آسیب‌شناسی رویدادهای ورزشی در تلویزیون

برنامه تلویزیونی مجله ورزشی شبکه جهانی سحر تنها برنامه‌ای است که با موضوع بررسی رویدادهای ورزشی و آسیب‌شناسی رشته‌های مختلف آن از این شبکه پخش می‌شود. این برنامه که تهیه‌کنندگی آن را معصومه ظهیر برعهده دارد، جمعه شب‌ها از ساعت 21 و 15 دقیقه به مدت 30 دقیقه برای مخاطبان آذری‌زبان روی آنتن می‌رود. در این برنامه تلاش شده است با توجه به دستاوردها و قهرمانی‌های تیم‌های ملی ایران در رشته‌های مختلف ورزشی بر رشته‌های مدال‌آور تاکید شود و تمرکز صورت بگیرد.

برای تهیه گزارشی از پشت صحنه این برنامه تلویزیونی به استودیوی 32 شبکه جهانی سحر 1 واقع در ساختمان معاونت برون‌مرزی سازمان صدا و سیما می‌روم. وقت اداری به پایان رسیده و ساعت به 21 نزدیک می‌شود. در محوطه بیرونی این ساختمان سکوت حاکم است، اما اتاق رژی جنب و جوش خاصی دارد. طبق معمول عوامل آن همیشه بیدارند و با دقت بر کیفیت روی آنتن رفتن تصاویر نظارت دارند.

15 دقیقه‌ای تا شروع برنامه مانده است. معصومه ظهیر، تهیه‌کننده مجله ورزشی هم در استودیو است. در سویی دیگر رامین امن‌گستر، مجری برنامه برگه‌ای در دست دارد و موضوع‌های برنامه را بررسی می‌کند. پیش از شروع برنامه فرصتی دست می‌دهد تا با ظهیر درباره برنامه مجله ورزشی و موضوعاتی که در آن مورد توجه قرار دارد، گفت‌وگو کنم.

چکیده‌ای از رویدادهای ورزشی ایران

ظهیر درباره محتوای کلی برنامه می‌گوید:

مجله ورزشی، چکیده‌ای از مهم‌ترین رویدادهای ورزشی ایران است. پیش از این به اتفاقات ورزشی جهان هم در برنامه می‌پرداختیم. برای مثال بخش جداگانه‌ای را به ورزش باکو اختصاص داده بودیم و هفته‌ای یک یا دو بار گزارش‌هایی از ورزش آن منطقه دریافت می‌کردیم. اما زمان برنامه کم است و این که کیفیت گزارش‌ها و ارتباط‌های تصویری با باکو پایین بود؛ بنابراین این بخش را از برنامه
حذف کردیم.

چند دقیقه تا شروع برنامه مانده است و مجری در کنار دکور برنامه می‌ایستد. صدابردار میکروفن او را چک می‌کند. مهناز امیرشقاقی سرمربی تیم ملی فوتبال بانوان هم به عنوان کارشناس و مهمان حضوری برنامه در استودیو حضور دارد. بحث امشب برنامه درباره ورزش زنان با نگاهی خاص‌تر به فوتبال است. مجید علی‌اف نیز ترجمه همزمان گفته‌های کارشناس برنامه را برعهده دارد. در این برنامه مهدی روزبهانی به عنوان مسئول هماهنگی با گروه همکاری می‌کند.

راس ساعت 21 و 15 دقیقه برنامه شروع می‌شود. یک تیتراژ ورزشی و متناسب با موضوع برنامه برای آن طراحی شده است. مجری بعد از سلام و احوالپرسی با بینندگان درباره موضوع برنامه و علت پرداختن به آن صحبت می‌کند. معرفی کارشناس برنامه و ارائه توضیحاتی درباره سوابق او هم از دیگر گفته‌های امن‌گستر است.

کارشناس برنامه نیز ضمن سلام و علیک با بینندگان صحبت خود را آغاز می‌کند. بهانه حضور او در برنامه یک رویداد ورزشی خاص یا پشت سر گذاشتن مسابقات و رقابت‌های فوتبالی نیست، بلکه تاکید بر ورزش بانوان و ارائه الگوهای موفق ایرانی در این حوزه به عنوان یکی از اهداف برنامه مورد توجه قرار دارد. مدت زمان برنامه 30 دقیقه است و بخش اول صحبت‌های کارشناس و مجری 10 دقیقه‌ای طول می‌کشد.

آیتم بعدی برنامه گزارش داوود عبدالله زاده گزارشگر برنامه از تبریز است. او تصاویری از بازی الاتحاد و تراکتور را آماده کرده است و ضمن این گزارش 4دقیقه‌ای، مصاحبه‌هایی هم با بازیکنان و بخش‌هایی از مصاحبه‌های مطبوعاتی سرمربیان این دو تیم ترتیب داده شده است.

به استودیو برمی‌گردیم و بحث با ارائه موضوعاتی همچون استعدادیابی بانوان فوتبالیست، وضعیت فوتبال در آذربایجان شرقی و... ادامه می‌یابد.

برنامه‌ای که جای خالی ورزش را در سیمای آذری پر کرد

دقایقی این موضوعات بررسی می‌شود. به نظر می‌رسد موضوع، قابلیت تحلیل بیشتری دارد و می‌توان جلسات بعدی برنامه را هم به آن اختصاص داد. ظهیر نیز به دلیل گسترده بودن موضوع و اهمیت آن از پخش بخش گزارشی از باکو صرف‌نظر می‌کند.

در حالی که چند ثانیه‌ای تا ساعت 21 و 45 دقیقه باقیمانده است مجری با جمع‌بندی بحث و ارائه خلاصه‌ای از سرفصل‌ها، آن را به پایان می‌برد. در حالی که همه عوامل رژی خود را برای روی آنتن رفتن برنامه بعدی آماده می‌کنند و مجری و دست اندرکاران مجله ورزشی هم در حال خارج شدن از استودیو هستند، از ظهیر می‌خواهم صحبت‌های ابتدایی‌اش درباره برنامه را ادامه دهد. وی با اشاره به این که حدود یک سال و نیم گذشته طرح این برنامه با موافقت سیمای آذری شبکه سحر 1 مواجه شد، درباره نحوه شکل‌گیری آن می‌گوید: من پیش از این برنامه‌ای فوتبالی از آذربایجان شرقی دیده بودم که در آن از تیم تراکتورسازی و نتایج مسابقات آن گزارش‌هایی ارائه می‌شد.

همچنین مردم باکو، نخجوان و... از مسابقات این تیم بسیار استقبال می‌کردند و حتی برای تماشای آن به استودیو می‌آمدند. به همین دلیل و به خاطر این که جای خالی ورزش در سیمای آذری حس می‌شد طرح این برنامه را مطرح کردم و با آن موافقت شد و اتفاقا مخاطبان هم نسبت به برنامه استقبال نشان دادند.

وی ادامه می‌دهد: بعدها ارتباط با باکو را به برنامه اضافه کردیم. سفیر ایران در آذربایجان هم از این برنامه تشکر کرد و خوشبختانه بازتاب و واکنش‌های خوبی را از مردم آذربایجان نسبت به برنامه دریافت کردیم.

وی که از سال 79 همکاری خود را با شبکه جهانی سحر آغاز کرده است و تاکنون سرپرستی دوبله و تهیه برنامه‌های مختلف زیادی از جمله شهر من تبریز را برعهده داشته است، درباره رشته‌هایی ورزشی که در این برنامه مجله مورد توجه قرار دارند، می‌افزاید: در مجله ورزش سعی می‌کنیم تا همه رشته‌ها و رویدادهای آنها را بررسی کنیم. ضمن این که به دلیل تبلیغات منفی که در خارج از کشور نسبت به ورزش بانوان در ایران وجود دارد و آنها حجاب را مانعی برای ورزش می‌دانند تاکیدمان بر ورزش بانوان بیشتر است. بنابراین از ورزشکاران و قهرمانان زن در برنامه دعوت می‌کنیم. همچنین به رشته‌های مدال‌آور ورزشی و موفقیت‌های بین‌المللی ایران در این رشته‌ها می‌پردازیم.

به اشتراکات ایران و آذربایجان توجه داریم

وقتی صحبتم با تهیه‌کننده برنامه به پایان می‌رسد، دیدگاه رامین امن‌گستر مجری مجله ورزشی را هم درباره رویکرد برنامه جویا می‌شوم. او با بیان این که مجله ورزشی برنامه‌ای با رویکرد چندجانبه است، درباره موضوعات مورد تاکید برنامه می‌گوید: با توجه به این‌که مخاطبان هدف برنامه، عموم مردم جمهوری آذربایجان هستند در مجله ورزشی بر توانایی ورزشکاران ایرانی و موفقیت‌ها و دستاوردهایشان در این عرصه تاکید صورت می‌گیرد و محور برنامه هم بر این هدف قرار دارد.

وی ادامه می‌دهد: آذربایجان کشوری است که یک قرن پیش از ایران جدا شده است. بنابراین اشتراکات فرهنگی زیادی با ایران دارد. از این رو این بحث هم در برنامه مورد نظر است. بویژه در مواقعی که ورزش‌های باستانی و پهلوانی، کشتی و... به عنوان موضوع در برنامه تحلیل می‌شود.

این مجری در پاسخ به این که آیا نگاه برنامه به موضوعات مورد بحث تحلیلی است یا خبری می‌گوید: هر دوی این رویکردها در برنامه مورد توجه قرار دارد. چراکه هم به خبرهایی از رشته‌های مختلف ورزشی در برنامه اشاره می‌شود و هم با حضور یک کارشناس در برنامه موضوعات ورزش را مطرح می‌کنیم و به صورت گسترده به آن می‌پردازیم. متاسفانه در خارج از کشور گاهی تبلیغات نادرستی علیه اقوام ایرانی صورت می‌گیرد که در این برنامه تلاش داریم علت نادرست بودن آنها را شرح دهیم. امن‌گستر همکاری خود را با شبکه جهانی سحر از سال 75 آغاز کرده است و علاوه بر اجرای برنامه مجله ورزشی اکنون بیش از پنج سال است که اجرای برنامه خانواده سیمای آذری را هم برعهده دارد. وقتی گفت‌وگو با رامین امن‌گستر به پایان می‌رسد که برنامه بعدی شبکه سحر یک روی آنتن رفته و سکوت بر فضای رژی حکمفرماست و بعد از همراهی یک ساعته با عوامل برنامه مجله ورزشی این اتاق همیشه هشیار را ترک می‌کنم.

رکسانا قهقرایی