در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
زاویه دید
تعلیق و دلهره چاشنی برنامهسازی
وحشت یا دلهره یکی از گونههای مهم سینمایی است که مخاطبان خاص خودش را دارد و برخی از آثار این گونه نمایشی جزو آثار پرفروش سینما در جهان بودهاست، اما در کشور ما به دلایل متعددی آثار زیادی در این گونه در سینمای ما ساخته نشده و در تلویزیون هم به دلیل گستردگی مخاطبان کمتر به گونه وحشت توجه شده و اساسا گونه مناسبی برای تلویزیون تلقی نمیشود.
طبیعی است که حضور این رسانه در خانهها و دسترسی آسان به برنامههای آن سبب میشود مدیران و برنامهسازان، گونه وحشت را خیلی برای تلویزیون مناسب ندانند، اما این گونه نمایشی ویژگیهایی دارد که میتوان از آنها در آثار تلویزیونی به صورت کنترل شده استفاده کرد. از مهمترین ویژگیهای آثار متعلق به گونه وحشت، میتوان به حس تعلیق و دلهره اشاره کرد که میتوان تا حدی در سریالها و برنامههای نمایشی تلویزیون از آنها بهره گرفت و البته گاهی این اتفاق در تلویزیون رخ داده است. از معدود و متاخرترین سریالهایی که به مولفههای گونه وحشت توجه داشته، میتوان به سریال انقلاب زیبا اشاره کرد؛ در این سریال هم از عنصر تعلیق تا حد قابلتوجهی استفاده شدهاست و هم ضمن اشاراتی به شکنجههای ساواک، توانست تا حد کنترل شدهای حس ترس و وحشت را در مخاطب تحریک کند.
اما ترس، وحشت، دلهره و تعلیق مولفههایی نیستند که صرفا در آثار نمایشی مورد استفاده قرار بگیرند، از این ویژگیها به شکل و شیوهای دیگر میتوان در یک برنامه ترکیبی و تلویزیونی به منظور آگاهیبخشی و ایجاد سرگرمی استفاده کرد.
همه ما در زندگی تجربههای ترسناک داشتهایم، گاهی وحشتزده شدهایم و گاهی با همه وجود دلهره را حس کردهایم. گاهی این حسها نتیجه اشتباهات ما بوده، گاهی هم در اثر ناآگاهی و گاهی به واسطه مواجهه با یک پدیده جدید که برایمان ناشناخته یا ناخوشایند بوده است.
این تجربهها خیلی وقتها موضوع اصلی بحثها و گفتوگوهای دوستانه یا خانوادگی ما بوده است و از شنیدن و حتی تعریف کردن آنها لذت بردهایم، بنابراین یک برنامه تلویزیونی هم میتواند به صورت هدفمند و برنامهریزی شده از این نوع مباحث بهره بگیرد، فقط لازم است چند نکته را در طرح چنین داستانهایی در رسانهای مانند تلویزیون مد نظر داشت؛ اول اینکه روایتها بر یک ماجرای واقعی و باورپذیر استوار باشد و دوم اینکه فارغ از داستانپردازی ذهنی و خرافهگرایی تعریف شود.
چنین برنامهای میتواند گویای تجربههای متفاوتی باشد که در تلویزیون از این دیدگاه به آنها توجه نشده باشد، اما احتمال تجربهاش برای افراد مختلف وجود داشته باشد. یک برنامه مبتنی بر تجربههای دلهرهآور میتواند ضمن ایجاد سرگرمی، به کسب دانش و تجربه بیشتر منتهی شود و در یک ساختار مناسب و خلاقانه میتواند یک برنامه خوب و دیدنی را رقم بزند.
آذر مهاجر / گروه رادیو و تلویزیون
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
