سوسمار دم‌تیغی کرمان در معرض انقراض

سوسمار دم‌تیغی یکی از جانورانی است که اطلاعات کمتری درخصوص نحوه زندگی‌اش وجود دارد. هیچ اطلاعاتی درباره تعداد این جانور در دسترس نیست و آخرین‌بار چند سال پیش توسط یک محقق کرمانی در بیابان‌های شرق کرمان و در دشت ریگان مشاهده شده است.

این سوسمار در فهرست حیوانات در معرض انقراض قرار دارد و برای نخستین بار ۱۴۷ سال قبل توسط یک محقق غربی در منطقه خسوف در خراسان جنوبی مشاهده شد و دومین مورد مشاهده این جانور به ۱۳۴ سال پیش بازمی‌گردد و البته آخرین مورد مشاهده ثبت شده این حیوان مربوط به چند سال قبل است که توسط یک دانشجوی ایرانی انجام شد.

محمد زیبارو، فعال زیست‌محیطی در گفت‌وگو با مهر اظهار کرد: شرایط سخت خشکسالی در استان کرمان طی سال‌های اخیر موجب شده است بسیاری از گونه‌های جانوری در معرض خطر جدی قرار گیرند.

وی افزود: کرمان دارای گونه‌هایی منحصربه‌فرد ازجمله یوزپلنگ، پلنگ، خرس سیاه آسیایی و خرس یقه‌دار و کارکال است که بارها خبرهایی درخصوص تهدید محیط زندگی این حیوانات یا شکار آنها منتشر شده و اخیرا چندگونه منحصربه‌فرد در استان یافت شده که موجب تعجب زیست‌شناسان شده است.

وی گفت: این حیوان بعد از گذشت بیش از صد سال به صورت رسمی دیده و ثبت شده است و گونه مورد نظر بعد از مطالعات و ثبت علمی بار دیگر توسط کارشناسان محیط‌زیست در بیابان‌های ریگان رهاسازی شد، اما سوال این است که پس از آن برای رصد و مطالعه روی زندگی این حیوان چه اقدامی صورت گرفته است.

وی ادامه داد: این حیوان به هیچ عنوان گوشتخوار نیست و حتی پس از بلوغ دست از حشره‌خواری نیز برمی‌دارد و فقط از گیاهان بیابانی تغذیه می‌کند و نیاز اندکی نیز به آب دارد. حیوان زمانی که گرفتار می‌شود از ضربه‌های دم خود برای گریختن از محل استفاده می‌کند و ضربات حیوان بسیار دردناک است، اما هیچ گونه زهری ندارد.

این محقق محیط زیست کرمان گفت: جانور در هربار تولید مثل حدود ۷ تا ۱۰ تخم می‌گذارد، اما باید توجه داشت که خشکسالی در استان موجب کاهش زاد و ولد و حتی کاهش تعداد تخمگذاری جانوران شده است و یکی از مهم‌ترین دلایل مشاهده نشدن این حیوان در منطقه نیز همین است.فرماندار ریگان نیز گفت: سوسمار دم‌تیغی در سال‌های اخیر تنها در ریگان مشاهده شده است و این امر نشان می‌دهد عرصه‌های بیابانی ریگان مکان مناسبی برای زندگی و ادامه حیات این حیوان است و به همین دلیل می‌خواهیم این مناطق به عنوان مناطق حفاظت شده برای ادامه زندگی این جانور معرفی شود.