در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
7 راز آموزش نظم به کودکان نوپا
در ایـن سن کودکان بیشتر والدین را عصبانی میکنند، زیرا آنها در آغاز یادگیری و فهم استقلال و شناخت خود به عنوان یک فرد هستند، اما هنوز توانایی آنها در برقراری ارتباط و استدلال کردن، محدود است.
متخصصان میگویند در این سن کودک در مییابد که عمل او باعث عکسالعمل اطرافیان میشود. آنها با این گونه رفتار سعی در نشان دادن خود و گرفتن حق خود هستند. مشکل این جاست که کودک در این سن کنترل کمی روی رفتار خود دارد و هنوز قسمت منطق ذهن او کامل نشده است و این مساله باعث به وجود آمدن یک ترکیب چالش برانگیز میشود.
پس چگونه میتوانید با کودکی که هر بار بر سر حمام رفتن مشکل دارد و دراین مواقع دائما جیغ میکشد و فقط کلمه «نه» را تکرار میکند، کنار بیایید؟
در این مطلب استراتژیهای موثر در برقراری نظم و آرامش و داشتن یک زندگی آرام برای شما و فرزندتان را ارائه میدهیم.
ثابت قدم باشید
سعی کنید در این دنیای بههم ریخته و غیرقابل پیشبینی، یک محیط امن برای فرزندتان فراهم کنید. پیشبینی شرایط و جریان عادی زندگی احساس امنیت و اعتماد را به کودک منتقل میکند، اگر کودک بداند چه چیزی در آیند پیش خواهد آمد رفتار آرام تری را از خود بروز خواهد داشت.
سعی کنید یک برنامه روزانه ثابت داشته باشید. این به معنای داشتن زمان خواب نیمروز، زمان غذا، زمان خواب شب و زمان بازی و تفریح ثابت است.
زمانی که میخواهید در برنامه کودک تغییری بدهید، ابتدا به خود کودک بگویید. گفتن این جمله به کودک «امشب خاله... از تو مراقبت میکند تا من و پدر برای انجام کاری بیرون برویم» او آماده مواجهه با تغییر میکند و ممکن است کودک راحتتر بخوابد.
زمانی که صحبت از نظم میشود، ثبات نقش مهمیخواهد داشت. وقتی شما اولین بار که فرزندتان در زمین بازی کودک دیگری را زد، به او میگویید «زدن ممنوع» باید بار دوم، سوم و چهارم هم همین جمله را بگویید.
پرهیز از موقعیتهای پراسترس
زمانی که کودک شما به مرحله نوپایی رسید باید زمان کافی را درکنار او سپری کنید تا مشکلات او را دریـابـیـد. مـشـکـلات مـتـداول کـودک در ایـن سـن گرسنگی، بیخوابی و تغییرات سریع است. با کمی نقشههای حساب شده میتوانید از مشکلات پیچیده جلوگیری کنید و اوضاع را تا حدی آرام نگه دارید.
شما باید قدرت پیشبینی داشته باشید این بدان معنا است که وقتی ساعت خواب نیمروز کودکان است او را به فروشگاه نبرید.
سـعی کنید کودکتان درزمان خواب نیمروزی، خواب شب و غذا در خانه باشد. اگر درخارج از خانه بودید، همیشه غذای لازم را به همراه داشته باشید تا اگر کودک گرسنه شد، به او غذا بدهید. زمان بیرون از خانه بودن را کاهش دهید، این بدان معنا است که اگر یک ساعت طول میکشد تا به رستوران موردنظر شما رسید، یک رستوران نزدیکتر را انتخاب کنید یا از مسیر کوتاهتری به فروشگاه بروید. در آخر این که طوری برنامه ریزی کنید که کارها را باعجله انجام ندهید، مخصوصا زمانی که صبحها باید هم کودک را به مهد کودک ببرید هم خودتان به سر کار بروید.
زمـانـی کـه کودک را در تحولات شریک کنید راحتتر تغییرات را میپذیرد. بسیار ساده میتوانید یک ساعت زنگدار را برای 5 دقیقه کوک کنید و به کودک بگویید وقتی ساعت زنگ زد زمان حمام کردن یا لباس پوشیدن است یا میتوانید به کودک اجازه دهید با نظر خود بین بلوز آبی و قرمز یکی را انتخاب کند.
مانند یک کودک نوپا فکر کنید
کودک نوپا، بزرگسال کوچک نیست. آنها در درک معنای بسیاری از کارهایی که ما از آنها میخواهیم، دچـار مـشـکـل هـسـتـنـد، مـانـنـد چـگـونـگـی پـیـروی ازدستورات و بروز رفتارهای مناسب. نگاه کردن به قضیه از دید کودک در جلوگیری از بروز مشکلات موثر است.
شـما ممکن است بگویید «میدونم «درک» تو دوست نداری روی صندلی مخصوص کودک در ماشین بنشینید اما این کاری است که ما باید انجام دهیم.» در این صورت شما کودک را ناز نوازش نمیکنید، اما نشان میدهید که احساس او را درک کردهاید. شما باید محدودیت بگذارید، اما به طریقی احترامآمیز و از آن به عنوان یک فرصت برای کمک به آموزش دورنمای شکستها، قوانین و مقررات به کودک استفاده کنید.
قدرت انتخاب به کودک نشان میدهد که به شما به او احترام میگذارید و احساساتش را درک میکنید. زمانی که از کودک میپرسید دوست دارد کتاب مورد علاقهاش را به داخل ماشین بیاورد یا دوست دارد هنگام حرکت در ماشین اسنک بخورد، این احساس را به او میدهید که کمیکنترل بر اوضاع دارد.
هنر حواسپرت کردن را تمرین کنید
توجه کودک را از کاری که مشغول انجام آن است پرت کنید. زمانی که کودک توپش را به دیوار اتاق پـذیـرایـی مـیکـوبـد و بـه دههـا بـار تـذکر شما، به انجام ندادن این کار، توجه نمیکند، براحتی میتوانید توجه کودک را به کار دیگری جلب کنید، او را برای بازی به حیاط ببرید یا شروع به خواندن کتاب مورد علاقهاش کنید.
والدین باید محیطی را فراهم کنند که موجب بروز رفتارهای مناسب در کودک شود. اگر کودکان در حال انجام کاری هستند که نباید انجام دهند به جای تنبیه کردن بهتر است یک کار یا فعالیت دیگر برای آنها ترتیب دهید یا کودک را بلند کنید و به اتاق دیگری ببرید.
به کودک خود استراحت بدهید
محروم کردن کودک از انجام بازی یا فعالیت دلخواهش، در صورت بروز رفتارهای نادرست، یکی از اساسیترین نکات تربیتی است، اما این دستاورد برای کودکان نوپا مناسب نیست.
اگر کودک نوپایتان را به دلیل رفتار نادرست از انجام بازی دلخواهش محروم کردید و او را به گوشه اتاق فرستادید یا مجبور کردید روی صندلی بنشیند، این محرومیت را به یک تا دو دقیقه محدود کنید و به آن منطقه «گوشه آرامش یا صندلی آرامش» لقب دهید.
«گوشه آرامش» مکان امن و به دور از عوامل و شرایط ناراحتکننده است و کودک با چند دقیقه بودن در آن مکان، آرامش خود را باز مییابد.
رفتارهای نادرست را تصحیح کنید، اما زمانی هم به تشویق رفتارهای درست اختصاص دهید. اگر شما کودک را به دلیل رفتارهای درست تشویق نکنید گاهی اوقات او رفتار نادرست را فقط برای جلب توجه شما انجام خواهد داد. اگر به کودک بگویید که کار درستی انجام داده و او را تشویق کنید احتمال انجام دوباره آن کار از طرف کودک برای جلب رضایت شما بسیار زیاد خواهد بود.
آرامش خود را حفظ کنید
زمـانـی کـه در وسـط فروشگاه ایستادهاید و به فرزندتان که روی زمین نشسته و جیغ میکشد نگاه میکنید، در حالی که نگاه همه مردم اطراف روی شماست، لحظه به لحظه فشار خونتان بالا میرود. بسیار سخت است که آرامش خود را حفظ کنید، اما از دست دادن کنترل باعث بدتر شدن شرایط پراسترسی میشود که در آن قرار دارید. به خود کمی زمان بدهید تا آرامش خود را باز یابید. در غیر این صورت و با تخلیه عصبانیت خود بر سر کودک نه فقط احساس گناه و عذاب وجدان خواهید کرد بلکه به ضرر کودکتان هم عمل کردهاید.
همان طور که کودکتان جیغ میکشد، با حفظ آرامش به او بگویید «میدانم، میدانم» و او را از زمین بلند کنید. هیچ احساس عصبانیتی از خود بروز ندهید.
گاهی اوقات بهترین روش، نادیده گرفتن کلی رفتار کودک است. طوری وانمود کنید انگار کودک هیچ کاری انجام نمیدهد. شما رفتار نادرست کودک را که میخواهید انجام ندهد، نادیده میگیرید. زمانی که کودک شما دریابد با جیغ کشیدن شکلات دیگری نخواهد گرفت یا نمیتواند توجه شما را جلب کند، خودش از فریاد کشیدن خسته میشود.
ممکن است رفتار کودک شما را به درجهای از عصبانیت برسانید که وسوسه شوید او را کتک بزنید، امـا بیشتر متخصصان در مورد تنبیه بدنی هشدار دادهاند. زمانی که کودک را تنبیه بدنی میکنید، کودک تـنـبـیـه بـدنـی را یـاد مـیگـیـرد. کـاری کـه ما دقیقا نمیخواهیم یاد بگیرد.
بدانید چه موقع تسلیم شوید
فعالیتهای خاصی در زندگی کودک نوپا وجود دارد که غیر قابل بحث هستند. او باید غذا بخورد، دندانهایش را مسواک کند و هنگام مسافرت با ماشین روی صندلی مخصوص بنشیند. علاوه بر این، باید حمام برود. زدن و گاز گرفتن هرگز درست نیست. اما بسیاری از موارد دیگر ارزش جر و بحث و سردرد را ندارد.
شما باید تصمیم بگیرید که آیا موضوع آنقدر مهم است که ارزش جر و بحث داشته باشد یا نه. یعنی مساله نیست اگر پسر شما هنگام رفتن به فروشگاه لـبـاس مـرد عنکبوتیاش را بپوشد یا کتاب مورد علاقهاش را 10 بار بخوانید. یکبار که کودک به آنچه خواست رسید، میتوانید دفعه بعد او را به سمت دیگری هدایت کنید، لباس مناسبتری بپوشد یا کتاب دیگری برایش بخوانید.
در آخر فراموش نکنید که، گاهی اوقات جمله «مسالهای نیست» تمام استرسها را از بین میبرد. بدانید که هیچکدام از ما به عنوان والدین، کامل نیستیم؛ اما هرآنچه که از دستمان برمیآید برای فرزندمان انجام میدهیم. اگر ما به عنوان والدین قوانین ثابتی در خانه وضع کنیم و در انجام آنها غفلت نکنیم روزهای خوب و آرام زندگیمان بیشتر خواهد بود.
مهسا قندی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
