حق وتوی هیات علمی درجایزه جلال آل احمد

مجید حمیدزاده، دبیر علمی پنجمین جایزه جلال در این نشست خبری گفت: هیچ کدام از کتاب‌های شایسته تقدیری این دوره جایزه، امتیاز بالای 90 از تیم داوران نگرفته‌اند و مابین 80 تا 90 امتیاز بوده‌اند که طبق آیین‌نامه باید در گروه تقدیری‌ها تجلیل می‌شدند و تنها کتاب «شرح اسم» 90 امتیاز گرفت که آن هم براساس نظر هیات علمی، تنزل داده شد.

به گزارش فارس، حمیدزاده با اشاره به این‌که وظایف هیات علمی تعیین شده است، گفت: تدوین آیین‌نامه‌های اجرایی و داخلی و نیز معیارهای ارزیابی آثار و ارسال آن برای تصویب به هیات امنا، تعیین شد و نصب هیات سه نفره داوری در هر یک از حوزه‌های داستان، نقد ادبی، مستندنگاری و تاریخ‌نگاری مرکب از متخصصان، صاحب‌نظران و استادان حوزه و دانشگاه صورت گرفت که البته هرگونه اختلاف نظر میان اعضای هیات علمی با رأی حداقل سه نفر از اعضا تعیین تکلیف می‌شود.

دبیر علمی پنجمین جایزه جلال آل‌احمد درباره داوری‌ها اظهار کرد: ابتدا تمامی کتاب‌ها از سوی گروه سه نفره داوران ارزیابی می‌شود. آثاری که دو رأی مثبت را احراز کنند به مرحله دوم راه می‌یابند و کتاب‌هایی که در مرحله دوم داوری از صد امتیاز میانگین 80 امتیاز یا بیشتر را کسب کنند به مرحله نهایی داوری راه می‌یابند.

به گفته وی، در مرحله نهایی نشست مشترک داوران اصلی و دبیر علمی برگزار و آثار راه یافته به این مرحله مورد بررسی و ملاحظه علمی قرار می‌گیرد و با رأی داوران آثاری که میانگین 90 امتیاز و بیش از آن را کسب کرده‌اند، معرفی می‌شوند. در صورتی که اثری به عنوان برگزیده شناخته نشد داوران می‌توانند از کتاب‌های راه یافته به مرحله نهایی یک اثر را که حداقل 80 امتیاز کسب کرده به عنوان کتاب شایسته تقدیر معرفی کنند البته یک شرط وجود دارد و آن این‌که شرط تعیین کتاب‌های تقدیری نداشتن کتاب برگزیده است.

این مقام مسئول ضمن اشاره به این‌که طبق اساسنامه اعضای هیات علمی، گروه‌های داوری را انتخاب می‌کنند اضافه کرد: چهار گروه داستان، نقد ادبی، تاریخ‌نگاری و مستندنگاری ارکان تشکیلاتی است که اعضای هیات علمی، گروه‌های داوری را معین می‌کند و داوری‌ها آغاز می‌شود.

حمیدزاده در مورد پنجمین دوره جایزه جلال و وظایف داوران و هیات علمی تشریح کرد: در تمامی دوره‌ها، روند و نتایج داوری به هیات علمی ارائه می‌شده و بر این اساس هر تصمیمی که هیات علمی می‌گرفت، همان گونه عمل می‌شد.

وی تصریح کرد: نه تنها در جایزه جلال آل‌احمد بلکه در جایزه پروین اعتصامی و کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نیز هیات علمی حرف آخر را می‌زند.

حمیدزاده در پاسخ به پرسشی مبنی بر این‌که اگر قرار است هیات داوران رای را تصویب کند، ولی هیات علمی آن را رد کنند، چه دلیلی وجود دارد که آثار داوری شود، عنوان کرد: این رویه در هر پنج دوره برگزاری جایزه جلال جاری بوده و در تمامی دوره‌ها روند و نتیجه داوری‌ها به اعضای هیات علمی اعلام می‌شده و بر آن اساس هر تصمیمی که اعضای هیات علمی می‌گرفته، ابلاغ می‌شده است. چنانچه در دوره چهارم این جایزه نیز یکی از برگزیده‌های داوران در جلسه هیات علمی رد شد.

وی در پاسخ به پرسشی درباره تقسیم جایزه میان راوی و نویسنده تأکید کرد: موارد در تقسیم جایزه امری بوده که مسبوق به سابقه است، براساس گزارشی که به هیات علمی داده می‌شود، مطرح می‌شود که راوی و نگارنده در آثاری که نگارنده و راوی وجود دارند، باید چگونه باشد. این تصمیم را هیات علمی می‌گیرد. درباره کتاب «دا» هم همین‌گونه بود و طبق تصمیم هیات علمی هدیه به راوی و نگارنده اهدا شد. اما در این دوره در گروه مستندنگاری دو کتاب «شرح اسم» و «نورالدین پسر ایران»، مشترکاً شایسته تقدیر شدند. اما در جلسه تصویب شد به هر دو یعنی راوی و نگارنده 5/12 سکه اعطا شود، البته ابتدا از سوی هیات علمی این موضوع پیشنهاد و سپس در معاونت فرهنگی پذیرفته شد و ما در تمام موارد پیشنهاد هیات علمی را اجرا کردیم.

حمیدزاده در پاسخ به این‌که شاید رویه دوره‌های قبلی جایزه اشتباه بوده است که امروز نیز این جایزه به مشکل برخورده، آیا قرار نیست این رویه غلط اصلاح شود و آیا خود شما نسبت به تغییر این رویه نظری ندارید، تصریح کرد: باید برای اشتباه یا صحیح بودن ملاک داشته باشیم. بی‌جهت نمی‌توانیم بگوییم چیزی غلط یا درست است. در اینجا ملاک درستی کارها اساسنامه مصوب، ‌آیین‌نامه اجرایی و رویه دوره‌های گذشته است.

حمیدزاده ضمن اشاره به این‌که قصد استعفا ندارم، درباره پس دادن جایزه شرح اسم به دبیرخانه پنجمین جایزه جلال آل‌احمد بیان کرد: تا این ساعت چیزی تحویل دبیرخانه داده نشده و خبری از برگشت جایزه نیست.

وی گفت: اعضای هیات علمی طبق مصوبه، 9 نفرند که عبارتند از راضیه تجار، رسول جعفریان، مجتبی رحماندوست، محمدرضا سرشار، عباس سلیمی نمین، امیرحسین فردی، کاظم بیگی، عباسعلی وفایی و یحیی طالبیان و بر مبنای مصوبه، آقای محقق عضو علی‌البدل است. بنابراین بنده زمانی که اسامی را اعلام کردم، اگر اسم عزیزی از قلم افتاده پوزش می‌طلبم.

حمیدزاده در پاسخ به این‌که کتاب‌های شایسته تقدیر نورالدین پسر ایران و حافظ هفت چه امتیازهایی آورده‌اند، گفت: کتاب نورالدین پسر ایران 83 امتیاز، حافظ هفت 86 امتیاز و عقل سرخ و مولوی 86 امتیاز کسب کرده‌اند. تمام کتاب‌های شایسته تقدیری این دوره جایزه بالای 80 امتیاز کسب کرده‌اند و هیچ‌کدام بالای 90 امتیاز نگرفته‌اند. تنها کتاب «شرح اسم» 90 گرفت که بر اساس نظر هیات علمی، تنزل داده شد.

حمیدزاده در پاسخ به این‌که شبهه دیگر این است که درباره برگزیده شدن اثری باید تعداد حاضران در جلسه هیات علمی به حدنصاب برسد و ظاهرا این‌گونه نبوده پاسخ داد: هیچ کاری طبق اساسنامه و آیین‌نامه سال گذشته انجام نشده است و در اساسنامه تعداد حاضران قید نشده و باید دوستان بدانند در دوره‌های گذشته هم این مورد وجود داشت که صورت جلسات هیات علمی را چهار نفر امضا کرده‌اند. وی درباره پرسشی مبنی بر این‌که خبرهای ابطال این دوره از جایزه جلال به گوش می‌رسد، پاسخ داد: این گونه نبوده و ما همانند همیشه طبق اساسنامه رفتار کردیم.

اما صحبت‌های دیروز مجید حمیدزاده کمی با صحبت‌هایش در روزهای گذشته تناقض داشت. به عنوان مثال او پیش از این در گفت‌و‌گو با خبرآنلاین گفته بود به غیر از آقایان فردی و سرشار بقیه اعضای هیات علمی در جلسه پایانی حضور داشته‌اند.

همچنین کامران پارسی نژاد یکی از داوران معترض هم در گفت‌وگو با ایرنا، این اقدام هیات علمی و مسوولان ارشاد را وتوی رای داوران و بی احترامی به آنها دانسته بود.