سهمیه‌بندی سوخت، صرفه‌جویی و کاهش چشمگیر قاچاق

شاید بخشی از این 5/8 میلیارد دلار صرفه‌جویی شده، سهم جلوگیری از قاچاق سوخت باشد. پروژه کارت هوشمند سوخت  که گسترده‌ترین پروژه فناوری اطلاعات (IT) کشور نیز محسوب می‌شود  چنان وضعیت مصرف سوخت را در جزئی‌ترین موارد زیر عینک کارشناسان قرار داد که دیگر کمتر می‌توان سخنی از قاچاق سوخت شنید.البته تا پیش از ارائه نفت‌گاز با کارت هوشمند، میزان قاچاق این نوع سوخت بیشتر از بقیه بود؛ اما نباید فراموش کرد که بنزین نیز به دلیل تفاوت قیمت محسوسی که بین قیمت داخلی و بین‌المللی این محصول وجود دارد، لقمه خوبی برای قاچاق محسوب می‌شود.

 تفاوت فاحش قیمت سوخت بین ایران و کشورهای همسایه به انگیزه‌های قاچاق سوخت کمک کرده بود؛ ولی سهمیه‌بندی بنزین باعث کاهش بسیار زیاد قاچاق آن شده؛ به‌طوری‌که موجب افزایش قیمت بنزین در افغانستان شده است.این‌که چگونه واردات و مصرف سوخت در مدت زمان سپری شده از سال 1386 کاهش یافته به اثرات روانی طرح، اهمیت یافتن مقوله صرفه‌جویی توسط مردم و شفاف‌سازی میزان مصرف با بهره‌گیری از کارت هوشمند سوخت مربوط می‌شود. درواقع الزام مردم به ارائه کارت هوشمند سوخت به هنگام مراجعه به مراکز عرضه، محدودیت‌هایی را در استفاده خارج از چارچوب کارت هوشمند سوخت به‌وجود آورده و این مساله بر میزان مصرف و قاچاق بنزین اثرگذار است.

به این ترتیب، اجرای دقیق‌تر طرح کارت هوشمند سوخت و پس از آن، سهمیه‌بندی مصرف توانست زمینه را برای کاهش مصرف بی‌رویه سوخت و بویژه بنزین در کشور فراهم کند؛ به‌‌طوری‌‌که خود‌به‌خود جلوی قاچاق سوخت به کشوری همچون پاکستان یا ترکیه که به ترتیب قیمت بنزین در آنها 6 و 10 برابر این بود، گرفته شد.