کشورهای خواهان فناوری هسته‌ای و کشورهای دارنده فناوری هسته‌ای جستجو کرد. براساس ماده یک معاهده ان.پی.تی، هر دولت دارای تسلیحات اتمی در این پیمان متعهد می‌شود که از انتقال هرگونه تسلیحات اتمی یا دیگر ابزارهای انفجار اتمی به دیگران خودداری کند. این موضوع از جمله موضوعاتی است که غربی‌های حامی رژیم صهیونیستی مایل نیستند در محافل بین‌المللی بازگو شود.

بی‌جهت نیست که هیلاری کلینتون وزیرخارجه آمریکا در بیانیه‌ای به مناسبت شرکت احمدی‌نژاد در کنفرانس بازنگری معاهده ان.پی.تی گفته است اگر رئیس جمهوری ایران بخواهد به موضوعات دیگری اشاره کند که سمت و سوی کنفرانس را تغییر دهد با استقبال (آمریکا و اسرائیل) مواجه نمی‌شود. در همین راستا نیز از صدور روادید برای سفر تیم رسانه‌ای ایران به نیویورک خودداری کرد.

اولین کنفرانس بازنگری پیمان ان.پی.تی در می‌1975 و با حضور 91 کشور عضو پیمان برگزار شد. دومین نشست در 1980، سومین نشست‌ در می‌1985 با حضور 131 کشور، چهارمین کنفرانس در سال 1990 و پنجمین نشست در سال 1995 در حالی برگزار شد که اختلاف میان دو کشور هسته‌ای یعنی آمریکا و روسیه از این کنفرانس‌ها، نشست‌هایی بی‌روح و بی‌نتیجه حاصل شود؛ در سال 2000 کنفرانس ششم بازنگری پیمان ان.پی.تی با حضور 187 کشور عضو برگزار شد. در این نشست دکترین هسته‌ای آمریکا مورد انتقاد شدید اعضا قرار گرفت؛ دکترینی که به جای خلع و کاهش سلاح‌های هسته‌ای به سمت تجهیز و انباشت بیشتر حرکت می‌کرد.

تداوم انتقادات فزاینده بین‌المللی از ایالات متحده بهانه‌ای شد تا از این نشست به بعد آمریکا به سمت اعمال فشار برای تغییر مفاد این پیمان حرکت کند. آمریکا هم‌اکنون با هدف الزام اجباری پذیرش پروتکل الحاقی، جلوگیری از خروج اعضا از پیمان ان.پی.تی، تمرکز بر پرونده هسته‌ای ایران و کره‌شمالی و اتخاذ راهکارهای تنبیهی قصد دارد نشست نیویورک را به بیراهه بکشاند. آمریکا همچنین قصد دارد در نشست نیویورک، فضای این نشست را به جای خلع سلاح هسته‌ای دارندگان به سمت محدودیت دستیابی جویندگان به فناوری هسته‌ای هدایت کند به نحوی که پروسه خلع‌سلاح رویکردی داوطلبانه بیابد و استفاده از فناوری صلح‌آمیز هسته‌ای رویکردی انحصارگرایانه به خود بگیرد.

ایران با آگاهی از نیات آمریکا، در بالاترین سطح در این نشست شرکت کرده تا هر چه بیشتر و بهتر کشورهای عضو را از طرح‌های واقعی آمریکا مطلع کند. نشست بازنگری پیمان ان.پی.تی در سطح وزیران خارجه برگزار می‌شود، اما ایران با عنایت به این موضوع، بالاترین مقام خود یعنی رئیس‌جمهور را راهی نیویورک کرد تا به علت حضور بالاترین مقام سخنران، اولین روز نشست به ایران تعلق گیرد. ایران در نخستین روز نشست فرصت خواهد داشت ضمن بیان دیدگاه‌های منطقی کشورهای خواهان فناوری هسته‌ای، دیگر کشورهای عضو را از بیراهه‌ای که در مسیر پیمان ان.پی.تی قرار گرفته، آگاه کند‌.

علاوه بر این که ایران در این نشست به دنبال بیان مواضع اصولی خود درخصوص هر سه ستون معاهده منع گسترش تسلیحات هسته‌ای است، ستون‌هایی که شماری از کشورهای غربی و در صدر آنها فرانسه و آمریکا می‌خواهند برخی از آنها را نادیده بگیرند. عدم اشاعه، خلع سلاح و استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای، 3 ستون معاهده ان.پی.تی را تشکیل می‌دهد و ایران در کنفرانس بازنگری، برای تقویت متوازن هر سه ستون این معاهده پیشنهادهای مشخص دارد.

همچنین پیش‌بینی می‌شود احمدی‌نژاد در کنفرانس نیویورک در کنار این سه محور، موضوعات دیگری مانند جهانشمولی معاهده، ایجاد خاورمیانه عاری از تسلیحات اتمی و همچنین تضمین‌های امنیتی به کشورهای غیر دارنده تسلیحات اتمی توسط کشورهای دارنده این تسلیحات مرگبار و غیرانسانی را پیگیری کند.

احمدی‌نژاد قبل از ترک تهران به قصد نیویورک و محل برگزاری نشست بازنگری معاهده ان.پی.تی در تشریح اهداف خود از این سفر با بیان این‌که ماموریت اول آژانس طبق پیمان ان.پی.تی خلع سلاح اتمی کشور‌های دارای سلاح هسته‌ای بوده است،گفت: براساس این ماموریت، کسانی که سلاح هسته‌ای داشتند باید خلع سلاح می‌شدند تا پایه اصلی تهدید از بین برود.

رئیس‌جمهوری دومین ماموریت آژانس بین‌المللی انرژی اتمی براساس پیمان ان.پی.تی را جلوگیری از توسعه سلاح‌های اتمی عنوان کرد و گفت: براساس این بخش از ماموریت آژانس، علاوه بر خلع سلاح شدن کشورهای صاحب بمب اتم، هیچ کشوری نباید بمب اتم بسازد یا آزمایش کند. احمدی‌نژاد کمک به کشورها و بسترسازی برای استفاده صلح‌آمیز اعضای آژانس از انرژی اتمی و فناوری تولید سوخت و عمومی کردن آن در میان کشورها را ماموریت سوم آژانس دانست و گفت: متاسفانه آژانس در این 40 سال در انجام ماموریت خود موفق نبوده است.

وی افزود: نه تنها خلع سلاح اتفاق نیفتاده است، بلکه جلوگیری از اشاعه و ساخت سلاح‌های اتمی هم صورت نگرفته، علاوه بر این‌که کسی نتوانسته است از حقوق قانونی خود برای استفاده صلح‌آمیز از فناوری هسته‌ای استفاده کند. رئیس‌جمهوری ادامه داد: ملت ایران نیز در موضوع امنیت جهانی و سلاح هسته‌ای که بزرگ‌ترین خطر برای امنیت جهان است، طرح‌ها و راه‌حل‌های روشن و پیشنهادهای عملی دارد و به همین دلیل لازم بود ما در بالاترین سطح در این اجلاس حضور پیدا کنیم و سخن و دیدگاه ملت ایران را به گوش جهان برسانیم.

مشاور رهبر معظم انقلاب در امور بین‌الملل با اشاره به حضور رئیس‌جمهور اسلامی ایران در اجلاس بازنگری در معاهده ان.پی.تی اظهار کرد: ایران خواستار اجرای کامل مفاد ان.پی.تی است.

علی‌اکبر ولایتی با بیان این‌که برخی قدرت‌های جهان برخلاف مفاد معاهده ان.پی.تی عمل می‌کنند،گفت: طبق این معاهده، کشورهای صاحب سلاح‌های هسته‌ای باید به تدریج از تعداد کلاهک‌های هسته‌ای خود بکاهند و در کنار این حرکت، باید کمک کنند که کشورهای دیگر فناوری صلح آمیز هسته‌ای داشته باشند.

رئیس کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی در خصوص سفر رئیس‌جمهور به نیویورک گفت: این سفر موقعیت خوبی برای دفاع از حق ملی کشور است، چون کشورها حق دارند که از توانمندی صلح‌آمیز هسته‌ای برخوردار باشند.

بروجردی گفت: البته کشورهایی چون آمریکا که سیاست انحصارگرایانه دارند، علاقه‌مند نیستند که ماده 4 عهدنامه ان.پی.تی اجرا شود. وی این اجلاس را فرصت مناسبی برای افشای تخلفات آمریکا و رژیم صهیونیستی و دفاع از حق ملی کشور دانست.روح‌الله حسینیان، رئیس کمیسیون شوراها و امور داخلی نیز گفت:‌ مردم دنیا گوش به زنگ هستند تا پیام احمدی‌نژاد را بشنوند و مصلحت است که شخص رئیس‌جمهور دیدگاه‌های جمهوری اسلامی را در سطح جهان بیان کند.

وی در جمع خبرنگاران پارلمانی افزود: قطعا سخنان احمدی‌نژاد در جهان ویژگی و بازتاب خاصی خواهد داشت.

عباس محمدنژاد / دبیر گروه سیاسی