بدون تحلیل مشوق اقتصادی ، تاکتیک یا استراتژی؛

کاندولیزا رایس ، وزیر امور خارجه امریکا، گفته است که دولت بوش در حال بررسی پیشنهادهایی از سوی اروپا است که در مقابل موافقت جمهوری اسلامی با توقف کامل غنی سازی اورانیوم ، مشوقهای اقتصادی به این کشور ارائه دهد.

کد خبر: ۶۰۴۴۸

موضوع ارائه مشوقهای اقتصادی به ایران در ابتدا در مطبوعات هفته قبل امریکا مطرح شد و سیس سخنگوی کاخ سفید آن را تایید کرد.اگر دولت بوش واقعا تصمیم بگیرد که با طرح اروپایی ها همراه شود و در ازای موافقت ایران با رها کردن برنامه های هسته ای اش مشوق های اقتصادی به این کشور ارائه دهد این تغییر جهت عمده ای در سیاست امریکا در مقابل جمهوری اسلامی به حساب می آید؛
دولت بوش تا به حال می گفته است که حاضر نیست هیچ امتیازی به حکومت ایران بدهد و هر گونه تعامل با جمهوری اسلامی را مشروعیت بخشیدن به این نظام می دانسته است.
موضع امریکا در باره فعالیت های هسته ای ایران تاکنون این بوده که جمهوری اسلامی مقررات توافقنامه های گسترش نیافتن سلاح های هسته ای را نقض کرده و به گفته مقامات امریکایی به دلیل تلاش های مخفیانه برای تولید سلاح های هسته ای باید برای اعمال مجازات های اقتصادی به شورای امنیت سازمان ملل ارجاع شود.بنابراین اگر حال امریکا حاضر باشد برای پایان دادن به فعالیت های هسته ای جمهوری اسلامی با حکومت ایران وارد مذاکره شود این اولین بار خواهد بود که 2 کشور پس از بیش از 2 دهه مخاصمه با هم به گفتگو می نشینند.
البته تهران و واشنگتن درگذشته درباره مسائل مربوط به کشورهای دیگر مثل افغانستان بر سر میز مذاکره نشسته اند ولی ظاهرا هیچگاه در مورد مشکلات فی مابین به طور رسمی گفتگو نکرده اند.از این رو ممکن است در جمهوری اسلامی این تغییر جهت در سیاست امریکا به نوعی عقب نشینی تعبیر شود و رهبران ایران آن را موفقیتی برای دیپلماسی خود بدانند.
مقامات امریکایی روشن نکرده اند که چه عواملی باعث شده که آنها ناگهان در صدد تغییر سیاست خود نسبت به ایران برآیند. ولی آنها می گویند که سفر اخیر پرزیدنت بوش به کشورهای اروپایی و خواست رهبران اروپا مبنی بر همراهی واشنگتن با اروپا در گفتگوهای حساس هسته ای با ایران در ارائه این نظرات جدید موثر بوده است.
بعضی از تحلیلگران معتقدند که این تغییر جهت احتمالی در سیاست امریکا شاید ناشی از آن است که دولت بوش به این نتیجه رسیده که بیش از این نمی تواند متحدان اروپایی خود را ناراضی کند و این واقعیت را نیز دریافته که به تنهایی نمی تواند در وضعیت فعلی مشکلاتش درعراق سیاست های تند خود را در مورد ایران به پیش ببرد و از این رو فعلا با اکراه به خواسته اروپایی ها تن داده است.
ولی صاحب نظران دیگر معتقدند که این اظهارات جدید امریکا در مورد ایران بیشتر به نظر می رسد که تغییری است در تاکتیک ها وگرنه استراتژی دولت بوش در مورد جمهوری اسلامی ایران تغییری نکرده است.
امریکایی ها احتمالا دریافته اند که اظهارات بدبینانه آنها نسبت به نتایج گفتگوهای هسته ای اروپا با ایران ممکن است این تصور را در افکار عمومی جهان ایجاد کند که اروپا برای قانع کردن ایران به رهاکردن برنامه های هسته ای اش نزدیک بوده و امریکا در این باره مانع ایجاد کرده است.بنابراین شاید امریکایی ها حال تصمیم گرفته اند که فعالانه از مذاکرات هسته ای اروپا با ایران حمایت کنند تا این تصویر منفی ایجاد نشود و در عین حال در این گفتگوها به خواسته توقف کامل غنی سازی اورانیوم در ایران اصرار ورزند و ایران را برسر دوراهی قرار دهند. اگر مقامات ایران در مذاکرات هسته ای با خواسته توقف همیشگی غنی سازی موافقت کنند ، امریکا در مورد یک موضوع حساس به خواست خود رسیده است و اگر ایران همچنان به حق خود به غنی سازی اصرار ورزد در آن صورت دست امریکا برای ارجاع ایران به شورای امنیت بازتر می شود.
از این رو ممکن است اظهارات جدید دولت بوش در مورد امکان تغییر جهت در سیاست های امریکا در واقع اتخاذ تاکتیکی جدید برای پیش بردن هدفهای سابق باشد.