تخریب و تغییر کاربری گرمابه‌های شیراز

در سال‌های اخیر مالکان این حمام‌ها به واسطه مشتری کمی که داشتند ترجیح می‌دادند آن را تغییر کاربری دهند یا به سرمایه‌گذار بفروشند.

مدیر انجمن دوستداران میراث فرهنگی فارس با اشاره به دلیل تخریب حمام شکوفه به مهر گفت: به دلیل تعریض خیابان وصال، حمام شکوفه که یکی از آثار ماندگار شیراز بود تخریب شد. این اثر شاید به لحاظ میراث تاریخی ارزشی نداشته باشد، اما از لحاظ معنوی ارزش زیادی داشت.

مسعود منیعاتی افزود: تخریب اماکن تاریخی تاثیرات منفی به دنبال دارد و می‌توان بدون تخریب نیز کار عمران شهر را انجام داد.

وی با اشاره به بازخورد منفی این تخریب‌ها بیان کرد: اگر قبل از تخریب از بخش‌های مختلف مردمی و دولت نظرسنجی شود تاثیر منفی آن کمتر می‌شود.

مدیر انجمن دوستداران میراث فرهنگی فارس ادامه داد: بعضی از المان‌ها قابلیت ماندگاری و تبدیل به یک اثر تاریخی را دارد و برخی این قابلیت را ندارد.

وی با بیان این ‌که بهترین راه کوتاه‌ترین راه نیست، اظهار کرد: بهتر است المان‌های بی‌ارزش تخریب شود زیرا اماکن تاریخی شهر شیراز به ماندن نام این شهر در اذهان کمک می‌کند.

این فعال میراث فرهنگی در باره چگونگی نگهداری این گرمابه‌ها نیز گفت: می‌توان به غیر از تخریب این گرمابه‌ها برای آنها اندیشه کرد مثلا می‌توان کاربری مدرن‌تری برای حمام‌ها در نظر گرفت که از لحاظ اقتصادی برای مالکان توجیه داشته باشد، اما پوسته و فضای فیزیکی آن را نگه داشت تا میراث‌های معنوی شهر دچار تخریب نشود.

نابودی شغل گرمابه‌داری

یکی از اعضای سابق اتحادیه صنف گرمابه‌داران شیراز نیز اظهار کرد: با توجه به این ‌که حمام شکوفه از دو سال پیش در طرح بوده شهرداری نیز با مالک حمام توافق کرده بود ، روز تخریب نمایندگانی از همه ارگان‌ها حضور داشته است.

نصرالله آذرتاش با اشاره به این که هیچ نهادی حامی صنف گرمابه‌داران نیست ، عنوان کرد: حمام‌های شیراز همه از بین رفته و از صد حمام دوره‌های پیشین تعداد زیادی نمانده که آنها نیز در حال تخریب است.

به گفته وی، درآمدها با دخل و خرج همخوانی ندارد و به‌همین دلیل شغل گرمابه‌داری در حال نابودی است.

این عضو سابق اتحادیه صنف گرمابه‌داران شیراز افزود: بزرگان این حمام‌ها را برای خیرخواهی و ثواب ساختند، اما ورثه برای تجارت از آن استفاده کردند، اما با توجه به نرخ‌های بالایی که بازرگانی اعلام می‌کند افراد کمی به گرمابه می‌آیند.

یک کارشناس سازمان میراث فرهنگی استان فارس نیز گفت: از شش حمام فقط حمام وکیل و حمام توکلی وضع خوبی دارد و بقیه حمام‌ها مانند نظرعلی خان، خانی، غورخانه و صدآباد باید بیشتر مورد توجه قرار گیرد.

سیامک بصیری درباره آثار ثبت نشده خاطرنشان کرد: حمام شاهزاده محمد در دروازه کازرون و حمام گچینه که متعلق به دانشگاه شیراز است با وجود این که دارای ارزش تاریخی و معنوی است مالکان آن اجازه ثبت نمی‌دهند.

وی ادامه داد: حمام‌هایی نیز مانند حمام حاج هاشم، شیخ جنید، حکیم و گودی دارای ارزش معنوی‌ است، اما ویژگی‌های تاریخی آنها حفظ نشده است.