بسیج ملی برای مقابله با خشکسالی

به گزارش مهر، شرایط خشک و فراخشک حاکم بر بخش وسیعی از کشور و کاهش سطح بارندگی ها سبب شده تا دولت برای مقابله با این بحران که امسال به صورت مهمان ناخوانده ای کشور را در برگرفته است، بسیج شود.

در این راستا کمیته ای نیز تحت عنوان مدیریت خشکسالی در دولت تشکیل شده که برنامه هایی را برای مقابله با این بحران در دست اجرا دارد، اما این تنها یک روی سکه مقابله با بحران خشکسالی است و روی دیگر آن مردم هستند که می توانند به عنوان بزرگترین طیف مخاطبان خشکسالی مطرح بوده و به گذر از این بحران کمک کنند.

تصور عمومی مبنی بر این است که بارندگی های کشور در سال گذشته که به نحو چشمگیری کشور را تحت تاثیر قرار داد و در مقطع زمانی خود باعث بروز مشکلات بسیاری از جمله تاخیر و لغو پروازها، تعطیلی مدارس و دانشگاه ها، قطع برق و گاز بسیار از مناطق کشور و نظیر آن شده، قطعا نباید تابستان کم آبی را برای مردم به ارمغان می آورد.

اما در این میان باید اذعان داشت که بارشها به نحوی بوده که سرشاخه های اصلی تامین آب کشور به نوعی بهره چندانی از این بارشها نداشته و از سوی دیگر برفی که ایران را سفید پوش کرد، برف پرآبی نبوده است.

اما با وجود این شرایط، استفاده صحیح از آب شرب، تصفیه فاضلاب و بازیافت و توسعه این شبکه جزء برنامه ‌های دولت برای مدیریت بر منابع آبی است، از سوی دیگر مردم باید این امر را در ذهن خود نهادینه کنند که در موضوع مصرف بهینه آب ذی نفع بوده و اگر با مصرف ناصحیح به اتلاف منابع آبی اقدام کنند، قطعا ضررهای ناشی از آن به خودشان تحمیل خواهد شد.

بنابراین فرهنگ استفاده از منابع آبی باید ارتقاء یافته و نحوه بهره وری صحیح از آب و استفاده دقیق و عادلانه و بدون اسراف از آب باید توسط مردم دنبال شود.

این درحالی است که با عدم مصرف بهینه آب و دچار شدن کشور به مشکل کم آبی نه تنها موضوع جیره بندی و قطعی آب در کشور قوت می یابد؛ بلکه برق نیز تحت الشعاع قرار می گیرد و قطعا استفاده مردم از برق نیز دچار مشکل خواهد شد.

همانگونه که اعلام شده با توجه به بارندگی های اخیر بیم کمبود 2500 مگاوات برق در کشور نیز وجود دارد که این نکته باید مورد توجه مردم قرار گیرد؛ در این راستا به نظر می رسد که تک تک اقشار جامعه باید دست به دست دولت داده و در رفع این بحران و کاهش اثرات ناشی از آن مسئولان را یاری رسانند.

این در حالی است که آمارها نشانگر این است که 25 درصد بارشها در پاییز، 50 درصد در زمستان و 25 درصد در فصل بهار رخ می دهد که هم اکنون نیز با گرمای زودرس در اکثر نقاط کشور به نظر نمی رسد بتوان به 25 درصد بارش فصل بهار امیدوار بود.

در این راستا دولت برنامه هایی را برای حل مشکل کم آبی در کشور تدوین کرده و به نوعی مدیریت منابع آبی را از اولویتهای دائمی کار خود می داند. این درحالی است که به گفته دولتمردان، مسئله آب در دنیا یکی از مسائل جدی و کلیدی به شمار می آید که احتمالا در آینده ای نه چندان دور مسائل سیاسی را نیز تحت الشعاع خود قرار می دهد.

اما در ایران عمده مسئله، استفاده بهینه از منابع آبی است که در این زمینه طرحهایی در جهت حفظ منابع آب به صورت سدها و بندها از سوی وزارت نیرو دنبال می ‌شود؛ این درحالی است که شیوه استفاده از آب در کشاورزی نادرست و همراه با اسراف است که این امر، نه تنها مستقیم بلکه به صورت غیرمستقیم از طریق کشاورزی به آنها لطمه می زند.

بنابراین استفاده منطقی و علمی کردن نحوه آبیاری به روشهایی چون آبخیزداری، آبیاری قطره‌ ای و غیره در اولویتهای کاری دولت قرار گرفته است. از سوی دیگر، کامل نبودن برخی از منابع آبی و سدها نیز امکان استفاده بهینه از آب در کشور را غیرممکن می سازد که در این راستا، تکمیل سدها و ایجاد کانالهای آبیاری و زهکشی در اولویت کارهای عمرانی دولت قرار گرفته است.

همچنین لایحه مربوط به بودجه اختصاص یافته برای کاهش آثار خشکسالی در کشور نیز به زودی به تصویب ستاد خشکسالی در کشور می رسد. بر این اساس، دولت با اختصاص 250 ? میلیارد تومان، ستاد مقابله با خشکسالی را موظف کرده بود تا برای صرف این رقم لایحه ‌ای تهیه کرده و تقدیم ستاد کند که این لایحه در جلسه اخیر ستاد خشکسالی کشور مطرح شده که به دلیل وجود برخی مشکلات، به تصویب نرسید.

با تصویب این لایحه هزینه اختصاص یافته صرف یارانه علوفه، خرید دام مازاد، آبرسانی به مناطق روستایی و عشایری، آب مورد نیاز کشاورزان و برخی طرحها در استانهایی خواهد شد که با خشکسالی مواجه می شوند.

این درحالی است که با توجه بروز خشکسالی اقدامات لازم برای تامین محصولات کشاورزی لحاظ شده تا بتوان این شرایط را پشت سرگذاشت، در این راستا به گفته مسئولان، اگر در جایی لازم باشد تا واردات صورت گیرد، این امر عملیاتی می شود.

استفاده از آبیاری قطره ‌ای نیز در لایحه لحاظ شده و اقدامات گسترده ‌ای در خصوص آب وجود دارد و باید توجه داشت که با توجه به ویژگی ‌های کشور باید به سمت کشت قطره‌ ای پیش رفت و مصرف آب در کشاورزی را بهینه کرد. این درحالی است که در حال حاضر راندمان آب در کشور خیلی بالا نیست.

به هرحال گذر از این وضعیت نیازمند فشردن دست یاری مردم با مسئولان است تا بتوان بدون بروز مشکل، این بحران را پشت سر نهاد. ذینفع بودن مردم در مقابله با خشکسالی نکته اساسی است که باید مورد توجه قرار گیرد.