احتمال وقوع سونامی در جنوب ایران

به گزارش فارس ، در چهارمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام، تحقیقاتی در زمینه سونامی و احتمال وقوع آن در ایران توسط حسین نگارش دانشیار دانشکده جغرافیا و محمدرضا پودینه عضو هیئت‌ علمی دانشکده دانشگاه سیستان و بلوچستان انجام شده است که در این تحقیق آمده است: سونامی یکی از مخرب‌ترین بلایای طبیعی است که تاکنون جان هزاران نفر را در سرار جهان گرفته است.

گرچه احتمال وقوع سونامی در ایران به اندازه زلزله ، طوفان، سیل، خشکسالی و سایر مخاطرات طبیعی نیست اما وقوع آن را نباید دست کم گرفت زیرا کشور ما جزو 10 کشور بلاخیز جهان است و 35 بلای طبیعی 30 بلا در آن اتفاق افتاده است.

همچنین شکی نیست که کشور ما از سمت دریا با مخاطرات دریایی مثل طوفان‌های حاره‌ای امواج ناشی از طوفان، خیزاب طوفان، سونامی و غیره روبروست که وقوع طوفان گونو در سواحل جنوب شرقی کشور در سال 86 نمونه بارزی از آنها است.

سونامی عمدتاً در اثر رویداد زلزله‌های بزرگ در محیط دریایی به وجود می‌آید ولی عوامل دیگر نظیر رانش زمین ، آتشفشان ‌های زیر‌دریایی ، برخورد شهاب ‌سنگ‌های بزرگ در سطح آب دریا‌ها و نیز انفجارات هسته‌ای زیر دریایی با درصد کم‌تری می‌تواند در به وجود آمدن سونامی نقش داشته باشند.

سونامی در دو گستره محلی و منطقه‌ای توسعه می‌یابد از عوامل موثر در انرژی سونامی می‌توان به بزرگی و عمق زمین لرزه، عمق آب محل تولید آن، مقدار جابه‌جایی در کف اقیانوس و نیز سرعت حرکت سونامی اشاره کرد.

بررسی‌ های تاریخی نیز نشان می‌دهد که در 326 سال قبل از میلاد و همچنین سال‌های 1008، 1524 ، 1819، 1845 ، 1897 ، 1945 و 2004 سونامی‌های مخرب و عظیمی در اقیانوس هند دریای عمان و حتی خلیج‌فارس اتفاق افتاده و تلفات انسانی و جانی زیادی را در پی داشته است.

از این رو پیشینه تاریخی حکایت از این دارد که وقوع سونامی یا تأثیر‌پذیری‌ از سونامی‌های که در اقیانوس هند و دریای عمان اتفاق می‌افتد دور از انتظار نیست و نباید نسبت به آنها بی‌تفاوت بود.

گرچه منابع اطلاعات موجود در رابطه با وقوع سونامی در ایران بسیار کم و ناچیز است. اما باید مردم ایران در این زمینه شناخت کافی پیدا کنند و هشدارهای لازم را به مسئولین امر تذکر داد.

بحران منابع آب چالش اساسی جهان اسلام است

در چهارمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام چالش‌های جهان اسلام مورد بررسی قرار گرفت و بحران منابع آب به عنوان چالش اساسی جهان اسلام معرفی شد.

خاورمیانه به عنوان کانون مرکزی جهان اسلام یکی از مناطقی است که مشکل کمبود آب در آن آشکار‌تر از جاهای دیگر است زیرا مجموعه خاورمیانه در شمال آفریقا کم‌ آب‌ترین منطقه جهان است.

منابع تجدید‌شدنی آب در این منطقه به حدود 35 میلیارد متر مکعب در سال می‌رسد.

در مقام مقایسه همین منبع در آمریکای شمالی سالانه 5379 میلیارد متر مکعب، در آفریقای جنوب صحرا 4284 میلیارد متر مکعب و در آسیا 9985 میلیارد متر مکعب است.

در حال حاضر 284 میلیون نفر ساکن منطقه آفریقای شمالی و خاورمیانه (5 درصد جمعیت) حدود یک درصد آب جهان را در اختیار دارند و براساس پیش‌بینی‌های موجود آب در آینده یکی از محورهای اساسی چالش در روابط کشورهای این منطقه خواهد بود.

این گونه پیش‌بینی‌ها پیچیدگی مدیریت منابع آب در سطح ملی و بین‌المللی را نادیده می‌گیرد و از تلاش‌های انجام شده برای پرهیز از چنین درگیری‌های چشم‌پوشی می‌کند.

به اعتقاد کارشناسان امور بین‌الملل درگیری برسر توزیع آب احتمال به منازعه مسلحانه منجر خواهد شد.

در حالی که آب می‌تواند یک سرمایه استراتژیک ارزنده و حیاتی برای وحدت منطقه باشد لذا یافتن راه‌حل‌هایی برای مدیریت بر منابع آب و نحوه توزیع آن می‌تواند ابزاری برای برقراری اعتماد بین‌کشورها و آغاز راهی برای استقرار صلح و ایجاد همگرایی در منطقه باشد.

چهارمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام از 25 تا 27 فروردین در دانشگاه سیستان و بلوچستان برگزار شد.