برنج ایرانی مغلوب برنج خارجی شد

به گزارش خبرگزاری موج، ورود بی رویه برنج خارجی تبعات متفاوتی را در کشور به همراه خواهد داشت از یک سو، مصرف بیش از حد این برنج باعث تغییر ذائقه در جامعه شده و افراد به جای توجه به طعم و مزه این محصول فقط به شکل ظاهری آن توجه می کنند از سوی دیگر اشباع بازار از نمونه های خارجی باعث افت قیمت محصول داخلی و خروج از صرفه اقتصادی تولید خواهد شد.

معضل ایجاد شده در ارتباط با واردات برنج به مجلس شورای اسلامی نیز منتقل می شود به نحوی که نمایندگان در صحن علنی خانه ملت نسبت به تبلیغ برنج خارجی در رسانه ملی تذکر می دهند. اما روند تبلیغ نمونه های خارجی پس از اعتراض نمایندگان نه تنها کند نشد بلکه رشد فزاینده ای یافت به طوری که در چندین نوبت و قبل از سریالهای پر طرفدار تلوزیونی این تبلیغات پخش شد. در این رابطه محمد علی دلاور با انتقاد از پخش تبلیغات گسترده از رسانه ملی برای تبلیغ برنج خارجی بر توقف این روند تاکید کرد.

به طور کلی واردات برنج ناشی از اختلاف نظر موجود در ارتباط با سرانه مصرف است. این اختلافات باعث واردات بیشتر از نیاز داخلی می شود. نتیجه این عملکرد انباشت برنج در انبار و بروز ضرر و زیان برای تولید کنندگان داخلی است.

بر اساس اعلام نظر وزارت جهاد کشاورزی و انجمن برنج، سرانه مصرف برنج در ایران حدود 36 کیلوگرم است این در حالیست که وزارت بازرگانی سرانه مصرف را 44 کیلو دانسته و واردات را بر اساس این سرانه انجام می دهد. جمیل علیزاده شایق دبیر انجمن برنج در این رابطه گفت: برنج سرریز موجود در انبارها نشان می دهند که نظرات کارشناسی درست بوده است. کارشناسان وزارت جهاد کشاورزی به دلیل اختلاف نظر با وزارت بازرگانی مجبور به پذیرش سرانه 44 کیلو برای کشور شدند.

وی خاطر نشان کرد: اگر میزان واردات بر اساس سرانه 36 کیلو محاسبه می شد با مشکلات کنونی روبرو نمی شدیم.

اختلاف 8 کیلویی محاسبه سرانه مصرف برنج در کشور باعث شد که بر اساس اعلام پرویز حسین نتاج نایب رییس انجمن برنج 30 درصد تولید سال گذشته در انبارها باقی بماند.

وی با اشاره به حجم تولید سال جاری افزود: با توجه به میزان برنج موجود در انبارها نیازی به واردات برنج در سال جاری احساس نمی شود.

نتاج خاطر نشان کرد: سرانه مصرف برنج بر اساس اعلام نظر کارشناسان از 36 کیلو به 34 کیلو رسیده است اما حتی اگر سرانه مصرف 36 کیلو فرض شود کل نیاز کشور 2 میلیون و 500 هزار تن است که تولید داخلی تامین کننده خواهد بود. این در حالیست که در سه ماهه اول سال جاری 368 هزار تن برنج وارد کشور شده است.

با وجود اعتراض شدید کشاورزان بر واردات برنج در زمان برداشت این محصول و افزایش حجم واردات شافعی‌نیا مدیرکل حمایت از سرمایه‌گذاری و تجارت وزارت جهاد کشاورزی در نشست خبری گفت: دولت نهم واردات برنج را افزایش نداده ‌است. در دولت‌های گذشته واردات برنج بیشتر از شرایط کنونی بوده است وی برنج های باقیمانده در انبارها متعلق به دلالان دانست و افزود: به دلیل افزایش قیمت برنج مرغوب در سال های گذشته، که قیمت این محصول را به مرز 4 هزار و 500 تومان رساند برنجکاران ترغیب شدند تا به کشت برنج بپردازند. برنج زیادی تولید شد و قیمت کارگر و نشاءکار نیز به تناسب افزایش یافته و به 20 هزار تومان رسید. در نتیجه قیمت تمام شده تولید محصول افزایش یافت. در حال حاضر هیچ برنجی روی دست کشاورزان نمانده که افراد مایل به کشت مجدد برنج هستند. آنچه در انبارها مانده متعلق به واسطه هاست که به دلیل کاهش قیمتهای جهانی و قیمت برنج در ایران مایل به فروش برنج با قیمتهای کمتر نیستند.

جمیل علیزاده شایق رییس انجمن برنج نیز برنجهای موجود در انبار را متعلق به کشاورزان دانسته و می افزاید: بر اساس اعلام اتحادیه کارخانه داران شمال کشور، در حال حاضر 490-480 هزار تن برنج در انبار کارخانه ها مانده و علیرغم دستور رییس جمهور هیچ اقدامی در زمینه خرید مازاد برنج بوسیله دولت، انجام نشده است.

وی استقبال مردم از برنج خارجی را به دلیل ظاهر خوب دانست و گفت: متاسفانه علیرغم ظاهر مناسب، برنج خارجی کیفیت خوبی ندارد. قیمت این برنج در مقایسه با تولید داخل کمتر است. هر کیلو برنج وارداتی به طور متوسط به قیمت 500 تومان خریداری می شود. با در نظر گرفتن هزینه حمل و نقل، سود و سایر حاشیه های عرضه محصول، قیمت تمام شده آن برای وارد کننده، کیلویی 1000 تومان خواهد بود. در حالیکه، برنج خارجی در بازار به قیمت هر کیلو 2000 تومان به مصرف کننده عرضه می شود.

علیزاده گفت: متاسفانه بخش دولتی برای پایین آوردن هزینه تولید به برنجکاران کمک نکرده است در نتیجه قیمت برنج ایرانی بالاست.

وی تاکید کرد: بخشی از برنج وارداتی مانده در انبارها، متعلق به دلالان است. این محصول با برنجهای موجود در کارخانه های شالیکوبی متفاوت است.

با وجود اختلاف نظرهای فراوان در ارتباط با سرانه مصرف و سود بالای واردات برنج به نظر می رسد به زودی برنج ایرانی به سرنوشتی مشابه چای گرفتار شده و از سبد غذایی خانوار حذف خواهد شد.

هزینه های بالای تولید برنج، افزایش قیمت آن و در مقابل واردات بی رویه نمونه های ارزان قیمت خارجی باعث کاهش تمایل عمومی به مصرف برنج ایرانی شده و در نتیجه بازار آن را با اختلال مواجه کرده است. به نحوی که در سال جاری، بر خلاف روال گذشته قیمت برنج ایرانی، کاهش 20 درصدی داشته است.

دبیر انجمن برنج با اعلام این کاهش در بازار عمده فروشی شمال افزود: متاسفانه در سال گذشته مرغوبترین و گرانترین برنج ایرانی با 3-2 درصد شکستگی به قیمت 3 هزار تومان عرضه می شد اما امسال این محصول به قیمت 2500 تومان عرضه می شود.

این در حالیست که نایب رییس انجمن برنج هزینه های تولید برنج در هر هکتار را 3 تا 4 میلیون تومان اعلام کرد و گفت: متوسط عملکرد برنج در هکتار 4 تن و 200 کیلو است اگر هر کیلو برنج 1000 تومان فروخته شود درآمدهای حاصل از تولید با هزینه های آن برابر خواهد شد.

وی با اشاره به بودجه کافی تخصیص داده شده به بخش کشاورزی در دولت نهم گفت: متاسفانه بودجه تخصیصی هرز می رود. تا کنون برای بهبود زیر ساختها سرمایه گذاری مناسب انجام نشده است در نتیجه هزینه های تولید کاهش نیافته و این کشت برای کشاورزان مقرون به صرفه نیست. دولت و سرمایه گذاران باید تلاش کنند تا هزینه های تولید کاهش یابد. یکپارچه سازی، تجهیز و نوسازی اراضی، ساخت سد و کانال برای استفاده بهینه از آب، افزایش درجه مکانیزاسیون و گسترش مبارزه بیولوژیک از جمله کارهایی است که در کشت برنج باید مد نظر قرار گیرد.