آنجا که صنایع غذایی جان می‌ستاند

مواردی وجود دارد که استفاده عامدانه و حتی طولانی‌مدت از مواد اولیه آلوده، نامرغوب و تاریخ مصرف گذشته، بعدا به یک بحران جهانی تبدیل شده و کشورهای متعددی را در نوردیده است. گاه نیز این موضوع باعث مرگ افراد بسیاری شده و چه تاسف‌انگیز است که این مرگ شامل حال نوزادان وکودکان شود. نوشتار ذیل به چند مورد بزرگ از رسوایی‌های صنایع غذایی در جهان اشاره می‌کند.

شیرخشک‌های آلوده در چین

تاسف‌بارتر از اصل ماجرای شیرخشک‌های آلوده در چین، قربانیان آن بود​، نوزادان و کودکانی معصوم که از این شیرخشک‌ها استفاده کرده و برخی در آغوش مرگ خفتند.

آن گونه که رسانه‌های خارجی و داخلی این ماجرا را ​ شهریور 87 ـ 2008 میلادی ـ روایت کرده‌اند، به دلیل وجود ماده‌ای سمی به نام ملامین در شیرخشک‌های تولیدی یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان چینی به نام سانلو و سه شرکت دیگر، هزاران کودک دچار بیماری شد و شماری نیز به کام مرگ رفتند. ملامین ماده‌ای صنعتی است که استفاده از آن در فرآورده‌های غذایی ممنوع است. خوردن غذاهای آلوده به ملامین می‌تواند به ایجاد سنگ کلیه یا نارسایی کلیه بینجامد اما برخی تولیدکنندگان برای کاهش هزینه و سرپوش گذاشتن به کمی پروتئین در محصول خود، ملامین صنعتی به فرآورده خود می‌افزایند.

بر پایه گزارش‌های منتشر شده در آن سال، ۶۲۰۰ کودک به دلیل مصرف شیرخشک‌های آلوده شرکت سانلو​ بیمار شدند‌ که به گفته مقام‌هایی چینی، چهار نفر از آنها جان خود را از دست داده‌اند. البته این ماجرا در چهار سال قبل تر- یعنی سال 2004 میلادی- نیز درچین سابقه دارد. در آن سال نیز نزدیک به 200 کودک چینی به دلیل خوردن شیرخشک ‌آلوده بستری شدند که 13 نفر از آنها جان باختند هراس از شیرخشک‌های آلوده به داخل مرز‌های چین محدود نشد چراکه شیر خشک‌های صادراتی این کشور به یمن، بنگلادش، ‏میانمار، گابن و بروندی فرستاده شده بود. اتحادیه اروپا و آمریکا نیز در این باره تدابیر شدیدی اتخاذ کردند تا از این گزند در امان بمانند.

فساد اداری و وجود رشوه علت اصلی این رسوایی‌ها عنوان شده، به طوری که دولت چین رئیس پیشین کنترل دارو و غذای این کشور را به اتهام دریافت رشوه اعدام کرد.

محصولات گوشتی با گوشت اسب در فرانسه

در همین حال غرب نیز از مخاطرات تقلب‌آمیز صنایع غذایی در امان نیست و این امر در معتبرترین کشورهای قاره سبز مانند فرانسه، انگلیس، آلمان و ... اتفاق افتاده و به بحرانی فراگیر تبدیل شده است. یکی از معروف‌ترین این بحران‌ها ـ که اخیرا و در بهمن 91 اتفاق افتاد ـ ماجرای استفاده از گوشت اسب در برخی فرآورده‌های غذایی فرانسه است که سایر کشورهای اروپایی را نیز در نوردید. ماجرا از این قرار بود که بازرسان در فرانسه متوجه شدند در تولید بسیاری از محصولات گوشتی از گوشت اسب استفاده شده، اما این تمام ماجرا نبود چراکه بعدا روشن شد اسب‌هایی که از گوشتشان استفاده شده، داروهایی را که برای انسان مضر است مصرف کرده بودند؛ دارویی به نام «فنیلوبوتازون». این داروی ضد التهاب برای اسب‌ها استفاده می‌شود و برای انسان ضرر دارد. به دنبال این اعلام، موجی از نگرانی کشورهایی چون انگلیس، آلمان، سوئد و رومانی را که این محصولات را از فرانسه وارد می‌کردند، در برگرفت و حتی آمریکا نیز ورود مواد گوشتی و طیور از فرانسه را ممنوع کرد. دامنه این رسوایی به فرانسوا اولاند رئیس‌جمهور فرانسه نیز کشیده شد تا جایی که وی خواستار برچسب‌زنی بر محصولات گوشتی با هدف ردیابی آنها شد. این بحران باعث ورشکستگی کارخانه معروف اسپانگر و در فرانسه شد.