تولد یک قدرت

پیوند قلوب: حضرت علی (ع) در توصیف جامعه مومنین می‌فرمایند: «تَخْتَلِفُونَ فِى الْبِلاَدِ، وَ الْقُلُوبُ ضَمَّهٌ‌/ شما در شهر‌ها و سرزمین‌های گوناگون پراکنده‌اید، اما قلب‌های‌تان یک‌جا و پیوسته است». (خطبه ۲۷ نهج‌البلاغه) این حضور میلیونی، مصداق تام این کلام نورانی بود. جامعه‌شناسی این رویداد نشان می‌دهد وحدت در نگاه علوی نه یک قرارداد سیاسی بلکه گره خوردن قلوب بر محور امامت است. این جمعیت ۴۰میلیونی از مرز‌های اعتباری جغرافیایی عبور کردند تا حقیقتی را به جهان مخابره کنند؛ این‌که پیوند ما پیوند ایمان است که مرز نمی‌شناسد. 
 شعف جمعی: در علوم اجتماعی، نظریه شعف جمعی 
(Collective Effervescence) دورکیم دنبال تبیین لحظاتی است که جامعه از خویشتن عادی فراتر می‌رود. در سنت دینی ما این همان قدرت ید واحده است. امام صادق (ع) می‌فرمایند: «یَدُالله مَعَ الْجَمَاعَه/ دست خدا با جماعت است». این حضور، تجلی دست یاریگر خداوند در میان مردمی بود که در سایه ولایت به وحدت رسیدند. تفاوت‌های طبقاتی، قومی و حتی مرز‌های ملی در برابر این پیوند قدسی ذوب شدند تا حقیقت امت واحده، دوباره در کالبد تاریخ معاصر جان بگیرد. 
 سوگ و عزا، نقطه عزیمت: برخی تحلیل‌های تقلیل‌گرایانه، سوگ را نشانه افول یک نظام می‌دانند، اما در فرهنگ اهل بیت، سوگ برای اولیاءالله تجدید عهد است. امام حسین (ع) در نهضت خودشان، سوگ را به موتور پیشران عدالت‌خواهی تبدیل کردند. این بدرقه عظیم یک بیعت مجدد بود. وقتی آن حضرت می‌فرمایند: «مَنْ لَحِقَ بِنَا اسْتُشْهِدَ وَ مَنْ تَخَلَّفَ لَمْ یَبْلُغِ الْفَتْحَ/ هر‌کس به ما ملحق شود، شهید می‌شود و هر کس بازماند به فتح نمی‌رسد» نشان می‌دهد پیوند با رهبری الهی، نه یک امر تشریفاتی که یک سلوک استراتژیک برای رسیدن به فتح نهایی (تمدن‌سازی) است. 
 درس اجتماعی برای دانشگاه تمدن‌ساز: این حادثه به ما می‌آموزد قدرت جمهوری اسلامی در تکنولوژی نرم ایمانی آن است؛ همان چیزی که اهل بیت آن را مودت و تولی نامیده‌اند. وظیفه ما در دانشگاه‌ها تبیین این پیوند عقلانی_عاطفی است. اساتید و دانشجویان باید بدانند که این ۴۰میلیون نفر نه برای یک سیاستمدار بلکه برای آرمان‌های توحیدی به خیابان آمدند. به‌هر حال بدرقه ۴۰میلیونی، تمام انگاره‌های جامعه‌شناسان سکولار را که از گسست مردم و دین سخن می‌گفتند باطل کرد. این حادثه به ما نشان داد هنوز در قلب این مردم، خدا حکمرانی می‌کند. اکنون این سرمایه اجتماعی که محصول پیوند امام و امت است، آماده‌ترین بستر برای تحقق تمدن نوین اسلامی است. ما مکلفیم این فوران ایمان را به ساختار عقلانی پیشرفت تبدیل کنیم چراکه به فرموده پیامبر (ص): «خَیْرُ النَّاسِ أَنْفَعُهُمْ لِلنَّاسِ/ بزرگ‌ترین خدمت به مردم، استمرار این مسیر تمدنی و حفظ این وحدت الهی است».