شناسایی 10 نگین معماری و شهرسازی در کشور

به گزارش مهر در گرگان، حمید عمرانی رکاوندی شب گذشته در بازدید از طرح تاریخی برج قابوس در گنبد افزود: از مجموعه نگین معماری و شهرسازی ایران دو محوطه شامل شهر تاریخی جرجان و گنبد در استان گلستان واقع شده است.

وی اظهار داشت: مطالعات باستان شناسی و معماری و شهرسازی این دو محوطه در حال انجام بوده و تلاش برای ثبت جهانی این دو محوطه در حال پیگیری است.

وی خاطرنشان کرد: گنبد کاووس و شهر تاریخی جرجانی نگین تاریخی کشور بوده و مطالعات و پژوهش باستان شناسی در جرجان و گنبد در حال انجام است تا زوایای جدید از این دو میراث کشف شود.

به گفته عمرانی رکاوندی، مطالعات جدید و گمانه‌زنیهای باستان‌شناسی حریم تاریخی برج قابوس نشان می دهد که تپه تاریخی گنبد پیش از بنای تاریخی برج بوده و بنا در گوشه ای از این اثر احداث شده است.

معاون عمرانی میراث فرهنگی گلستان بیان داشت: براساس مصوبه شورای فنی سازمان مرکزی مبنی بر جمع‌آوری اطلاعات باستان‌شناسی به منظور درج در پرونده ثبت جهانی و لزوم شناخت دقیق ساختار معماری پی گنبد قابوس از لحاظ سازه‌ای و ژئوتکنیکی برای اقدامات حفاظتی و مرمتی در آینده و تهیه پلان مدیریتی، با مجوز پژوهشکده باستان‌شناسی برای نخستین بار، گمانه‌زنی پیرامون گنبد قابوس با هدف دستیابی به داده‌های فرهنگی و مواد باستان‌شناختی از محل اعتبارات استانی انجام شده است.

وی یادآور شد: با در دست داشتن نقشه‌های توپوگرافی وضع موجود تپه در جهات اصلی و فرعی و مرکز 12 گمانه باستان شناسی به ابعاد 2 در 2 و 1 در 1.5 مترمربع حفاری شده است.

سرپرست هیئت گمانه‌زنی افزود: نتایج بدست آمده از حفر گمانه‌ها در پیرامون و پای تپه گنبد قابوس بیانگر وجود نخاله‌های ساختمانی حاصل از تخریب سازه‌های معاصر مجاور گنبد قابوس و داده‌های باستان‌شناختی از دوره تاریخی و دوران معاصر و گسترش تپه به سمت خیابان‌ها و ساختمان‌های مجاور در گذشته است.

وی تاکید کرد: مطالعات اولیه روی مواد فرهنگی (قطعات شکسته سفال، استخوان جانوری، آجر، ذغال و خاکستر) نشان‌دهنده دو دوره استقراری در تپه از دوره اشکانی و ساسانی است، همچنین در بالای لایه ساسانی بقایای لایه‌های آواری به ضخامت دو متر قرار دارد.

گنبد قابوس به دستور قابوس ابن وشمگیر از پادشاهان آل‌زیار در قرن چهارم هجری قمری احداث شده و به عنوان شاهکار معماری ایران اسلامی و رفیعترین بنای آجری جهان با شماره 86 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است.