تلاشی برای پایان «هیروشیمای یمن»

روز گذشته نیز دور دوم آن در همین کشور برگزار شد . این مذاکرات در حالی برگزار می‌شود که از یک سال پیش عربستان سعودی به بهانه حمایت از دولت برکنار شده عبد ربه منصور هادی جنگی مرگبار و تجاوزگرانه را علیه مردم مظلوم یمن به راه انداخت.

در این جنگ که با حمایت تسلیحاتی و سیاسی کشورهای غربی و در راس آنها آمریکا صورت گرفت، تاکنون هزاران نفر کشته و میلیون‌ها نفر آواره شده‌اند. این مذاکرات ابتدا قرار بود روز دوشنبه هفته گذشته شروع شود، اما هیات نمایندگان انصارالله با استناد به ادامه یافتن بمباران و حملات ائتلاف سعودی در آن شرکت نکرد.

رئیس شورای سیاسی جنبش انصارلله یمن روز چهارشنبه هفته گذشته اعلام کرد انصارالله پس از آن‌که نماینده ویژه سازمان ملل به آنان درباره اجرایی شدن آتش‌بس اطمینان داد، با پیوستن به این مذاکرات موافقت کردند.

با این همه گفته می‌شود هنوز طرفین بر‌سر نحوه اجرای آتش‌بس با هم اختلاف دارند. دور اول این مذاکرات عصر جمعه در کویت برگزار شد. «اسماعیل ولد الشیخ» فرستاده سازمان ملل ویژه امور یمن به صورت فرمالیته، آن را مثبت ارزیابی کرد.

با این حال منابع خبری می‌گویند اختلافات بر سر آتش‌بس و نحوه اجرایی کردن پنج محوری که قرار شده در این مذاکرات روی آنها بحث شود همچنان به قوت خود باقی است.

محورهای تعیین شده عبارتند از: توافق بر سر تدابیر امنیتی موقت و عقب‌نشینی نیروهای مسلح، تحویل سلاح‌های سنگین و نیمه‌سنگین به دولت، بازگرداندن موسسات دولتی و از سرگیری مذاکرات سیاسی گسترده، تشکیل کمیته ویژه زندانیان و بازداشت‌شدگان.

روزنامه «الرای» کویت به نقل از منابع مطلع یمن نوشت، نشست مذاکرات صلح یمن در کویت احتمالا بین چهار تا شش هفته اما با وقفه‌های چند روزه طول خواهد کشید.

خوشبینی سازمان ملل

مذاکرات مستقیم و رودرروی یمنی‌ها بین یک هیأت وابسته به دولت خودخوانده یمن (زیرنظر عبد ربه منصور هادی) و یک هیأت میهنی (با ترکیب انصارالله و حزب حاکم کنگره وابسته به علی عبدالله صالح) برگزار می‌شود.

به گزارش فارس، دور نخست این گفت‌وگو‌ها روی توقف آتش‌بس متمرکز بوده است. ابراهیم ولد الشیخ، نماینده سازمان ملل در پایان این مذاکرات با تاکید بر این‌که تاکنون نیتی برای انتقال مذاکرات از کویت به مکان دیگری وجود ندارد، گفت: در مورد تشکیل کمیته آتش‌بس در ریاض و هماهنگی‌ها با این کمیته و نیز تثبیت آتش‌بس در کمیته‌های محلی بحث کردیم. او بار دیگر تأکید کرد که مبنای مذاکرات قطعنامه‌ 2216 شورای امنیت و طرح کشورهای شورای همکاری خلیج‌فارس [موسوم به ابتکار خلیجی در سال 2011] است.

نماینده سازمان ملل روز گذشته نیز در یک اظهارنظر صریح اعلام کرد: حملات رژیم سعودی به مناطق درگیر جنگ یمن باید بی‌درنگ متوقف شود.

وی افزود: همه طرف‌ها بر سر اجرای آتش‌بس توافق کردند و همگان باور داشتند که باید برای دستیابی به راه‌حلی صلح‌آمیز تلاش کرد. مزدوران عربستان چند روز پیش و در آخرین اعلام برقراری آتش‌بس، از همان ساعات اولیه اعلام آتش‌بس آن را نقض کردند. از سوی دیگر روز گذشته خالد الیمانی، نماینده دائم یمن در سازمان ملل اعلام کرد پس از جلب اعتماد میان طرفین یمنی باید از روند سیاسی سخن گفت، اما ابتدا باید طرفین به همدیگر اعتماد کنند.

در مورد بند مربوط به تحویل دادن سلاح‌ها نیز گفته می‌شود طرفین با یکدیگر اختلافات زیادی دارند. زیرا هیات انصارالله و عبدالله صالح به ولد شیخ احمد، فرستاده سازمان ملل به یمن می‌گوید آنها سلاح خود را تحویل نخواهند داد و تنها آماده صلح واقعی و توافق بین یمنی‌ها هستند.

واکنش‌ها و تحلیل‌ها

جان کربی، سخنگوی وزرات خارجه آمریکا در واکنش به شروع مذاکرات صلح یمن گفت: آمریکا از آغاز مذاکرات صلح یمن استقبال می‌کند و ما معتقدیم این مذاکرات برای یمن مهم و حیاتی است.

وی از تمامی طرف‌ها خواست با حسن‌نیت وارد مذاکرات شوند و فورا روند سیاسی را آغاز کنند.

صباح خالد الحمد الصباح، وزیر خارجه کویت نیز در جلسه افتتاحیه مذاکرات صلح یمن گفت: کشورش تمامی شرایط لازم را برای موفقیت این مذاکرات فراهم خواهد کرد و این فرصتی تاریخی برای پایان دادن به درگیری‌ها و خونریزی‌ها در یمن است.

وی ادامه داد: مردم یمن امید زیادی به این مذاکرات دارند تا به یک راه‌حل دائمی و فراگیر برسد. بسیاری از تحلیلگران امور یمن بر این باورند که گفت‌وگوی دو طرف یمنی در کویت هیچ ارزشی ندارد؛ زیرا تجربه ثابت کرده است که طرفی که از ریاض در نشست شرکت می‌کند قدرت تصمیم‌گیری ندارد و بر پایه خواسته‌های عربستان عمل می‌کند.

«رابرت فیسک» تحلیلگر روزنامه «ایندیپندنت» نیز در مطلبی نوشت: «خاندان حاکم در عربستان از داعش، شیعیان، ایران، یمن، آمریکا و اسرائیل می‌ترسند. خاندان حاکم در عربستان حتی از خود و سایه خود نیز می‌ترسند.» از این‌رو برخی تحلیلگران پیش‌بینی کرده بودند که جنگ علیه یمن تنش میان خاندان حاکم در عربستان را در پی خواهد داشت و چه‌بسا این اختلاف نابودی خاندان حاکم را به همراه داشته باشد.

استفاده از بزرگ‌ترین بمب غیراتمی

یک سال از جنایت جنگی ائتلاف سعودی در بمباران شدید «فج‌عطان» شهر صنعا پایتخت یمن گذشت؛ رویدادی که طی آن صدها یمنی شهید و مجروح شدند.

شبکه خبری العالم به نقل از منابع آگاه غربی گزارش کرد، بمبی که در این منطقه استفاده شد، نوترونی بود که هواپیماهای اسرائیلی پس از برخاستن از پایگاه‌های سعودی با هدایت ماهواره‌های آمریکایی آن را پرتاب کردند.

«هیروشیمای یمن»، اصطلاحی است که مردم یمن به این جنایت اطلاق کرده‌اند؛ زیرا بزرگ‌ترین بمب غیراتمی و ممنوعه بین‌المللی در آن مورد استفاده قرارگرفت. در جریان این حمله 335 غیرنظامی به شهادت رسیدند و بیش از 400‌باب خانه منهدم شد.