این روزها اما راههای دیگری برای شناسایی هنر و هنرمند مردمی وجود دارد. جامعه امروز ما با مشکلات جدی اقتصادی و چالشهای اجتماعی روبهروست و از طرفی اتفاقات طبیعی هم گاه و بیگاه راهشان را کج میکنند و به ایران آمده و خساراتی به همراه میآورند که البته گاهی مقدار این خسارتها آنقدر زیاد و عمیق است که اگر کمکهای مردمی نباشد، سر و سامان دادن به آنها ساده نیست. یکی از این بلاها زلزله کرمانشاه بود و دیگری که خیلی هم وسیع است، سیلی است که مناطقی از شمال، غرب و جنوب کشور را درگیر کرده و مردم زیادی را بیخانمان و همه دارایی و هست و نیست آنها را با خود برده است.
در دنیای امروز هنرمندی مردمی است که به داد مردم در شرایط اضطرار برسد و مرهمی بر زخم آنها باشد.روشهای مختلفی برای حضور موثر هنرمندان در شرایط دشوار وجود دارد که مهمترینش ایجاد حس همدلی بین همه مردم است تا آنها مشتاق کمک به هموطنان خود شوند.هنرمندان وقتی پا پیش گذاشته و از لاک ستاره بودن درمیآیند و به میان مردم میروند اتفاقات خوبی رخ میدهد.مثل اتفاقی که خانه تئاتر باعث و بانی آن شد؛ پویش و کمپین لباس همدلی که کمکهای زیادی بخصوص لباس را برای مردم سیلزده جمعآوری کرد.
سیلزدهها مبهوت از خرابیهای وسیع
شهرام گیلآبادی، مدیرعامل خانه تئاتر با سابقهای که در زمینههای فرهنگی و هنری دارد، یکی از آنهایی است که کمر همت بسته تا نشان دهد که هنر و هنرمند مردمی در خوب شدن و به سامان رساندن احوالات اجتماع نقش موثر دارد. او که دو، سه روز قبل به لرستان و پلدختر رفته بود و شرایط مردم سیل زده این مناطق را از نزدیک دیده میگوید: سیل تمام شده و حالا مردم مناطق درگیر سیل، مبهوت به زمین و گِلهایی نگاه میکنند که زمانی خانه و مزرعه آنها بوده و حالا هیچی نیست! راستش را بخواهید، به نظرم بحران سیل وارد فاز جدیدی شده و آن هم دلمردگی و افسردگی بازماندههای سیل است. خرابیها آنقدر زیاد است که باورش دشوار است که بهزودی آبادانی در راه باشد. مردم این مناطق به رواندرمان و پزشکان مشاور نیاز دارند تا روحیه خود را بازیابی کنند. از طرفی کمکهای مردمی هم به این مناطق نباید قطع شود چون بازسازی مناطق سیلزده به زمان زیادی نیاز دارد و اگر مردم این مناطق را تنها بگذاریم، آسیبهای روانی و جسمی بیشتر خواهد شد.
برنامهریزی برای حضور مستمر
از گیلآبادی درباره تاثیر حضور هنرمندان در میان آسیبدیدگان میپرسم، میگوید: مرجعیت و محبوبیت هنرمندان و ورزشکاران در جامعه ما بالاست و زمانی که این گروه به میان آسیبدیدگان سیل یا زلزله میروند حتی برای یک یا دو روز، تاثیر زیادی بر روحیه این مردم دارد.به نظرم باید برای حضور هنرمندان و ورزشکاران در مناطق آسیبدیده از سیل برنامهریزی بلند مدت نیاز است و نباید این موضوع شکل تبلیغاتی و تشریفاتی به خود بگیرد. در سفر لرستان آقایان بهزاد فراهانی و کیهان ملکی و خانم همتی حضور داشتند که در روحیه مردم موثر بود. خانه تئاتر برای حضور هنرمندان و کمک به سیلزدهها برنامهریزی کلان دارد. اولین برنامه ما پویش لباس مهربانی بود که چند کامیون لباس نو جمعآوری و ارسال شد. برنامههای دیگری هم داریم که به مرور عملی خواهیم کرد. گیلآبادی درباره مشارکتهای موثر اجتماعی هنرمندان و برنامهریزی برای این حرکتها میگوید: هنرمند جدا از مردم نیست. به باور ما هنرمندان نخبگان جامعهاند و برای رشد و توسعه اجتماع به آنها نیاز داریم. باید برنامهریزیها جوری باشد که هنرمندان نفس به نفس مردم جلو بیایند و در آلام و شادیها کنار آنها باشند.خانهتئاتر و هنرمندان تئاتر میتوانند به ساخت آینده بهتر کمک کنند به همین دلیل از آنها خواهش میکنیم به ما برای ساخت جامعه بهتر کمک کنند. تئاتر هنری است که بهشدت میتواند روی درونیات، اندیشه و رفتار آدمها تاثیرگذار باشد. ورود تئاتر به حوزههای مختلف از مدرسه و زندان گرفته تا کارخانهها و دیگر جاهایی که انسانها در آنجا فعال هستند، میتواند تاثیرات خوبی در جامعه و رفتار مردم داشته باشد.
تئاتر در سبد فرهنگی خانواده
به گیلآبادی میگویم عموم مردم استقبال چندانی از تئاتر نمیکنند و اگر بخواهند تفریح و سرگرمی داشته باشند، ترجیح میدهند به سینما بروند. برای این موضوع چه برنامهای دارید؟ میگوید: شرایط سینما با تئاتر کاملا فرق دارد یک فیلم همزمان مثلا در صد سینما اکران میشود اما تئاتر در یک زمان فقط در یک مکان میتواند روی صحنه برود. با این اوصاف باز هم استقبال مردم از تئاتر خیلی خوب است و روز به روز بیشتر میشود. ما حدود شش میلیون مخاطب حرفهای تئاتر داریم که این تعداد خیلی خوب است، اما تماشای تئاتر را باید توسعه دهیم. اکنون حدود 250 سالن تئاتر فعال در سراسر کشور داریم که امیدوارکننده است. در همه جای دنیا دولتها از تئاتر حمایت ویژه میکنند و در کشور ما هم باید این حمایتها باشد تا بتوان کارهای زیرساختی انجام داد. تئاتر، هنر بیواسطه و صادقی است که میتواند مردم را متاثر کرده و روش تفکر و سبک زندگی آنها را بهبود ببخشد. تئاترهای اجتماعی کشور ما رو به رشد است و این باعث میشود مردم بیشتر به تماشای تئاتر بروند و در سبد فرهنگی خود جایی برای آن در نظر بگیرند.
تئاتر لاکچری نداریم !
گیلآبادی بر این باور است که تئاتر لاکچری در کشور ما وجود ندارد. او میگوید: تئاترها و نمایشها باید دستهبندی شوند تا مردم به دلخواه بتوانند نمایشهای مورد نظر خود را تماشا کنند.
به مدیرعامل خانه تئاتر میگویم یکی از موثرترین روشها برای آوردن تئاتر بین مردم، اجرای نمایش در محلههاست. برای این کار برنامهای دارید؟ میگوید: با شهرداری تهران صحبت کردهایم و قرار است تفاهمنامهای بین خانه تئاتر و شهرداری تهران امضا شود که تئاترهای محلی و خیابانی گستردهتر شده و در نقاط مختلف شهر اجرا شود. در هفته تئاتر که از روز شنبه شروع میشود، تلاش میکنیم با همکاری شهرداری در 30 نقطه تهران صد نمایش را اجرا کنیم.اگر در هفته تئاتر این برنامه عملی نشود در آینده نزدیک حتما عملی خواهد شد.
طاهره آشیانی
روزنامهنگار
مرور بزرگ ترین جنجال های تاریخ جام جهانی (8)