بخش‌خصوصی تحریم‌ها را دور می‌زند

محمد نهاوندیان دیروز در نشست مشترک نمایندگان استان همدان گفت: با وجود تحریم‌ها آمار تجارت خارجی کشور درحال افزایش بوده که علت این موضوع دور زدن تحریم‌ها توسط بازرگانان و تجار است، ولی نامی از آنها برده نمی‌شود.

اظهارات و تحلیل‌های فعالان بخش خصوصی از آن جهت که مستقیما با فعالیت کسب و کار درگیر بوده و با زیر و بم کار آشنایی کامل دارند، عموما به صواب نزدیک تر است. نگاهی به آمار تجارت خارجی ایران در شش ماه نخست امسال جاری هم اظهارات رئیس اتاق بازرگانی را تائید می‌کند. مطابق آمار گمرک، ایران در نیمه نخست امسال 47 میلیارد دلار مبادله غیرنفتی با ده‌ها کشور جهان داشته است. این آمار منهای درآمدی است که ایران طی نیمه نخست سال جاری از محل صادرات نفت کسب کرده است. از این میزان 21 میلیارد دلار صادرات غیرنفتی است و 26 میلیارد دلار آن به واردات اختصاص دارد.

مبادله 47 میلیارد دلاری با سراسر جهان در شرایطی صورت گرفته است که سخت ترین تحریم‌های بانکی علیه کشورمان اعمال شده و کشورهای غربی تمام تلاش خود را برای ممانعت از ورود و خروج منابع پولی به ایران به کار گرفته‌اند.

بدیهی است که این میزان مبادلات جز از طریق یافتن راه‌های جایگزین و دور زدن تحریم‌ها از سوی بخش خصوصی امکان تحقق نمی‌یافت و بیانگر این واقعیت است که سیستم پویای بخش خصوصی برای هر مانعی، معبری ایجاد خواهد کرد، حتی اگر دولت‌های زورگوی تمام کشورهای بزرگ، بخواهند ارتباط ایران را با جهان خارج قطع کنند.

با این حال شرط دوام موفقیت بخش خصوصی، پشتیبانی دولت، بانک مرکزی و سایر نهادهای مسئول از این مجموعه پرتلاش و در عین حال کم ادعاست. فعالان بخش خصوصی در جلسات عمومی و دولتی بارها تاکید کرده‌اند که در چند سال اخیر راه دور زدن و ناکام گذاشتن تحریم‌ها را بخوبی آموخته‌اند و سخت‌ترین تحریم‌ها نیز قابل عبور و باز شدن است، به‌شرط آن‌که موانع داخلی و مشکلات ناشی از بروکراسی پیچیده دولتی -که این بخش با آن مواجه است- به تحریم دیگری تبدیل نشود.