کوره سوزانی به‌نام داده‌های اینترنتی

اکنون یک تیم استارت‌آپ با نام پروژه اکسرژی در نیویورک سعی دارد تحولی در این موضوع ایجاد کند و دنبال استفاده از این حرارت رایانشی به‌عنوان منبعی ارزشمند برای گرم کردن خانه‌ها، در عوض فرآیندی زائد است. این نخستین بار نیست حرارت زائد عملیات رایانشی برای استفاده مفید به کار گرفته می‌شود. مراکز داده‌های سراسر جهان، آن را در دفاتر و بلوک‌های آپارتمانی ممکن به کار گرفته‌اند. اما این سیستم فقط زمانی قابل استفاده است که یک ساختمان بزرگ به گرم کردن نیاز دارد. به‌منظور استفاده از گرمای عملیات رایانشی در خانه‌ها، به انتقال منبع حرارت (سرورها) به داخل خانه‌ها نیز نیاز است.

این امر می‌تواند تحول عظیمی به شمار برود. در مقاله‌ای به نام کوره داده‌ها که سال 2011 منتشر شد، محققان شرکت مایکروسافت و دانشگاه ویرجینیا محاسبه کردند صنعت IT در ایالات‌متحده، حرارت کافی برای گرم کردن نیمی از خانه‌های این کشور را تولید می‌کند. اینجاست که پای پروژه اکسرژی به میان می‌آید. این واحد گرمایشی شامل یک پردازنده رایانه‌ای است که به‌عنوان یک سرور محاسبه‌کننده اعداد برای رایانه‌ها و تبلت‌ها در خانه شما کار می‌کند. زمانی که شما از انرژی پردازنده استفاده می‌کنید، این واحد گرمایشی گرما را جمع‌آوری می‌کند و می‌توانید از آن برای گرم کردن خانه خود استفاده کنید.

نمونه فعلی این دستگاه موسوم به هنری، از پردازنده‌های ساخته شده از سوی شرکت AMD (سازنده تراشه) برای اجرای شش کارت گرافیک در دمای 93 درجه سانتی‌گراد استفاده می‌کند. نفت موجود در سیم پیچ اطراف تراشه‌ها، گرمای زائد را جذب و سپس آن را به آب موجود در لوله‌های مجاور منتقل می‌کند. آب در مخزنی جمع‌آوری می‌شود که می‌تواند به مخزن آب گرم خانه متصل شود.

این امکان وجود دارد سیستم بتواند به دیگر منابع گرمای زائد مانند اجاق و یخچال هم متصل شود. به‌گفته بنیانگذار این پروژه، لارنس اورسینی، او زمستان گذشته آپارتمان خود را در شهر نیویورک با راه‌اندازی این سیستم گرم کرده است. اورسینی می‌گوید: «برای گرم کردن خانه خود، به عملیات رایانشی بیشتری نسبت به استفاده شخصی خود نیاز دارید. بنابراین آن را به فردی بفروشید که به انجام این عملیات رایانشی نیاز دارد.» اینترنت این امر را بسیار آسان می‌کند، زیرا به پردازنده‌ها اجازه می‌دهد تقریبا از هر نقطه‌ای روی این سیاره قابل دسترس باشند، در حالی که گرمای به دست آمده از سیستم پروژه اکسرژی در خانه باقی می‌ماند. در حالی‌که بسیاری از عملیات رایانشی انجام شده روی دستگاه فروخته خواهد شد، مقداری از آن برای نیازهای محلی در دسترس خواهد بود. اورسینی ادامه می‌دهد: «تصور ما پلتفرمی است که در آن شما بتوانید یک کنسول بازی یا حتی سیستم‌های امنیتی و کنترل خانه خود را به آن متصل کنید. شما فقط به حسگرها نیاز دارید و تمام محاسبات را خود سیستم می‌تواند انجام دهد.»

پروژه اکسرژی طوری طراحی شده که بتواند تا حد ممکن حرارت را به میزان زیاد و در درجه بالا در دسترس قرار دهد. این تیم اکنون با مهندسان موسسه فرانهوفر آلمان برای ساخت تراشه‌هایی که حتی داغ‌تر از تراشه‌های فعلی کار می‌کنند و بهره‌وری حرارتی سیستم را افزایش می‌دهند، همکاری می‌کند. IBM تخمین می‌زند 90 درصد داده‌های ایجاد شده در تاریخ تمدن بشری، در دو سال گذشته ساخته شده است. به وسیله هدایت اینترنت، پردازش این رشد به گسترش منابع عملیات رایانشی ما منجر خواهد شد، در حالی که نیمی از جهان هنوز آفلاین است.

با اطمینان می‌توان گفت مشکلات بالقوه‌ای در طرح اکسرژی وجود دارد. سیستم‌های گرمایش خانه در چند دهه اخیر کمی تکامل یافته‌اند و متقاعد کردن مردم برای خرید محصولی جدید تلاش چالش‌انگیزی خواهد بود و این واقعیت که این سیستم‌ها با برق کار می‌کنند، برای خانه‌هایی که هنوز برای گرم کردن از گاز استفاده می‌کنند، کمی بی‌معنی خواهد بود.

رکسانا زارع نعمتی