دومین دیوار بزرگ جهان در خاک فراموشی گرگان

یک محقق و استاد رشته تاریخ دانشگاه گرگان، ساخت دیوار را در اواخر دوره اشکانی و حدود 2 هزار سال قبل در اوایل دوره ساسانی و حدود 1600 سال پیش می‌توان عنوان کرد.

اسدالله معطوفی افزود: فلسفه وجودی ساخت دیوار به این دلیل بوده که (اواخر دوره اشکانیان)‌ در چین به دلیل حملات مکرر بیابانگردهای شمال حکومت <هان> دستور ساخت دیوار چین را می‌دهد.وی اظهار کرد: با احداث این دیوار، این تهاجمات به سمت غرب و مرکز آسیا و ایران بویژه استرآباد یا گرگان و ایالات خراسان بزرگ صورت می‌گیرد.وی خاطرنشان کرد: 3 گروه هیاطله، هون‌ها و هبت‌ها و گروهی از بقایای آریایی‌ها و سکاها به سمت مرزهای شمال شرقی و شمال ایران هجوم آوردند و ایالت هیرکان یا وهرکان ( ایالت استرآباد) را مورد هجوم  قرار دادند.به گفته معطوفی، این بیابانگردان بیشتر کوچ‌رو بودند و بخش مهمی از حیات و زندگیشان بستگی به غارت کشورهای مختلف داشت.وی افزود: این دیوار از ساحل شرقی خزر تا آق‌قلا و شمال گنبد و سپس از کلاله و منطقه زاغ و پیشکمر کلاله و مراوه تا سمت جنگل گلستان کشیده شده است.

این محقق رشته تاریخ، طول دیوار تاریخی گرگان را حدود 200 کیلومتر اعلام کرد و افزود: این دیوار در جاها و مسیرهایی که تهاجمات سنگین بود از مصالحی مانند آجرهای بزرگ 40 در 40 و ضخامت 10 تا 15 سانتی‌متر ساخته شد و ارتفاع دیوار نیز در این مناطق بیشتر و بلندتر بود.معطوفی یادآور شد: در مناطقی که کمتر تهاجم صورت می‌گرفت از خاک‌ها و یا خشت‌های تلنبار شده استفاده می‌شد که پشت آن نیز خندق حفر شده بود.

استاد تاریخ دانشگاه گرگان بیان کرد: تاکنون بقایای 30 قلعه و کلنی نظامی در سرتاسر این دیوار تاریخی و قدیمی در گلستان شناسایی شده که بیشتر این قلعه‌ها در حاشیه جنوبی دیوار احداث شده است.وی اظهار کرد: هنوز هم در برخی مناطق این قلعه‌ها وجود دارد که قلعه بی‌بی‌شیروان، توپراق قلعه و دشت حلقه از آن جمله است.به گفته معطوفی، در مسیر این دیوار نیز کوره‌های آجرپزی کشف و شناسایی شده است.