نسل جدید داروهای هوشمند صنعت داروسازی را دگرگون خواهد کرد

محققان داروسازی در آزمایشگاه های سراسر دنیا در حال تلاش برای رسیدن به یک هدف هستند ؛ ساختن داروهایی موثر ، اما بدون عارضه جانبی.
کد خبر: ۱۹۵۱۶

اگرچه ممکن است این هدف ساده به نظر برسد ؛ اما تاکنون درباره بیشتر داروهایی که در حال حاضر در دسترس هستند ، چنین ویژگی ای مصداق نداشته است . می توان گفت تا به حال هیچ دارویی ساخته نشده که اثر درمانی خود را بدون این که هیچ اثر ناخواسته ای داشته باشد ، اعمال کند.

پروفسور جری اتوود از دانشگاه میسوری کلمبیا می گوید: همه ما سالهاست که عارضه جانبی داروها را تحمل می کنیم. اگر عوارض جانبی یک دارو کشنده نباشد و ما برای رهایی از بیماری مجبور به استفاده از آن باشیم ، باید میان بد و بدتر ، بد را انتخاب و دارو را مصرف کنیم .

علت این که داروها عوارض جانبی دارند، این است که بیشتر داروهایی که وارد بدن می شوند ، مثل سیل در تمام نقاط بدن جریان می یابند تا ماده موثر موجود در آنها بالاخره به منطقه مورد نظر که دارو در آن مورد نیاز است ، برسد. یک نمونه واضح برای این روند ، داروهای شیمی درمانی هستند ؛ موادی که بالقوه برای همه سلولها سمی هستند و در عین حال می توانند سلولهای سرطانی را هم از میان ببرند ، وارد بدن شده ، به سلولهای سالم و سرطانی ، هر دو ، حمله می کنند و باعث عوارض جانبی شدیدی مثل تهوع ، استفراغ ، ریزش مو و بسیاری از علایم دیگر می شوند.

شبیه همین روند ، درباره بسیاری از داروهایی که به طور روزمره استفاده می شوند و حتی گاهی بدون نسخه و سر خود هم آن را تهیه و مصرف می کنید ، صدق می کند ؛ البته شاید در این موارد، عوارض جانبی و ناخواسته ، کمتر خطرناک باشند. مثل همه آنتی هیستامین ها که باعث خواب آلودگی می شوند.

گلوله هایی که خودشان راه خودشان را پیدا می کنند

به همین دلیل است که دانشمندان چنین آرزویی دارند؛ ساختن داروهای هوشمند. نسل جدیدی از داروها که بتوانند بافت هدف خود را به طور کاملا اختصاصی مشخص کنند و درست به جایی بروند و عمل کنند که واقعا به وجود آنها نیاز است . به این ترتیب کمترین عارضه جانبی ایجاد خواهد شد.
 
دکتر جان تیلور، یک کارشناس برجسته داروسازی در دانشگاه دمونتفورد ، می گوید: به نظر می رسد که اگر این داروهای جدید ساخته شوند ، انقلاب بزرگی را در صنایع دارویی ایجاد خواهند کرد. بیشتر پیشرفت ها تاکنون در زمینه داروهای ضدسرطان بوده است . برخی از این داروهای جادویی جدید به بازار هم آمده ؛ ولی متاسفانه بر روی همه افراد و یا در مورد انواع سرطان ها موثر نیست و هنوز به تحقیقات وسیع تری برای یافتن داروهایی موثرتر برای درمان سرطان نیاز است .
داروهای دیگری که درباره آنها مطالعه صورت گرفته ، داروهای ضددیابت هستند. دیابت بیماری ای است که امروزه شاید بیشتر از سرطان عامل مرگ ومیر مردم است و از آن به عنوان یک اپیدمی بزرگ در سراسر دنیا یاد می کنند. اگرچه انسولین برای درمان دیابت نوع اول ، داروی موثری است ؛ اما تزریق های روزانه آن برای هیچ بیماری خوشایند نیست . دکتر جان تیلور، دستگاه کوچکی ساخته است که به هر فردی که هر روز در ساعت مشخصی مجبور است انسولین به خودش تزریق کند، کمک بزرگی می کند.
خودش می فهمد که چه زمانی بدن به انسولین نیاز دارد و به میزان لازم انسولین را در بدن او آزاد می کند. این وسیله به اندازه یک مشت بسته است و در معده فرد دیابتی کار گذاشته می شود. ماده اصلی به کار رفته در این وسیله ، از گیاهان به دست آمده است . کسی نمی داند که یک گیاه چرا باید گیرنده های قندی داشته باشد؛ اما تیلور که 10سال پیش این خاصیت را برای آن گیاه کشف کرد ، می دانست که این ماده می تواند به درد دیابتی ها بخورد.
شیرین و در عین حال ساده

وقتی که قند خون بالا می رود ، دیواره های این وسیله کاشته شده ، متوجه حضور بیش از حد قند در خون می شوند و نفوذپذیریشان بیشتر می شود. در نتیجه انسولین می تواند درست در زمانی که احتیاج به آن هست ، بیشتر وارد خون شود. این وسیله هیچ باتری یا قسمتی که متحرک باشد، ندارد.
 
در ضمن ماده خاصی هم در آن وجود ندارد که باعث ایجاد واکنش در بدن شود و بدن آن را پس بزند. تیلور ، گمان می کند که این وسیله تا 5سال آینده وارد بازار خواهد شد. غیر از سرطان و دیابت ، داروهای هوشمند ، بالقوه ، توانایی درمان خیلی از بیماری ها را دارند. مثلا می شود با آنها لخته های خون را در مناطق خاصی از میان برد.
 
در حالی که داروهای معمولی که این کار را می کنند ، چون در سراسر بدن با انعقاد خون مقابله می کنند ، سراسر بدن را در معرض خطر خونریزی قرار می دهند و به همین دلیل بسیار خطرناکند. در آینده ممکن است به جایی برسیم که این فناوری به همراه ژن درمانی ، باعث درمان بیماری ها، به وسیله ایجاد یک ژن خاص در یک سلول ، در جایی که به آن احتیاج است هم بشود.
داروهای چرب فوق العاده!

یکی از بزرگترین چالشها در توسعه و پیشرفت فناوری داروهای هوشمند مساله آزادسازی دارو و مسیری است که این دارو باید در داخل بدن طی کند. دانشمندان ایالت کارولینای شمالی بتازگی نوع جدیدی از داروهای ضدسرطان را در سگها آزمایش کرده اند که گرما باعث فعال شدن آنها می شود. این دارو که بزودی مصرف آن در انسان هم مورد آزمایش قرار خواهد گرفت ، در یک چربی طبیعی به نام لیپوزدم بسته بندی شده است که کار محافظت دارو تا رسیدن به مقصد را به عهده دارد.
 
پس از استفاده از دارو و رسیدن آن به مقصد از مقادیر بی خطری از انرژی میکرو ویو ، برای گرم کردن تومور استفاده می شود. این گرم کردن باعث ذوب شدن پوشش دارو و آزاد شدن آن می شود؛ اما هیجان انگیزترین قسمت این ماجرا در آزمایشگاه جری اتوود در دانشگاه میسوری اتفاق افتاد. اتوود و همکارانش ، وسیله ای به نام نانوکپسول را اختراع کرده اند که می گویند ، می تواند محل آزاد شدن داروهای مختلف را تغییر دهد و فقط مختص داروهای ضدسرطان نیست .
 
اتوود این طور توضیح می دهد: روش ما این است که ملکول های داروی موجود را در داخل کپسول های بی خطر قرار می دهیم. کپسولی که از دارو محافظت می کند تا به نقاط اتصال دیگر که ما نمی خواهیم دارو به آنها برسد، متصل نشود. ما سعی داریم کاری کنیم که دارو تنها چند نانومتر آن طرف تر از جایی که باید ، آزاد شود. اما چه عاملی باعث می شود که نانوکپسول ها بفهمند که چه زمانی باید آزاد شوند؛ این ، بستگی به گیرنده های شیمیایی هوشمندی دارد که در خارج از کپسول قرار دارند. کپسول در هنگام مواجهه با گیرنده های خاصی ، واکنش نشان می دهد و دارو آزاد می شود. به این ترتیب دارو در همان محل مورد نیاز آزاد شده کارش را انجام خواهد داد.
حالا وقت چای است!

واژه نانو نشاندهنده ابعاد سلولی این کپسول است . کپسول درست مثل مواد شیمیایی موجود در چای ، از نوعی تانن ساخته شده است . از آنجایی که این دارو می تواند ملکول های فعال را درست در جایی آزاد کند که به آنها احتیاج است ، مقادیر بسیار کمتری از داروها برای رسیدن به اثر مطلوب مورد نیاز است .
 
اتوود می گوید: در شرکت های دارویی ، داروهای بی شماری در قفسه ها هستند که به دلیل عوارض جانبی شان هیچوقت به بازار راه پیدا نکرده اند. با این روش جدید ، این امکان به وجود می آید که به تمام آن داروهای جدید نگاهی دوباره بیندازند. تاثیر این شکل جدید دارو بر صنعت داروسازی ، چشم انداز امیدوارکننده ای را برای درمان بیماری ها ترسیم می کند که غیرقابل تصور است.
 
اتوود می گوید: باور نمی کنید اگر بگویم که ما در آستانه یک انقلاب در صنعت داروسازی هستیم . ممکن است برای خیلی از ما این روش دور از دسترس به نظر برسد؛ اما اصول آن روشن شده است . بسیاری از پرسشها در این زمینه پاسخ داده شده اند.

منبع : فوکوس ژانویه 2003
newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها