بهترین فیلم تاریخ سینما از شبکه نمایش

در خاطر همه سینمادوستان سکانس اول و آخر این فیلم حک شده است؛ سکانسی که پیرمردی در اوج اقتدار روی تخت خود نفس‌های آخرش را می‌کشد. اسباب‌بازی کودکانه‌اش از دستش روی زمین می‌افتد و دوربین این اسباب‌بازی را تعقیب می‌کند که روی زمین می‌لغزد و به گذشته پیرمرد سفر می‌کند.

گروهی از خبرنگاران سعی دارند آخرین سخنان گفته شده توسط سرمایه‌دار کلان و غول رسانه‌ای آن زمان آمریکا یعنی چارلز فاستر کین را رمزگشایی کنند. فیلم با نمایش حلقه چاپ روزنامه‌ای که تیتر آن زندگی‌نامه کین است، شروع می‌شود. پس از آن بخش‌هایی از گذشته زندگی چارلز کین به نمایش درمی‌آید. همان‌طور که خبرنگاران تحقیق و جستجوی بیشتری می‌کنند، تماشاگران به اوج و محبوبیت رسیدن یک مرد را مشاهده می‌کنند و در آخر می‌بینند چطور از قله دنیا به پایین کشیده می‌شود و در آخرین نفس‌های خود به‌دنبال معصومیت گمشده خود در کودکی است.

اورسن ولز به لطف شخصیت و صدای جذابش و نیز ساخته‌های خلاقانه، یکی از مستعد‌ترین هنرمندان قرن بیستم محسوب می‌شود. سبک خاص فیلمسازی، استفاده‌ خلاقانه از نور، بهره‌گیری بی‌نظیر از زاویه‌های دوربین، تکنیک‌های صدابرداری و برداشت‌های بلند از جمله شاخصه‌های فیلمسازی اورسن ولز است.

همشهری کین در ایران با دوبله ماندگاری که مدیریت آن بر عهده عباس خسروانه بود، در سال 1355 از استودیو ایتالیا بیرون آمد و چند وقتی پرده‌های عریض سینمای ایران را در آن سال‌ها تسخیر کرد. صدای گرم ایرج ناظریان به فردی خودساخته و مغرور یعنی چارلز کین که اورسن ولز نقش او را بازی می‌کند شخصیتی دوباره بخشید و زهره شکوفنده به جای دوروتی کامینگور صحبت کرد تا زن اول کین را که زنی خاص و کمی عجیب بود به سینمادوستان ایران معرفی کند که همین دوبله بر ماندگاری این اثر بزرگ دنیای کلاسیک سینما افزود.

شاید بسیاری بگویند که این فیلم چرا به بهترین فیلم تاریخ سینما تبدیل شده است و هنوز فیلم‌های بزرگی چون پدرخوانده یا رهایی از شائوشنگ در پشت سر آن قرار دارد؟ جواب سوال در سهل و ممتنع بودن این اثر است. از سویی فیلم چنان روایت می‌شود که یک داستان کامل را بازگویی می‌کند و از سوی دیگر با تنظیم و تدوین چند فلش‌بک (نشان دادن گذشته) و فلش فوروارد (نشان دادن آینده) مخاطب را از یکنواختی در می آورد. در آن زمان که امکانات برای تصویربرداری مانند امروز نبود اورسن ولز چنان ماهرانه کار کرد که در سکانسی که کین و دیگر شرکای
کاری اش بر سر یک میز نشسته‌اند، چهره 28 نفر در یک قاب به نمایش درآمده است که با توجه به امکانات آن زمان کاری هوشمندانه و بی‌نظیر است.بنا به گفته نویسندگان کتاب‌های تاریخ سینما، برای فیلمبرداری این فیلم چند لنز فیلمبرداری طراحی و ساخته شده است که همه اینها نشان می‌دهد فیلم همشهری کین یکی از آثاری است که در زمان خود به ارتقای هنر هفتم کمک زیادی کرده است.

مجید احمدی ‌/‌ گروه رادیو و تلویزیون