صنایع دستی در انتظار تسهیلات بانکی

مرداد امسال بود که تفاهم‌نامه‌ای بین سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری و صندوق توسعه ملی به امضا رسید تا با اختصاص 500 میلیون دلار از منابع صندوق توسعه ملی به صورت پرداخت وام با کارمزد 4 درصد به توسعه‌ صنایع دستی و طرح‌های گردشگری کمک شود.

از آنجا که مقرر شده بود 10 درصد ذخیره‌ ارزی صندوق توسعه‌ ملی به صورت پرداخت تسهیلات برای توسعه‌ صنعت به صاحبان صنایع هزینه شود از سوی رییس‌جمهور دستور داده شد تا از رقم 2.5 میلیارد دلار، 500 میلیون دلار به صنایع دستی اختصاص یابد تا صرف توسعه صنایع دستی شود.

در پی این تصمیم به سازمان میراث‌فرهنگی و گردشگری برای بهره‌مندی از ۵۰۰ میلیون دلار تسهیلات صندوق توسعه ملی دو ماه مهلت تعیین شد تا طرح‌های سرمایه‌گذاری در بخش‌های گردشگری و صنایع دستی را به صندوق ارائه کند.

با گذشت بیش از شش ماه و معرفی 2000 طرح از سوی معاونت صنایع دستی سازمان میراث به بانک‌ها هنوز اختصاص این اعتبارات به طرح‌های صنایع دستی در بلاتکلیفی به سر می‌برد و به گفته محمدحسن صالحی‌مرام، معاون صنایع دستی سازمان میراث فرهنگی از آنجا که بانک‌ها مجموعه فعالیت‌های سازمان میراث را جزو صنعت محسوب نمی‌کنند، بنابراین بر این باورند که صنایع دستی جزو صنعت محسوب نمی‌شود.

او با اشاره به این‌که حل این مسأله در حال پیگیری است، ابراز امیدواری کرد هر چه زودتر این ابهام حل شود تا بیش از 2000 طرحی که برای دریافت تسهیلات به بانک‌ها معرفی شد، بتواند از کمک دولتی برخوردار شود.

صالحی‌مرام در گفت‌وگو با جام‌جم اظهار کرد: 5000 سال قبل از این‌که صنعت امروزی شکل بگیرد، صنایع دستی صنعت اصلی بشر بوده است و امروزه نیز صنایع دستی جایگاه ویژه‌ای در دنیا دارد و توجه به آن می‌تواند اقتصاد ایران را متحول کند، اما هنوز کسی این را باور نمی‌کند. این در حالی است که حداقل سود صنایع دستی صد درصد است و از دولت، بخش خصوصی، بانک‌ها و موسسات مالی و اعتباری انتظار می‌رود در این بخش سرمایه‌گذاری کنند.

معاون صنایع دستی سازمان میراث فرهنگی با اشاره به این‌که در شش ماه نخست امسال حدود 640 میلیون دلار انواع صنایع دستی به خارج از کشور صادر شده است گفت: این میزان نسبت به مدت مشابه سال گذشته که حدود 340 میلیون دلار صادرات صنایع دستی داشتیم، رشد قابل توجهی را نشان می‌دهد.

او خاطرنشان کرد: صنایع دستی مزیت نه نسبی، بلکه مطلق کشور ماست. بیش از 95ـ93 درصد نهاده‌های اولیه در حوزه صنایع دستی در داخل کشور تولید می‌شود. ما برای تامین مواد اولیه نیاز نداریم جلوی کسی دست دراز کنیم و تجهیزات و دستگاه‌های پیچیده‌ای نیاز ندارد. هزینه ایجاد هر شغل در حوزه صنایع دستی نهایتا سه تا پنج میلیون تومان است و ارزآوری آن بسیار بالاست.

از سوی دیگر رییس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع دستی ایران نیز از وقفه‌ای که برای پرداخت تسهیلات به این بخش به وجود آمده، اظهار تعجب می‌کند.

منوچهر جنتی به جام‌جم گفت: در اختیار قرار دادن وام کم بهره به تولیدکنندگان صنایع دستی کمک می‌کند تا تولیدات قابل توجهی داشته باشند و کار خود را توسعه دهند که همین باعث افزایش اشتغال و تنوع تولیدات و در نهایت افزایش صادرات می‌شود.

او با اشاره به این‌که در تمام دنیا توجه ویژه‌ای به صنایع‌دستی به عنوان یک صنعت و هنر می‌شود، گفت: خلاقیتی که هنرمندان در این صنعت به کار می‌برند در واقع پیشینه یک کشور رانشان می‌دهد که حتی روسای جمهور و رهبران هرکشور هنگام دیدار هم از صنایع دستی کشورشان به یکدیگر هدیه می‌هند و این نشان‌دهنده اهمیت و ارزش صنایع دستی است، اما نمی‌دانم چرا بانک‌ها هنوز در مهم بودن این صنعت تردید دارند و در پرداخت تسهیلات وقفه ایجاد کرده‌اند.

وی در پاسخ به این سوال که آیا اتحادیه نیز در معرفی طرح‌های معرفی شده به بانک‌ها با معاونت صنایع دستی همکاری داشته است، گفت: اتحادیه در معرفی تولیدات زیر مجموعه به معاونت کمک کرده است و امید می‌رود اختصاص تسهیلات با یک مدیریت درست صورت بگیرد.

جنتی افزود: بر این باورم که در برخورداری از تسهیلات هنرمندان و تولیدکنندگان صنایع دستی اولویت‌بندی شود، به عبارت دیگر در اولویت اول باید هنرمندانی معرفی شوند که درتولیداتشان از نظر کمی و کیفی و اشتغال به کاری که ایجاد می‌کنند، موفق باشند و هنرمندان دیگر در مرحله دوم و سوم قرار گیرند.

سیما رادمنش - گروه فرهنگ و هنر