در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
با خسرو نقیبی، یکی از نویسندگان فیلمنامه یک تکه زمین ـ که این روزها از شبکه دو سیما پخش میشود ـ درباره این جابهجایی زمانی و نیز متن کار صحبت کردهایم.
آمادهسازی سریال یک تکه زمین برای نیمه دوم محرم اتفاقی بود که امسال برخلاف روند مرسوم سالهای گذشته سیما رخ داد که گویا بخشی از این قضیه به فضای قصه برمیگشت.
بله، از آنجا که فضای قسمتهای اول سریال شاد است، سریال را نمیتوانستیم در دهه اول محرم روی آنتن ببریم. این یک مقطع زمانی از روزهای خوب یک خانواده بود و براساس نیاز قصه میطلبید تا در چنین فضایی روایت شود. بخشی از قصه در تکیهای که حاج حیدر (کاراکتر اصلی قصه) هر سال در تهران برپا میکند، میگذرد. او قصد دارد تعزیه و تکیه را باشکوهتر از هر سال برپا کند و در این راه با ماجراهایی روبهرو میشود. داستان مجموعه در مقطع زمانی بین عید غدیر تا روز عاشورا میگذرد؛ قصه خانوادهای قدیمی و سنتی تهرانی که وضع مالی خوبی دارد و پدر خانواده، رئیس صنف نانواهای تهران است. افراد خانواده از شب عید غدیر با سلسله اتفاقاتی مواجه میشوند که کمکم خانواده را وارد بحران میکند.
روش شما برای نزدیکسازی فضای سریال به فضای محرم چگونه بود؟
کاری که ما در یک تکه زمین کردیم، این بود که برخی مفاهیم مذهبی را که مردم با آن آشنا هستند، در دل یک داستان اجتماعی معاصر قراردادیم و سعی کردیم از ارائه پیامهای گلدرشت اخلاقی و پیام دادن به طور مستقیم پرهیز کنیم.
این روایات در بطن داستان قرار گرفتهاند.
ما در کل روایت از قصههای معروف که برای مخاطب آشنا هستند، بهره بردیم اما آن را با شرایط جامعه معاصر بهروز کردیم. در داستان، از قصههای مذهبی بسیار بهره بردیم و در چند جای قصه، کاراکتر اصلی ارجاع مستقیم به آیات، روایات و احادیث دارد.
یک سریال مناسبتی از نظر روایت و فضاسازی چگونه باید با مخاطب ارتباط برقرار کند؟
اصولا با توجه به حال و هوای مردم در ماه محرم، سریالها باید تم مذهبی داشته باشند، اخلاقگرا باشند و قصه سریال در فضایی بگذرد که به حال و هوای محرم نزدیک باشد. از زمانی که ساخت سریالهای مناسبتی برای محرم و رمضان در تلویزیون مرسوم شد، سازندگان این سریالها سعی کردهاند مردم را در حال و هوای معنویتری قرار دهند. از اینرو، این سریالها، بیشتر با اعتقادات مذهبی عجین است و به نظرم باید از نظر زمان پخش نیز وضعیت مناسبی داشته باشند.
یکی از دلایل تغییر پخش یک تکه زمین، تداخل نداشتن پخش آن با شبهایی است که مردم مشغول عزاداری هستند. آیا روی این قضیه فکر شده بود؟
به نظرم آماده شدن سریال برای نیمه دوم محرم از یک آسیبشناسی فرامتنی میآید. در دهه اول محرم فضای خاصی بر کشور حاکم است، ساعتهای مرسوم پخش سریالها، با حضور مردم در هیاتهای عزاداری همزمان است. دهه اول محرم تا شب عاشورای حسینی، بر این منوال است و مردم زمان مناسب پخش سریالها، مشغول عزاداری هستند. ما فکر کردیم امسال یک تکه زمین در زمانی پخش شود که مناسب باشد. ضمن آن که به واسطه داستان، از حال و هوای محرم هم دور نیفتیم. به همین دلیل، نیمه دوم محرم به نظرمان زمان مناسبتری
آمد.
حضور شما در کنار علیاکبر محلوجیان به عنوان نویسندهای مجرب چگونه شکل گرفت؟
خط قصه اصلی داستان (که روایتگر یک قصه سنتی است) متعلق به علیاکبر محلوجیان، نویسنده فیلمنامههای «پدرسالار» و «زیرتیغ» بود. فشردگی زمان تولید باعث شد من در شروع کار به گروه اضافه شوم تا بخشهای دراماتیک قصه در فضای روز را (براساس آنچه مطلوب کارگردان است) به عنوان نویسندهای جوانتر به قصه اضافه کنم. اما همان طور که اشاره کردم، فضای سنتی قصه، وامدار نگاه آقای محلوجیان و خط فکری ایشان است.
زهرا قزیلی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: