کاهش شهریه دانشگاه ها ؛ نقطه سرخط
جریان انتقادی جامعه دانشگاهی ، دانشجویان و مسوولان آموزش عالی نسبت به میزان شهریه دانشگاه های آزاد و دولتی که به اظهارنظرهای نسبتا شفاف در باب کاهش شهریه ها از سوی مسوولان منجر شد، اینک وارد فاز جدیدی شده است . هر چند این فاز جدید با توجه به هشدار وزیر علوم درباره افزایش 2 برابر شهریه ها، برگشت به خانه اول است یعنی تاکنون شهریه هیچ دانشگاهی حتی یک ریال هم کم نشده است.
از ابتدای شروع این جریان انتقادی نسبت به میزان شهریه دانشگاه ها و افزایش سال به سال آن و به دنبال تاکید مسوولان عالی نظام و مسوولان آموزشی مبنی بر لزوم کاهش شهریه ها و برنامه ریزی جدی برای تحقق آن ، موجی از امیدواری در میان دانشجویان و خانواده ها ایجاد شد. با این حال بسیاری از دانشجویان دانشگاه های دولتی که دوران تحصیلی آنها با پرداخت شهریه همراه است و دانشجویان دانشگاه آزاد پس از مراجعه به مراکز آموزشی خود دریافتند این حرفها هنوز تا مرحله عمل راه بسیاری دارد. علی حسین زاده ، دانشجوی دوره شبانه دانشگاه تهران در این باره می گوید: به ما اعلام کردند روزنامه ها و هر کسی که حرفی از کاهش شهریه ها زده ، برای خودش زده ، هنوز به ما ابلاغیه ای برای کاهش شهریه نرسیده است . حسینعلی پورمهدی دانشجوی دوره کارشناسی ارشد این دانشگاه هم با انتقاد از این وضعیت می گوید: تمام مسوولان دانشگاه های دولتی و نمایندگان مجلس موقع حرف زدن با حرارت می گویند شهریه ها زیاد است ، اما موقع عمل هیچ اتفاقی نمی افتد. دانشگاه آزاد که اصلا زیر بار کاهش شهریه نمی رود و دولتی ها هم از زیر بار آن به بهانه های مختلف شانه خالی می کنند. موضوع کاهش شهریه های دانشگاهی اینک پس از گذشتن از مرحله اظهارنظرهای احساسی وارد مرحله تصمیم گیری شده و در این مرحله نیز مطابق خبرهایی که دیروز مخابره شد ناهماهنگی حرف اول را می زند. مجلس شورای اسلامی دیروز مقرر کرد در صورت تصویب نهایی نمایندگان ، کمیته ساماندهی شهریه و هماهنگی شهریه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی جهت ساماندهی شهریه دانشجویان تشکیل می شود. نمایندگان مجلس شورای اسلامی در جلسه علنی دیروز (دوشنبه) مجلس کلیات طرح اصلاح بند «ج» ماده 50 قانون برنامه چهارم توسعه ساماندهی شهریه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی با 135 رای موافق از مجموع 304 نماینده را به تصویب رساندند. در صورت تصویب نهایی این طرح جهت ساماندهی شهریه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی غیردولتی و یا دوره های رسمی و غیررسمی که توسط دانشگاه های دولتی با اخذ شهریه برگزار می شود و کمک به این دانشجویان در پرداخت شهریه خود ، کمیته ای تحت عنوان کمیته ساماندهی و هماهنگی شهریه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی در شورای عالی انقلاب فرهنگی تشکیل می شود. همچنین در صورت تصویب نهایی این طرح ، شهریه دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی در چارچوب هزینه های جاری ، تحقیقات و استهلاک تعیین می شود و برای دانشگاه های غیردولتی هزینه های لازم برای توسعه عمرانی و تجهیزاتی نیز اضافه خواهد شد. این شهریه باید متناسب با میزان سرانه ای باشد که به دانشگاه های دولتی در هر رشته ، مقطع و دوره به صورت اعتبار سالانه اختصاص می یابد و افزایش آن در هر سال متناسب با نرخ تورم خواهد بود. در صورت تصویب نهایی این طرح ، دولت می تواند اعتبار لازم را جهت پرداخت به صندوق رفاه دانشجویان برای دانشجویانی که قادر به پرداخت شهریه خود نیستند ، در بودجه سالیانه منظور کند تا با استفاده از این اعتبار ، دانشجویان بتوانند به صورت وام قرض الحسنه درازمدت شهریه خود را پرداخت کرده و پس از فراغت از تحصیل و اشتغال به کار نسبت به بازپرداخت آن به صورت اقساط اقدام کنند. اما نکته جالب در این میان بی اطلاعی وزیر علوم از تصمیم مجلس در این زمینه است . دیروز ایسنا گزارش داد که وزیر علوم ، تحقیقات و فناوری تصویب بدون تغییر و اصلاح طرح ساماندهی شهریه دانشگاه ها در مجلس را به مصلحت کشور ندانست . به گزارش ایسنا ، دکتر محمد مهدی زاهدی در حاشیه مراسم تودیع و معارفه روسای پیشین و جدید دانشگاه شهید بهشتی ، در مورد طرح ساماندهی شهریه ها در مجلس اعلام کرد: طرحی در مجلس شورای اسلامی مطرح بوده و من از تصویب آن در جلسه دیروز مجلس خبر نداشتم . اما اگر این طرح به آن صورتی که ارائه شده بود تصویب شود مضرات زیادی برای کشور و آموزش عالی خواهد داشت و ضرر زیادی را متوجه جوانان و خانواده ها می کند. وی گفت : این طرح موجب تضعیف بعد نظارتی وزارت علوم بر سایر دانشگاه ها و موسسات بویژه دانشگاه های غیرانتفاعی و دانشگاه آزاد می شود که به مصلحت مملکت نیست و اگر این طرح به همان صورتی که من دیدم تصویب شود، شهریه های دوره های شبانه ، غیرانتفاعی و آزاد حداقل دوبرابر می شود. وزیر علوم با اظهار بی اطلاعی از وضعیت بررسی طرح در جلسه مجلس ، تصریح کرد: وزیر علوم باید شهریه دانشگاه های غیرانتفاعی ، آزاد و شبانه را تایید کند اما این اختیار اکنون از وزیر علوم گرفته می شود و در اختیار یک شورا قرار می گیرد. دکتر زاهدی با اشاره به برنامه توسعه چهارم کشور تصریح کرد: این برنامه صراحت دارد که وزیر علوم باید حرف آخر را بزند. حرکت برخلاف توسعه چهارم را به مصلحت مملکت نمی دانم البته اگر نمایندگان مجلس تشخیص دادند که باید طرح با حالت فعلی تصویب شود ، دولت موظف به اجرای آن است .
