واقعیت این است که دکترین سیاست خارجی ایالات متحده از یک اصول ثابت و برخی موارد متغیر برخوردار بوده و در طول ادوار مختلف که روسای جمهور از حزب دموکرات و جمهوریخواه به قدرت رسیدند، بنیانهای اساسی سیاست خارجی ایالات متحده آمریکا دچار تغییر نشده، بلکه این تاکتیکها و روشهاست که شاید تغییراتی داشته. لذا اصل تداوم و تغییر در سیاستهای این کشور وجود دارد و یک سری مسائل تغییر میکند و یک سری نیز بهصورت متداوم ادامه مییابد ولی امهات و بنیانهای سیاست خارجی ایالات متحده آمریکا، حتی در حوزههای اقتصادی، امنیتی و فرهنگی دچار تغییر و دگرگونی نخواهد شد و همچنان ادامه پیدا خواهد کرد.
در هر ساختار و نظام سیاسی کاندیداها منطق و موقعیتشان قبل از ورود به ساختار رسمی با بعد از ورود به ساختار رسمی متفاوت است، یعنی فرد در وضعیت یک کاندیدا و رئیسجمهور بالقوه با هدف جلب آرای مردمی صحبتها و شعارهایی ارائه میدهد که بعد از رسیدن به ساختار حقیقی قدرت، به دلیل الزاماتی که ساختار حقیقی قدرت بر وی تحمیل میکند نمیتواند خارج از آن چارچوب حرکت کند. فکر میکنم آقای ترامپ هم مستثنی از این قاعده نباشد، هرچند درست است که وی مطالبی را مطرح کرده اما این رفتار بهاصطلاح مربوط به کاندیدایی است که میخواهد آرای خاکستری را جلب و جذب خود نماید تا بتواند رای جمع کند اما پس از اینکه به شکل رسمی وارد ساختار سیاست و قدرت شود طبیعی است که تعدیل شده و شعارها، الزامات و واقعیات موجود خود را بر ایشان تحمیل خواهد کرد. به همین خاطر به باور من، بخشی از مسائل سیاست خارجی خود را بر آقای ترامپ تحمیل خواهد کرد و دیدگاههای اصلاحی که در خلأ و در عالم کاندیداتوری مطرح شده بود تعدیل خواهد شد.
در مجموع اگر بخواهیم ارزیابی دقیقی از دیپلماسی دولت آینده ترامپ داشته باشیم، مباحثی که ترامپ مطرح کرد ناظر به واقعیات محیط حقیقی نبود، چون همچنان که اطلاع دارید ایشان بیشتر به عنوان کسی که همواره خارج از ساختار اجرایی و سیاسی ایالات متحده آمریکا بوده حضور داشته است. اگر سوابق سایر کاندیداهای ریاست جمهوری در ادوار مختلف را نگاه کنیم، میبینیم که یا سناتور بودند یا سابقه وزارتی داشتند اما آقای ترامپ یک کارآفرین و معاملهگر بوده و هیچگاه در ساختار سیاسی و اجرایی ایالات متحده آمریکا حضور نداشته لذا وقتی منشور یا مانیفست امنیت ملی ایالات متحده آمریکا را ملاحظه و مداقه میکنید، میبینید که عناصر موجود همواره پایدار است، و بر این مبنا قطعا آقای ترامپ دیگر یک معاملهگر نخواهد بود بلکه در جایگاه رئیسجمهور آمریکا و ساختار سیاسی این کشور تعریف میشود که این ساختار نیز مانند هر ساختار دیگر دچار محدودیت و رعایت قوانین خاص خود است.
هادی شوشتری / عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم