تهران ، محور دور جدید رایزنی های هسته ای

رایزنی های گسترده بین مقامات مسوول ایران با وزیران خارجه مالزی و کوبا و معاون وزیر خارجه آفریقای جنوبی (تروئیکای غیرمتعهدها) در کنار مذاکره با ایگور ایوانف ، دبیر شورای عالی امنیت ملی روسیه در تهران پیش از هر چیز این پیام را به همراه دارد که حل و فصل موضوع فعالیت هسته ای ایران در چارچوب چانه زنی های دیپلماتیک همچون رایزنی های مهر ماه سال 83 با تروئیکای اتحادیه اروپایی همچنان در اولویت ایران و سایر بازیگران بین المللی است.

کد خبر: ۸۰۰۴۳

موضوعی که مبین شکست رویکرد امریکا در 2.5 سال گذشته یعنی کشاندن پرونده ایران به شورای امنیت سازمان ملل متحد است . برخورد محتاطانه 3 کشور اروپایی با مذاکرات بین تهران و مسکو درباره طرح غنی سازی مشترک که به نوعی استقبال این 3 کشور را به همراه داشته است ، نشان می دهد حتی تروئیکای اروپا نیز با وجود برخورد سیاسی با فعالیت هسته ای ایران به اصل دیپلماسی در این مقوله پایبند بوده و ترجیح می دهد قضیه هسته ای ایران از مجاری دیپلماتیک حل و فصل شود. صرفنظر از این پیام ، مذاکرات تروئیکای غیرمتعهدها و مقامات روسی با مقامات کشورمان ، آنچه برای افکار عمومی اهمیت دارد، چگونگی برون رفت از وضع موجود است . واقعیت این است که غیرمتعهدها همواره بر برخورداری ایران از دانش و فناوری هسته ای صلح آمیز تاکید داشته ، اما به علت قدرت مانور محدود عملا نتوانسته اند مانع از استمرار فشارهای سیاسی امریکا و اروپا به تهران شده یا حداقل برخورد حقوقی با فعالیت هسته ای ایران را بر ادامه برخورد سیاسی غلبه دهند. با وجود این ، حضور مسوولان دیپلماسی کوبا ، آفریقای جنوبی و مالزی به نمایندگی از 114 کشور عضو جنبش عدم تعهد در تهران در مقطع کنونی ، خود بیانگر این واقعیت است که غیرمتعهدها به این جمع بندی رسیده اند که از خود جدیت بیشتری نشان دهند و تهران را در این مقطع حساس تنها نگذارند. اما موضوع اصلی ، بحث غنی سازی مشترک با روسیه است که براساس اطلاعات و اخبار جسته و گریخته ظاهرا مطلوب ترین گزینه برای مسکو غنی سازی مشترک با ایران از طریق استقرار مراحل اصلی غنی سازی در خاک روسیه است که این موضوع هر چند ممکن است مطلوب فرانسه ، آلمان و انگلیس و همین طور امریکا نیز باشد اما اظهارات دکتر لاریجانی ، دبیر شورای عالی امنیت ملی مبنی بر این که پیشنهاد روسیه برای آن کشورها (دول غربی) چیز خوبی است ولی برای ایران داشتن غنی سازی در خاک خودش مطرح است ، نشان می دهد تهران همچنان بر گزینه اول که احتمالا در سطح گزینه مطرح نبوده بلکه یک اصل تغییرناپذیر محسوب می شود یعنی غنی سازی در خاک ایران تحت نظارت آژانس پافشاری دارد. البته این احتمال وجود دارد که روسها به عنوان میانجی ایران و 3 کشور اروپایی این نکته را مطرح کنند که در صورت موافقت ایران با غنی سازی در خاک روسیه ، اروپا اصراری ندارد که یو.سی.اف تعطیل شود که حتی در صورت طرح چنین مساله ای به نظر می رسد جمهوری اسلامی ایران تمایلی به غنی سازی مشترک در خاک روسیه نداشته باشد چرا که با وجود ایستادگی روسیه در برابر تبلیغات و فشارهای سیاسی امریکا مبنی بر قطع همکاری هسته ای با ایران در نیروگاه بوشهر ، ایران از روند تکمیل نیروگاه بوشهر که سرعت بالایی ندارد ، رضایت نداشته ، از این رو با چنین تجربه ای حاضر نیست بحث استراتژیک غنی سازی اورانیوم را با توجه به سرمایه گذاری های صورت گرفته در نطنز و اراک به خاک روسیه منتقل کند. از سوی دیگر ، ملت ایران نیز تاکنون همواره بر برخورداری از دانش فناوری هسته ای با تکیه بر توان ملی و بومی پافشاری داشته و معتقد است این حق ایران اسلامی است که از چرخه سوخت هسته ای منطبق با مقررات بین المللی برخوردار باشد ، حال با توجه به این نکات به نظر می رسد طرح غنی سازی مشترک در صورتی می تواند راهکاری برای برون رفت از وضع موجود باشد که مبتنی بر خواست ملت ایران ، این طرح در ایران و نه در هیچ جای دیگر دنیا به مرحله اجرا درآید.