بازتاب طرح گسترش اختیارات مدیران مدارس در محافل فرهنگی
«اختیارات مدیران مدارس ، گسترش یافت». این جمله کوتاه تیتر خبری بود که در روزهای نخست این هفته در معدودی از روزنامه های مطرح کشور چاپ شد.
انتشار این خبر ، موجی از امید و ناامیدی همزمان را همراه صحبتهای محفلی و زمزمه های مربوط به چگونگی اجرای آن ، بین معلمان و مدیران مدارس ایجاد کرد. براساس طرح مدیریت آموزشگاهی با رویکرد مدرسه محوری که علی اصغر فانی ، معاون وزیر آن را اعلام کرد قرار بر این است که مدیران 9 منطقه آموزشی کشور به صورت آزمایشی اختیاراتی را به دست بگیرند ، از آن جمله حداقل 10 و حداکثر 40 درصد کارکنان آموزشی و اجرایی مدارس را انتخاب کنند و صدور مرخصی و پرداخت پاداش را خود به عهده بگیرند. قرار است این طرح آزمایشی در 9 منطقه از استان های یزد ، آذربایجان شرقی و خراسان رضوی اجرا شود. در دهه اخیر ، تغییرات نظام آموزشی کشور به صورت چشمگیری دانش آموزان ، معلمان و مدیران مدارس را به خود مشغول کرده است که طرح مدیریت آموزشگاهی با رویکرد مدرسه محوری جدیدترین آنهاست . به گزارش خبرنگار ما ، با وجود اعلام زودهنگام اجرای چنین طرحی و به رغم آغاز سال تحصیلی ، هنوز این طرح حتی به صورت آزمایشی نیز به اجرا درنیامده و مقرر شده است ، از ابتدای ماه آینده تحصیلی اجرای آزمایشی آن به صورت محدود آغاز شود. براساس اعلام دفتر معاون آموزش نظری و مهارتی آموزش و پرورش ، جمعی از نیروهای زبده دانشگاهی و نظام آموزشی به مدت 4 سال این طرح را بررسی کرده و جوانب مختلف آن را سنجیده اند و به موفقیت آن بسیار امیدوارند اما اعلام اجرای این طرح آن هم در شرایطی که ابزار اجرایی کردن آن حتی در سطح محدود 9 منطقه آموزشی از 3 استان مهیا نشده است ، جای تامل دارد.
طراحی دلهره آور
محمد صالحی از جمله کسانی است که با شنیدن خبر طرح تفویض اختیار به مدیران ، نگران عواقب آن است. او که 5 سال سابقه تدریس در مدارس راهنمایی دارد ، می گوید: مدیران مدارس باید تجربه مدیریتی کافی داشته باشند تا بتوانند به صورت اصولی ، در چارچوب قانون و براساس ضابطه از اختیارات خود استفاده کنند. نگرانی این معلم و همکاران او وقتی قوت می گیرد که آنها از امکان جواب ندادن این طرح و در نتیجه هدر رفتن منابع و فرصتها در طول 2 سال اجرای آزمایشی آن سخن می گویند. علی احمدی ، آموزگار دیگر آموزش و پرورش نیز با اشاره به این که واگذاری اختیار به مدیران ، امنیت شغلی معلمان را تهدید می کند، می گوید: متاسفانه آموزش و پرورش به آزمایشگاهی برای آزمون طرحهای غیرکارشناسی تبدیل شده است و این موضوع مانعی در راه پیشرفت نظام آموزشی کشور است . برخی از معلمان آموزش و پرورش نیز اصل این کار را تایید می کنند اما می گویند: بهتر بود به جای اعلام عمومی آن ، طرح در بدنه آموزش و پرورش اجرا می شد و در صورت بازدهی مناسب به صورت یک طرح اجرایی موفق به اطلاع عموم می رسید تا آن وقت شائبه «برداشت تبلیغی از کار صورت نگرفته» ایجاد نشود.
آزمون برای مدیران
یکی از مشاوران معاونت نظری و مهارتی آموزش و پرورش می گوید: برای اجرای بهتر طرح تفویض اختیار به مدیران مدارس که جزیی از طرح کلی مدرسه محوری است ، مدیران متقاضی در آزمون ورودی دوره های آموزشی شرکت می کنند و بعد از قبولی در آن گواهی مدیریت موقت دریافت می کند و سپس آموزش های پایداری یک و دو را می گذرانند. مجموع این دو دوره 2 سال طول می کشد و اگر در این مدت از ارزشیابی ها نمره قبولی نگیرند ، یک بار دیگر فرصت دارند تا آن دوره را طی کنند و در صورت موفق نشدن مجبورند از نظام مدیریتی خارج شوند. به گفته این مقام مسوول ، مجموع دوره های آموزش مدیران برای ورود به مجموعه مدیران دارای اختیار تقریبا 9 سال طول می کشد. نکته اساسی این طرح همان گونه که مسوولان آموزش و پرورش ، مدیران مدارس و معلمان اذعان می کنند ، اجرای طرح تفویض اختیار به مدیران مدارس است . چندی پیش نیز اعلام شد مدارس می توانند دیوارهای حیاط خود را برای تبلیغات دیواری اجاره دهند ، گرچه در آن خبر به چگونگی مصرف پولهای عاید از این تبلیغات اشاره نشده بود اما بعید نیست با درآمد حاصل از تبلیغات دیواری مدارس ، مدارس خودگردان با مدیران دارای اختیار در کنار مدارس غیرانتفاعی ایجاد شوند. تجربه ای مشابه چنین طرحهایی را می توان در بحث خودگردانی بیمارستان ها جستجو کرد ؛ طرحی که هنوز هم بسیاری به آن انتقاد دارند و تاکنون نتایج شفافی در آن ارائه نشده است . 
