تولید خوراک دام، از پسماند غذای انسان

در همین تحقیقات مشخص شده ارزش مادی این حجم از ضایعات صنایع غذایی که از مزرعه تا سفر ایجاد می‌شود سالانه یک تریلیون دلار است که صرفه‌جویی و برنامه‌ریزی برای مهار این رقم از ضایعات می‌تواند زمینه توسعه و کاهش گرسنگی بسیاری از مناطق دهکده جهانی را فراهم کند.

این درحالی است که برخی کشورهای اروپایی با توجه به زمانبر بودن دوره کاهش ضایعات محصولات غذایی به‌دلیل فرهنگسازی و ایجاد زیرساخت‌های مورد نیاز سعی کرده‌اند با استفاده از ابتکار عمل مساله را با استفاده از شیوه‌های دیگری حل کرده و مانع از زیان اقتصادی تولیدکنندگان یا حتی کل اقتصاد کشورشان باشند.

بلژیک به عنوان کشوری اروپایی که وابستگی خاصی به تولیدات کشاورزی بخصوص در بخش دامپروری دارد در این زمینه پیشگام بوده و با استفاده از شیوه‌های نوین سعی در استفاده بهینه از پسماند و ضایعات مواد غذایی به نفع اقتصاد دامپروری کرده است. در این زمینه گروهی از پژوهشگران اروپایی متشکل از شیمیدان‌ها و متخصصان تغذیه و فناوری مواد غذایی طی برنامه‌ای با عنوان «توشان» در مزرعه‌ای در بلژیک مشغول آزمایش پیش‌نمونه خوراکی مناسب برای دام‌ها هستند.

آماری ایده‌آل برای سرمایه‌گذاران

در تحقیقاتی که گروه یاد شده اروپایی برای دستیابی به کاربردی تازه از پسماند خوراکی انسان انجام می‌دهند؛ محققان به‌دنبال یافتن امتیازهای استفاده از این مواد و کاربردی بودن آنها در بخش‌های مختلف دامپروری هستند. در این بخش پژوهشگران در نظر دارند ابتدا مشخص کنند این مواد برای تولید چه ماده‌ای در صنعت دامپروری کاربردی‌تر است و ارزش افزوده بالاتری ایجاد می‌کند. این درحالی است که براساس آمارهای موجود اروپایی‌ها هرساله نزدیک به صد میلیون تن مواد غذایی پسماند ایجاد می‌کنند که این حجم از پسماند می‌تواند به‌عنوان سرمایه‌اولیه بسیار مناسب در تولید خوراک دام باشد.

آزمایش‌های این طرح در مزرعه‌ای در بلژیک انجام می‌شود. پژوهشگران در این مزرعه به بچه خوک‌ها خوراکی از سویا، غلات، و زیتونی که از فرآیند تولید روغن زیتون به جا مانده است، می‌دهند. آنها می‌خواهند بدانند آیا این رژیم غذایی به سلامت حیوانات کمک می‌کند و آیا تولید گوشت آنها را افزایش می‌دهد یا خیر؟ طبق نتایجی که تاکنون به دست آمده، پاسخ این پرسش مثبت است.گیرت بروگمان، میکروبیولوژیست و متخصص علوم تغذیه که با این طرح همکاری می‌کند، می‌گوید: خوراکی که از پسماند مواد غذایی به دست آمده،برای سلامت حیوانات مشکلی ندارد، رشد حیوانات خوب است، خوب غذا می‌خورند و در نتیجه مصرف خوراک به ازای هر واحد گوشت که تولید می‌شود، کمتر است.

خشک کردن پسماند مواد غذایی با استفاده از آب

برای این‌که پسماند مواد غذایی وارد زنجیره خوراک دام‌ها شود، ابتدا باید آن را به شکلی سالم و با مصرف انرژی کم خشک کرد که ماندگاری بیشتر داشته باشد.

بارت وان دروگنبروک، مهندس زیست شناسی می‌گوید: «در قسمت اول پیش نمونه‌ای که تهیه کرده‌ایم، حمام آب داغ داریم. انرژی این آب به یک کمربند پلاستیکی و از آنجا به این ماده مرطوب منتقل می‌شود. انتقال خیلی سریع است و به شما امکان می‌دهد در عرض 3 تا 5 دقیقه ماده را خشک کنید.»

در فرآیند خشک کردن مواد غذایی از آب موجود در ماده غذایی استفاده می‌شود. بارت‌وان دروگنبروک در این‌باره می‌گوید: «در واقع حلقه بسته‌ای به وجود می‌آوریم که در آن آب را گرم می‌کنیم و انرژی این آب داغ باعث تبخیر آبی می‌شود که معمولا در مواد غذایی وجود دارد؛ همان آبی که باعث خراب شدن ماده غذایی نیز می‌شود.»

کارن ورشترت، متخصص فناوری مواد غذایی می‌گوید که ویتامین، طعم و مواد غذایی ِ پسماندهایی که با این فرآیند خشک می‌شوند، از بین نمی‌رود. وی می‌افزاید: «محصول غذایی که خشک شود، گرمایش را از دست می‌دهد بنابراین وقتی آن را سرد کنیم ویتامین‌ها، رنگ، مواد غذایی، آنتی اکسیدان‌ها و طعم در محصول نهایی حفظ خواهد شد، فقط به شکلی متمرکزتر در آمده است.»

کتی الست، متخصص فناوری فرآوری مواد غذایی می‌گوید: «می خواهیم بیشتر روی پسماندهای غذایی کار کنیم که هنوز ارزیابی نشده‌اند؛ مثلا پوست پیاز. می‌خواهیم این پسماندها را آنالیز کنیم تا بفهمیم کدام عناصر در این پسماندها فعال‌تر است و بیشترین تأثیر زیستی را روی حیوان دارند تا بتوانیم جزئیات فرآوری را هر چه بیشتر کنترل کنیم.»

خوراکی که از پسماند غذایی به دست آمده، روی خوک و ماکیان آزمایش شده است و پژوهشگران می‌گویند توانسته‌اند در این زمینه به نتایج مشخص و امیدوارکننده‌ای دست یابند. مونتسه جوربا رافات، شیمیدان و مسئول هماهنگ کننده طرح اروپایی «نوشان» می‌گوید: «فهرست بزرگی شامل 42 پسماند محصولات غذایی که در سراسر اروپا تولید می‌شود، تهیه کرده‌ایم. مشخصه‌های شیمیایی، فیزیکی، میکروزیستی، و همچنین بهداشتی این پسماندها را کاملا معلوم کرده ایم تا بتوانیم بهترین آنها را که قابل تبدیل به خوراک حیوانات باشند،مشخص کنیم. پژوهشگران امیدوارند این خوراک جدید در عرض دو سه سال آینده به کالای تجاری واقعی شود.»

بلومبرگ ـ یورونیوز